Ἡ Οὐνία εἰς τὴν Οὐκρανίαν δὲν ἦτο ἀποτέλεσμα ἀντιδράσεως διὰ τὴν στάσιν τῶν «Ρώσων»

Share:

Τοῦ κ. Β. Χαραλάμπους, θεολόγου
Μποροῦμε νὰ θεωρήσομε τὴν Οὐνία στὴν Οὐκρανία, ὡς δημιούργημα ἀντίδρασης πρὸς τὸ Πατριαρχεῖο Ρωσίας καὶ τὴ στάση τῶν “Ρώσων” γενικότερα; Τὴν ἀπαρχὴ τῆς Οὐνίας στὸ Κίεβο, θὰ πρέπει νὰ τὴν ἀναζητήσουμε στὶς ἀπαρχὲς τῆς δημιουργίας της, μετὰ τὴ Οὐνιτικὴ Σύνοδο τοῦ Μπρέστ τὸ ἔτος 1596. Δὲν πρέπει νὰ ἀναζητήσομε τὴν ἀπαρχὴ τῆς Οὐνίας στὴν Οὐκρανία μεταγενέστερα, ἀλλὰ στὴν ἀπαρχὴ τῆς δημιουργίας της στὴν περιοχὴ τοῦ Κιέβου. Ὅλες οἱ Οὐνιτικὲς κοινότητες ἀνὰ τὸν κόσμο, ἔχουν τὴν ἴδια ἀναφορὰ τῆς ἵδρυσής τους στὴ Οὐνιτικὴ Σύν­οδο τοῦ Μπρέστ τὸ ἔτος 1596, ἡ ὁποία ἔγινε ἀπαρχὴ γιὰ τὸν πόλεμο ἐναντίον τῶν Ὀρθοδόξων καὶ τῆς Ἐκκλησίας γενικότερα.
Τὸ πρόβλημα στὴν περιοχὴ τοῦ Κιέβου, ἀρχίζει ἀπὸ τότε ποὺ ὁ Πάπας Κλήμης ὁ Ζ’ στὴν οὐνιτικὴ “Σύνοδο” τοῦ 1596, συμφώνησε μὲ τὸν βασιλιᾶ τῆς Πολωνίας Σιλίσμο τὸν Γ΄, ἀλλὰ καὶ τὸν Μητροπολίτη Κιέβου Μιχαὴλ ποὺ προσχώρησε στὴν Οὐνία, γιὰ ἐκδίωξη τοῦ Ἡγουμένου τῆς Μονῆς Νικηφόρου καὶ τῆς ὑπαγωγῆς τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου, στοὺς αἱρετικοὺς οὐνίτες. Ἡ Λαύρα τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου, τότε ὑπαγόταν στὴ δικαιοδοσία τοῦ Πατριαρχείου τῆς Κωνσταντινούπολης. Ἐπιχειρήθηκε μὲ τὴ βοήθεια τοῦ βασιλιᾶ τῆς Πολωνίας, νὰ περιέλθει ἡ Λαύρα τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου στὴ “δικαιοδοσία” τοῦ οὐνίτη “μητροπολίτη” τοῦ Κιέβου καὶ νὰ ἐκδιωχθεῖ ὁ Ἡγούμενος τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου Ἀρχιμανδρίτης Νικηφόρος Τουρά. Πρὸς τοῦτο στάλθηκαν ἀπεσταλμένοι τοῦ βασιλιᾶ τῆς Πολωνίας. Οἱ ἀπεσταλμένοι τοῦ Πολωνοῦ βασιλιᾶ πῆγαν στὴν Πετσέρσκαγια Λαύρα, γιὰ νὰ ἐκδιώξουν τὸν Ἡγούμενο Νικηφόρο, ἀλλὰ οἱ πατέρες τῆς Μονῆς σχημάτισαν κλοιὸ γύρω ἀπὸ τὸν Ἡγούμενό τους καὶ ἔτσι δὲν ἔγινε κατορθωτὴ ἡ ἐκδίωξη τοῦ Ἡγουμένου Νικηφόρου.
Παρόμοια προσπάθεια ἔγινε καὶ πάλι τὸ ἔτος 1598, ἀπὸ τὸν Πολωνὸ βασιλιᾶ σὲ συμφωνία μὲ τοὺς οὐνίτες, ἀλλὰ καὶ αὐτὴ τὴ φορά πλῆθος Κοζάκων φρουροῦσαν τὴν κλειστὴ πόρτα τῆς Μονῆς καὶ ἔτσι δὲν ἔγινε κατορθωτὴ ἡ ἀπομάκρυνση τοῦ Ἡγουμένου Νικηφόρου. Πολλὲς ἐπιδρομὲς ἔγιναν ἀπὸ τότε, ἀπὸ τοὺς οὐνίτες στὴ περιοχὴ τοῦ Κιέβου. Ἀρκεῖ ἡ ἐπιλογικὴ ἀναφορὰ τοῦ π. Ἠλία Τσιβίκη γιὰ τὶς οὐνίτικες “προσ­πάθειες”, στήν ὁποία σημειώνονται τὰ ἑξῆς: «Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ περιλάβωμεν ἐδῶ τὰς λυπηράς καὶ καταστρεπτικάς ἐπιδρομὰς εἰς τὴν Μονὴν καὶ ἐν γένει εἰς τὴν χώραν τῆς Ρωσίας»*.
Ὁ Ἅγιος Ἰὼβ (1551-1651) ἐπίσης, τῆς Λαύρας τοῦ Ποτσάεφ στὴ Δυτικὴ Οὐκρανία, ἀγωνίστηκε ἐναντίον τῆς Οὐνίας, γιὰ νὰ κρατηθεῖ ἡ Ὀρθοδοξία στὴν περιοχὴ αὐτή. Κατόπιν ἡ Λαύρα τοῦ Ποτσάεφ περιῆλθε στὰ χέρια τῶν Οὐνιτῶν ἀπὸ τὸ ἔτος 1720 μέχρι τὸ ἔτος 1831. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ δὲν προβληματίζει ὅσους προβάλλουν ὅτι ἡ Οὐνία στὴν Οὐκρανία, ἦταν πολὺ μεταγενέστερο δημιούργημα καὶ ὡς ἀποτέλεσμα ἀντίδρασης μάλιστα πρὸς τὸ Πατριαρχεῖο Ρωσίας καὶ τὴ στάση τῶν “Ρώσων” γενικότερα; Κάτι ἀνάλογο συνέβηκε καὶ μὲ τὴν Οὐνία στὴ Ρουθηνία (Ρωσικὴ περιοχὴ τῶν Καρπαθίων, ἀπ’ ὅπου καὶ ἡ ὀνομασία), κατὰ τὸ ἔτος 1646. Τὸ πρόβλημα μὲ τὴν οὐνίτικη δολιότητα καὶ μάνητα, ἀνάγεται στὴ γένεση τῆς Οὐνίας μετὰ τὴν Οὐνιτικὴ ἀντιεκκλησιαστικὴ Σύνοδο τοῦ Μπρέστ.
«Ἐκκλησία ὁμολογήτρια», ἀποκάλεσε τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία τῆς Οὐκρανίας ὁ Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος, στὴ συνεδρία τῆς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τῆς Ρωσίας, ποὺ συνῆλθε στὶς 24 Δεκεμβρίου 2015 στὴν Πατριαρχικὴ καὶ Συνοδικὴ κατοικία τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Ἁγίου Δανιὴλ Μόσχας (mospat.ru.gr).
Ἡ προστασία τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ρωσίας καὶ τῶν Ρώσων γενικότερα πρὸς τοὺς Ὀρθόδοξους Χριστιανοὺς τῆς περιοχῆς τοῦ Κιέβου, φυσικὸ ἦταν νὰ ἑλκύσει τέτοια ἀντιπαλότητα μέχρι τὶς μέρες μας ἀπὸ τοὺς οὐνίτες. Γιὰ τὴν ἵδρυση τῆς Οὐνιτικῆς κοινότητας στὴν Οὐκρανία, δὲν ὑπάρχει κάτι ποὺ νὰ μαρτυρεῖ ὡς αἰτία ἐθνοτικὴ ἀντιπαλότητα καὶ ἐχθρότητα.
Ὑπάρχει ἀμφιβολία ὅτι ἡ ἀντιπαλότητα καὶ ἐχθρότητα τῶν οὐνιτῶν πρὸς τὴν Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας καὶ τῶν Ρώσων γενικότερα, ὀφείλεται στὴν Ὀρθόδοξη στάση της καὶ στὴν προστασία της στὴν περιοχὴ τοῦ Κιέβου; “Διὰ πυρὸς καὶ σιδήρου διὰ πολλῶν αἰώνων ἦταν ἐχθρικὴ (ἡ Οὐνία) ἔναντι τῆς Ὀρθοδοξίας”, ἀνέφερε παλαιότερα τὸ Πατριαρχεῖο Μόσχας, χαρακτηρίζοντας τὴν Οὐνία “αἱμορραγοῦσα πληγή”.
Μποροῦμε νὰ θεωρήσομε τὴν Οὐνία στὴν Οὐκρανία, ὡς δημιούργημα πολὺ μεταγενέστερο καὶ μάλιστα ὡς ἀντίδραση πρὸς τὸ Πατριαρχεῖο Ρωσίας καὶ τὴ στάση τῶν “Ρώσων” γενικότερα; Εἶναι ἀλήθεια πὼς μία τέτοια “διαπίστωση”, ἀποτελεῖ ἕνα ἀκόμα ὑπηρετικὸ ἐπιχείρημα τῆς μεγάλης ἀνατροπῆς ποὺ ἔγινε στὴν Οὐκρανία. Εἶναι ἀνιστόρητο νὰ θεωρήσομε ὅτι ἡ δημιουργία καὶ ἡ δράση τῆς Οὐνίας στὴν τότε καλούμενη Ρωσία τοῦ Κιέβου, εἶναι μεταγενέστερο δημιούργημα καὶ μάλιστα ὡς ἀποτέλεσμα ἀντίδρασης πρὸς τὸ Πατριαρχεῖο Ρωσίας καὶ τὴ στάση τῶν “Ρώσων” γενικότερα.
* Τόσο αὐτὴ ἡ ἀναφορὰ ἀλλὰ καὶ ἄλλες πληροφορίες ἔχουν παρθεῖ ἀπὸ τὸ κείμενο “ Ἡ ὑπὸ τοῦ Ἁγίου Ἀντωνίου Πετσέρσκι ἱδρυθεῖσα (πρώτη) μονὴ τῆς Ρωσσίας – καὶ αἱ σχέσεις αὐτῆς μετὰ τοῦ βυζαντινοῦ μοναχισμοῦ” (Πρεσβυτέρου Ἠλία Τσιβίκη), ἀπὸ τὸ ἐπιστημονικὸ περιοδικὸ “Θεολογία” (Ἀθῆναι 1972).

Previous Article

Ποῖος Θεὸς Σεβ. Ἀλεξανδρουπόλεως;

Next Article

Ἐκκλησιασμοὶ εἰς Ἱ.Ν. εἰς τὰ Πομακοχώρια, Ν. Ξάνθης

Διαβάστε ακόμα