«Γερμανός Καραβαγγέλης, ο Παπαφλέσσας της Λέσβου»

Share:

Xρήστος Π. Μπαλόγλου

Χωματιανού 30

Ἅγιος Θωμάς

151 23 Αμαρούσιον

e-mail: cbaloglou@ote.gr

τηλ. 210- 2581448 , 6118817

Αμαρούσιον, 26.6.2019

 

Aξιότιμε Κύριε Διευθυντά,

 

Στο ενδιαφέρον, λίαν επίκαιρον, μεστού θεολογικού περιεχομένου, άρθρον του Κυρίου Παναγιώτου Τσαγκάρη, με τον όντως εξόχως ιδιάζοντα τίτλον «Γερμανός Καραβαγγέλης, ο Παπαφλέσσας της Λέσβου», που δημοσιεύθηκε σε συνέχειες στην έγκριτον εφημερίδα Σας, ας μου επιτραπή μία προσθήκη, ειδικώς στο τελευταίο μέρος (Παρασκευή 21. 6. 2019, φυλ. 2264).

Ο Μελέτιος Μεταξάκης (1871-1935), κατά το βραχύ διάστημα της πατριαρχείας του ως Οικουμενικού (25.11.1921-21.9.1923), προέβη σε μεταθέσεις Μητροπολιτών. Έτσι, τον Μητροπολίτη Σπυρίδωνα Βλάχο,  Μητροπολίτη Ιωαννίνων (1.10.1916), μετέθεσε την 27ην Οκτωβρίου 1922 στην Μητρόπολη Αμασείας, ο οποίος αρνήθηκε να αναλάβη τα νέα του καθήκοντα και κατέφυγε για προστασία στον προσωπικό του φίλο, τον Λεοντοπόλεως Χριστοφόρο, τον μετέπειτα Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας. Ο Γερμανός μετατίθεται την  27ην Οκτωβρίου 1922 στην Μητρόπολη Ιωαννίνων.

Η Θεία Πρόνεοια επεφύλαξε διαφορετική τύχη και πορεία στους δύο Ιεράρχες. Ο Σπυρίδων κατώρθωσε να επανέλθη στην προτέρα του θέση (15 Απριλίου 1924) και να αναδειχθή σε Εθνάρχη της Ηπείρου κατά το διάστημα του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Κατά την βραχεία αυτή περίοδο ως Αμασείας εκινείτο παρασκηνιακώς και διαμαρτυρόμενος προς τον Στ. Γονατά, εκ των μελών της Επαναστατικής Επιτροπής, όπερ και κατώρθωσε να επανέλθη  στην προτέρα του θέση[1].

Την 15ην Απριλίου 1924 αποσπάται εκ της Μητροπόλεως Θυατείρων η Κεντρῴα Ευρώπη και ιδρύεται η Μητρόπολις Ουγγαρίας και Εξαρχία Κεντρῴας Ευρώπης με έδρα την Βουδαπέστη και τοποθετείται στην Μητρόπολη αυτή ο Γερμανός Καραβαγγέλης, ο οποίος όμως δεν απεδέχθη την θέση και παρητήθη την 25ην Απριλίου 1924. Το αυτό έτος, το 1924, συνεζητείτο μεταξύ των εκκλησιαστικών και κυβερνητικών κύκλων των Αθηνών η ανακήρυξη της Αρχιεπισκοπής Αμερικής σε αυτοκέφαλο εκκλησία υπό τον Μελέτιο Μεταξάκη, ο οποίος διαβιούσε ως σχολάζων πρώην ΚΠολεως στο ‘Αγιον ‘Ορος[2]. Το θέρος του 1924 είχε εγκριθή η μετάθεση του Ιωαννίνων Γερμανού στην Αμερική, αλλά το σχέδιον ναυάγησε για λόγους νομοτυπικούς[3].Η μετάθεση του Γερμανού στην Αμερική είχε εγκριθή επί Γρηγορίου Ζ’, του Ζερβουδάκη, του Σιφνίου. Πέραν τούτου, ο Πολύκαρπος Συνοδινός (Σίφνος 1870-Αθήνα18.9.1947, Γόρτυνος και Μεγαλοπόλεως 1923-1993, Μεσσηνίας 1933-1945,πρ. Μεσσηνίας 1945-1947)[4], περιγράφοντας την εκλογή του Μητροπολίτου Αθηνών το 1923, αναφέρει ότι ο Γερμανός ενεργούσε δια του αρχηγού της Επαναστάσεως «επιπολαίως εργαζόμενος και εξευτελιζόμενος»[5]. Την 12ην Αυγούστου 1924 ιδρύεται με Υπομνηματιστική Πατριαρχική και Συνοδική Πράξη επί πατριαρχείας Γρηγορίου Ζ΄, του Ζερβουδάκη, του Σιφνίου, η Μητρόπολη Κεντρῴας Ευρώπης με έδρα την Βιέννη, αποκαθισταμένου του Γερμανού με τον πλέον ιδιότυπον τίτλον «Μητροπολίτης Αμασείας και ‘Εξαρχος Κεντρῴας Ευρώπης», με έδρα την Βιέννη. Το 1935, μετά τον θάνατο του Γερμανού Καραβαγγέλη (12.2.1935), επανήλθε το παλαιόν καθεστώς και η Εξαρχία Κεντρῴας Ευρώπης ενσωματώθηκε στην Μητρόπολη Θυατείρων[6].

Με τον τρόπον αυτόν έληξε ο επίγειος βίος του «Παπαφλέσσα της Λέσβου» , ο οποίος αντίκρυσε και αντιμετώπισε την πικρία και την αδικία.

 

Ευχαριστώ για την φιλοξενία

 

Χρήστος Π. Μπαλόγλου

Αμαρούσιον Αττικής

[1] Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου Ανδρέας (Νανάκης) «Η διαμαρτυρία  του Σπυρίδωνος προς τον Στ. Γονατά για την μετάθεσή του  από τα Ιωάννινα (1923)», εν Τιμητικός Τόμος για τον Ομότιμο Καθηγητή Γρηγόριο Δ. Ζιάκα. Θεσσαλονίκη 2008 [:Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου, Καστελλίου και Βιάννου Ανδρέας (Νανάκης), Πτυχές σχέσεων Εκκλησίας-Πολιτείας στον 20ό αιώνα. Πρόλογος Μητροπολίτου Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως Δρος Αθηναγόρα (Δικαιάκου). Θεσσαλονίκη: Μπαρμπoυνάκης, 2017, σσ.131-144], ένα άρθρο, που θα πρέπει να αναγνωσθή με προσοχή.

[2] Πάνταινος ΙΣΤ’(1924)490.

[3]Μιχ. Γαλανού«Εκκλησία εν Διασπορά», Πάνταινος ΙΘ’(1926) 292. Φωκά Α. Αγγελάτου «Επισκοπικαί σελίδες Κοζάνης», Θεολογία ΞΔ’(4)(1973) 707-752, εδώ σσ.714-715, σημ. 26

[4] Πολυκάρπου Συνοδινού, Εκκλησιαστικά Απομνημονεύματα. Αθήναι 1960, σσ.121-122,

[5] Πολυκάρπου Συνοδινού, Εκκλησιαστικά Απομνημονεύματα. Αθήναι 1960, σσ.121.

[6] Χρυσοστόμου Κωνσταντινίδου, Μητροπολίτου Γέροντος Εφέσου, Τα εκ της ζωής και της δράσεως του Γερμανού Καραβαγγέλη Μητροπολίτου Αμασείας και Κεντρας Ευρώπης προκύπτοντα θέματα τινά και προβλήματα. Από τας σελίδας ενός βιβλίου. Θεσσαλονίκη: Πατριαρχικόν Ίδρυμα Πατερικών Μελετών, 2006.

 

Previous Article

Στην εντατική ο πρ. Πατριάρχης Ιεροσολύμων Ειρηναίος

Next Article

Νέα Ὑόρκη, Νέα Ἰωνία ἀλλά… παλαιὰ τα προβλήματα

Διαβάστε ακόμα