ΙΕΡΟΣΥΝΟΔΙΚΟΝ ΒΡΑΧΥ-ΚΥΚΛΩΜΑ

Share:

Λεζάντα: Οι Σεβ. Δημητριάδος, Περγάμου, ο Αρχιμ. Φ. Δέδες, ο κ. Αλ. Κατσιάρας, Διευθ. του Ραδιοφώνου της Εκκλησίας, και ο κ. Π. Καλαϊτζίδης, Διευθ. Ακαδημίας Βόλου, εις την βράβευσιν του Μητροπολίτου Περγάμου Ζηζιούλα το 2011.

Του κ. Παναγιώτου Κατραμάδου

Δεν είναι έκπληξις έκαστος Αρχιεπίσκοπος να επιθυμή την τοποθέτησιν εις νευραλγικάς θέσεις ανθρώπων της απολύτου εμπιστοσύνης του. Εντός ολίγου διαστήματος από της αναρρήσεώς του εις τον θρόνον των Αθηνών, Φεβρουάριος 2008, ο κ. Ιερώνυμος περιεβλήθη με άτομα, τα οποία εγνώριζεν από πολλών ετών και οι περισσότεροι εκ των οποίων ανελίχθησαν σύντομα. Ο Πρωτοσύγκελλος της Αρχιεπισκοπής Γαβριήλ Παπανικολάου κατέστη Μητροπολίτης Ν. Ιωνίας, ο Διευθυντής του Ιδιαιτέρου Γραφείου του Αθηναγόρας Δικαιάκος κατέστη Μητροπολίτης Ιλίου, ο Διευθυντής του Ραδιοφωνικού Σταθμού της Εκκλησίας Αλέξανδρος Κατσιάρας ανέλαβε και τα περιοδικά της Εκκλησίας της Ελλάδος κ.α.
Την ανάθεσιν της προεδρίας δια τα οικονομικά και την αξιοποίησιν της εκκλησιαστικής περιουσίας ενεπιστεύθη την ιδίαν περίοδον εις τον κυρόν Θεόκλητον Μητροπολίτην Ιωαννίνων. Ο Μητροπολίτης Ιωαννίνων εζήτησεν από τον Αρχιεπίσκοπον την τοποθέτησιν εις την θέσιν του Αρχιγραμμετέως της Ι. Συνόδου του Αρχιμανδρίτου Φιλοθέου Δέδε. Ο Αρχιεπίσκοπος δεν το έπραξεν• όμως μετ’ ολίγον ετοποθέτησεν αυτόν ως Διευθυντήν της Υπηρεσίας Δομήσεως της Εκκλησίας. Τοιουτοτρόπως ο Ηγούμενος των Ιερών Μονών Ελεούσης και Σωτήρος Νήσου διετέλεσεν από το 2010 έως και το 2014, όπου εκοιμήθη ο Θεόκλητος, παραλλήλως Πρωτοσύγκελλος εις Ιωάννινα και Διευθυντής της Ναοδομίας, εις την οποίαν παραμένει έως σήμερον.
Μαζί με τον τότε Αρχιγραμματέα Επίσκοπον Διαυλείας κ. Γαβριήλ Παπανικολάου και τον γενικόν διευθυντήν της κεντρικής οικονομικής υπηρεσίας (ΕΚΥΟ) Επίσκοπον Σαλώνων κ. Αντώνιον, ο οποίος προσφάτως εξελέγη Μητροπολίτης Γλυφάδας, ειργάσθησαν και τελικώς επέτυχον το 2013 την προώθησιν νόμου δια ζητήματα της ναοδομίας.
Την ιδίαν περίοδον τεχνικός σύμβουλος της ΕΚΥΟ διατελεί ο κ. Βασίλειος Ιωάννου Τσούρας, Επίκουρος Καθηγητής εις την Σχολήν Αρχιτεκτονικής του Εθνικού Μετσοβείου Πολυτεχνείου, και έπειτα πρόεδρος του Κεντρικού Συμβουλίου Εκκλησιαστικής Αρχιτεκτονικής (ΚΣΕΑ) της Εκκλησίας της Ελλάδος, ο οποίος εκοιμήθη τον Απρίλιον του 2015. Τρία έτη μετέπειτα ο κ. Ιωάννης Τσούρας από το Κυριάκι Βοιωτίας, γνωρίζων τον Αρχιεπίσκοπον από τα γυμνασιακά έτη, θα αναλάβη Διευθυντής του Ιδιαιτέρου Γραφείου του Αρχιεπισκόπου.
Τον Σεπτέμβιον του 2015 ο Αρχιμανδρίτης Φιλόθεος Δέδες θα συμμετάσχη εις το Πανελλήνιον Συνέδριον-Εργαστήριον Αρχιτεκτονικής CITYLAB με εισήγησιν υπό τον τίτλον «Η αρχιτεκτονική της πίστης και η πίστη στην αρχιτεκτονική», την οποίαν θα αφιερώση «στη μνήμη του Βασίλη Ι. Τσούρα, φίλου και συνεργάτη».
Μετά εξάμηνον, την εισήγησιν αυτήν θα αρχίση να δημοσιεύη εις τέσσερα συνεχόμενα τεύχη του περιοδικού «Εφημέριος» (τουτέστιν από τον Ιανουάριον ως τον Αύγουστον 2016) ο διευθυντής αυτού κ. Αλέξανδρος Κατσιάρας, προτάσσων αυτήν ως πρώτον άρθρον.
Τους δύο άνδρας δεν συνέδεε μόνον ο Αρχιεπίσκοπος αλλά και η αγάπη τους δια τον Μητροπολίτην Περγάμου. Το 2011 είχον μεταβή εις την Ακαδημίαν της Ι. Μ. Δημητριάδος εις Βόλον, δια να συμμετάσχουν εις το Α Διεθνὲς Συνέδριον και την τιμητικήν εκδήλωσιν με θέμα «Ο Μητροπολίτης Περγάμου Ιωάννης Ζηζιούλας: Πρόσωπο, Ευχαριστία και Βασιλεία του Θεού σε ορθόδοξη και οικουμενική προοπτική», απ’ όπου σώζεται και σχετική φωτογραφία.
Ήτο μόλις προ έτους, Φεβρουάριος 2010, όταν εις το Βυζαντινόν Μουσείον Αθηνών ο κ. Κατσιάρας παρουσία του Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως, εις τον οποίον αφιέρωνε το βιβλίον, και του Αρχιεπισκόπου Αθηνών, παρουσίαζε το πόνημά του «Όταν ο Θεός πεθαίνει». Την εκδήλωσιν είχε συντονίσει η γνωστή δημοσιογράφος της ΕΡΤ, σήμερα, κ. Κατερίνα Ακριβοπούλου, ενώ μεταξύ άλλων δια το βιβλίον ωμίλησε και ο Σεβ. Περγάμου εγκωμιάζων αυτό. Ήτο λοιπόν μεγάλη επιτυχία να φιλοξενήται εις τον «Εφημέριον» κείμενον ενός ομόφρονος.

Η αρχιτεκτονική
ενός νεορθοδόξου κειμένου

Εκ προοιμίου οφείλει κανείς να επισημάνη ότι το κείμενον «Η αρχιτεκτονική της πίστης και η πίστη στην αρχιτεκτονική» έχει πλήθος παραπομπών εις τα έργα του κ. Χρήστου Γιανναρά, από τον οποίον έχει δανεισθή ολόκληρα τμήματα, τα οποία αν κανείς αφαιρέση μαζί με τα υπόλοιπα παραθέματα είναι άγνωστον, αν θα απομείνη κάτι. Ο Αρχιμ. Φιλόθεος Δέδες προδίδεται ως θιασώτης των γιανναρικών και ζηζιούλιων θέσεων.
Το κείμενον αρχίζει με απόσπασμα από ένα θεατρικόν έργον, όπου η Βασίλισσα της Καστίλης Ιωάννα η Τρελλή λέει «Σκανδαλίζεσθε όταν λέω ότι ο Θεός είναι το τίποτα. Το τίποτα δεν είναι ο Θεός, αλλά είναι το μέσο, για να τον προσεγγίσεις, είναι η απαρχή». Ο π. Φιλόθεος εντοπίζει την ιδίαν θέσιν και εις τον Άγιον Ισαάκ τον Σύρον σχολιάζων: «Η αληθινή πίστη φαίνεται να ανθεί όταν κάποιος βρεθεί σ’ ένα είδος «τίποτα», σ’ ένα είδος «απόγνωσης», μαρτυρία που έρχεται να πιστοποιήσει και ένα άλλο κείμενο του 7ου αιώνα του μεγάλου ησυχαστή, του Ισαάκ του Σύρου…». Ωστόσο, το παράθεμα από τον Άγιον, έστω και περικεκομμένον, δεν δικαιολογεί αυτήν την άποψιν, δια τούτο φροντίζει να ερμηνεύση αυτό με την συμπλήρωσιν με έτερον κείμενον του κ. Γιανναρά, μεταξύ των οποίων γράφει: «…η πραγματική πίστη γεννιέται σε πραγματικό κενό… να αποδεχθεί τον θάνατο ως πραγματικό μηδενισμό της φύσης του να φτάσει στην πλήρη απόγνωση και στην ολοκληρωτική αυτοπαραίτηση…».
Βεβαίως, εις το κείμενον αναπαράγονται και τα κλασσικά στερεότυπα επιθέσεως προς την έμφασιν που έχει δοθή εις την Πατερικήν γραμματείαν: «η θεολογική σκέψη σήμερα μαστίζεται από τον ιό του νέου συντηρητισμού, ο οποίος μολύνει χειρότερα από τον παλαιό, καθότι δρα υποδορίως. Υπό την πρόφαση της επανεύρεσης της παράδοσης έχει εξωθηθεί η θεολογία στην σχολαστική ενασχόληση με το γράμμα των Πατερικών έργων… είναι ευκαιρία, λοιπόν, σήμερα η θεολογία να αποτολμήσει επιτέλους να στοχαστεί ελεύθερα και με πρωτοτυπία…». Πάντως από το κείμενον-εισήγησιν του π. Φιλοθέου, δεν δίδεται αυτή η εντύπωσις, καθώς όχι μόνον αντί πρωτοτυπίας υπάρχει η συνεχής παράθεσις δανείων κειμένων, αλλά και δεν καταλήγει εις καμίαν πρακτικήν πρότασιν.
Εν συνεχεία απορρίπτεται η φυσική θεολογία: «η πίστη εμπνέεται από το μέλλον, ο,τι είναι αποδεσμευμένο από τον ιστορικό εμπειρισμό και από τα «βλεπόμενα». Η πίστη επομένως δεν προέρχεται από τη φύση, τις αισθήσεις και τα πεπερασμένα όρια της λογικής απ’ ο,τι ο άνθρωπος μπορεί να προσψαύσει έστω άκρω δακτύλω»! Που να τοποθετήση τότε κανείς το ψαλμικόν «οι ουρανοί διηγούνται δόξαν Θεού, ποίησιν δε χειρών αυτού αναγγέλλει το στερέωμα»;
Αλλά αυτό είναι πταίσμα εις όσα πρόκειται να ακολουθήσουν, καθώς ο π. Φιλόθεος υιοθετεί και μεταγράφει τας κακοδοξίας του κ. Γιανναρά: «η προσωπική υπόσταση του Χριστού δηλώνει τρόπο υπάρξεως ελεύθερο από κάθε φυσική αναγκαιότητα. Δεν είναι η φύση (θεία η ανθρώπινη), αλλά η υπόσταση του Θεού – Λόγου που καθορίζει αφετηριακά και τελικά το γεγονός της ύπαρξης του Χριστού… Εικόνα του Θεού είναι η προσωπική υπόσταση του ανθρώπου: εκείνος ο τρόπος της υπάρξεως που καθιστά την υπόσταση ελεύθερη από τη φύση, ικανή να υποστασιάζει και ενέργειες άλλης φύσεως»! Είναι το «σήμα κατατεθέν» των νεορθοδόξων ο διχασμός μεταξύ υποστάσεως και φύσεως, η αντίληψις της φύσεως ως το αναγκαίον κακόν, η σύγχυσις περί «προσωπικής υποστάσεως», η φαντασιακή αντίληψις ότι η εικών του Θεού συνίσταται εις τον υποστασιασμόν «ενεργειών άλλης φύσεως» και άλλα τόσα «άρρητα ρήματα»…
Πόσην διαστρέβλωσιν της θεολογίας να παραθέσωμεν; «Όντας Θεός είναι ελεύθερος από τη θεότητά του…. Υπάρχει, επειδή θέλει να υπάρχει… επειδή είναι ο Πατήρ, ο Υιός και το Πνεύμα: η ύπαρξη ως αυθυπέρβαση και αυτοπροσφορά… ο Παράκλητος ως τρίτη προσωπική ετερότητα του ενός ακτίστου, σημαίνει αυτό που κάνει τον Θεό να είναι Θεός… το όλον του έρωτος»!
Ακολουθεί και εγκώμιον εις τον Σεβ. Περγάμου, τον οποίον αποκαλεί «τον σημαντικότερο έλληνα θεολόγο που έχει να παρουσιάσει η Ορθόδοξη Θεολογία στον αιώνα μας»!
Έκπληξη προκαλεί και η παράθεσις της απόψεως του Ιταλού αρχιτέκτονος Gio Ponti «Το να σχεδιάζεις μία εκκλησία είναι λιγάκι σαν να επανασχεδιάζεις τη θρησκεία, σαν να επαναπροσδιορίζεις την ουσία της… υπογράμμιζε έτσι την ανάγκη αποκάλυψης της ουσίας των πραγμάτων…». Ακόμη και αν τέλος πάντων συμφωνήση κανείς, ο σχεδιασμός ενός ναού επαφίεται εις το πως κατανοεί ο κάθε αρχιτέκτων την θεολογίαν του Γιανναρά και του Περγάμου; Ίσως ο ίδιος να μη το αποδέχεται πλήρως, αλλά εκεί οδηγεί τον αναγνώστη παρουσιάζων σχεδόν ως αυθεντίας τους δύο. Εις το τέλος αντί να συνταντηθή η αρχιτεκτονική με την Θεολογίαν, θα συναντηθή με τα προσωπικά αδιέξοδα των νεοορθοδόξων.

Πως αναδεικνύονται οι Επίσκοποι;

Αι εκλογαί κατά την πρόσφατον Ιεραρχίαν κατέδειξαν ότι το Αρχιεπισκοπικόν περιβάλλον αναδεικνύει με κάθε θυσίαν «ημετέρους», πρόσωπα δηλαδή τα οποία δεν κρίνονται από τα ουσιαστικά τους ποιμαντικά προσόντα, αλλά από τας γνωριμίας που εξασφαλίζουν εις αυτά αι θέσεις του τεχνοκρατικού και γραφειοκρατικού συστήματος. Είναι πλέον αδιάφορον, αν έχουν ψυχιατρικόν φάκελον, αν είναι υπόδικοι, αν ορθοτομούν τον λόγον της αληθείας κ.ο.κ. Τόσος κυνισμός πια; Αναβαθμίς δια την ασυλίαν που παρέχει το Επισκοπικόν αξίωμα είναι η προτέρα συμμόρφωσις προς τας υποδείξεις του Αρχιεπισκοπικού ποδογύρου κατά την ανάληψιν θέσεως εις την ΕΚΥΟ η την Αρχιγραμματείαν; Ας μη είναι ο Αρχιμ. Φιλόθεος Δέδες ένα μελλοντικόν case study (υπόθεσις μελέτης) της αυτοκαταργήσεως της συνοδικότητος.

Previous Article

Δήλωση της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ουκρανίας για την κατάσταση στην Ουκρανία

Next Article

ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ ΕΚ ΤΟΥ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ

Διαβάστε ακόμα