Του Παντελή Σαββίδη
Η Θεσσαλονίκη υπήρξε η συμβασιλεύουσα του Βυζαντίου. Όχι τυπικά δεύτερη πρωτεύουσα, αλλά η σημαντικότερη πόλη της ευρωπαϊκής επικράτειας της αυτοκρατορίας μετά την Κωνσταντινούπολη. Στρατιωτικό προπύργιο, διοικητικό και εμπορικό κέντρο, μεγάλο λιμάνι, εστία παιδείας και πολιτισμού.
Σήμερα κινδυνεύει να μετατραπεί σε περιφερειακή πόλη των Αθηνών.
Μια πόλη με ιστορικό βάθος, γεωγραφική θέση και ανθρώπινο δυναμικό που θα μπορούσαν να την καταστήσουν δεύτερο εθνικό πόλο, λειτουργεί μέσα σε ένα κράτος ακραία συγκεντρωτικό. Οι αποφάσεις, οι κεντρικές υπηρεσίες, οι μεγάλοι οργανισμοί, τα οικονομικά δίκτυα και οι σημαντικότερες επενδύσεις συγκεντρώθηκαν στην Αθήνα. Το 2023 η Αττική παρήγαγε το 48,8% της ακαθάριστης προστιθέμενης αξίας της χώρας, έναντι 13,9% ολόκληρης της Κεντρικής Μακεδονίας.
Κάθε Σεπτέμβριο η πολιτική Αθήνα μετακομίζει για λίγες ημέρες στη Θεσσαλονίκη για να της εξηγήσει τι θα κάνει για ολόκληρη τη χώρα.
Η ΔΕΘ έχει γίνει το σκηνικό αυτής της αντιστροφής. Από διεθνής εμπορική έκθεση με ουσιαστικό εκθεσιακό χαρακτήρα μετατράπηκε σταδιακά σε βήμα κυβερνητικών «πακέτων», κομματικών εξαγγελιών και συνεντεύξεων Τύπου. Η οικονομική πολιτική ανακοινώνεται τον Σεπτέμβριο στη Θεσσαλονίκη και επαναλαμβάνεται λίγους μήνες αργότερα στη συζήτηση του προϋπολογισμού.
Ίσως, λοιπόν, η ανανέωση της ΔΕΘ πρέπει να είναι πολύ βαθύτερη.
Η κτηριακή ανανέωση έχει πλέον συγκεκριμένο σχέδιο. Ο διεθνής διαγωνισμός για την ανάπλαση βρίσκεται σε εξέλιξη, με εκτιμώμενη αξία 165 εκατ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ. Προβλέπονται δύο νέα εκθεσιακά κτήρια, ανακαίνιση του «Ι. Βελλίδης», περίπου 120 στρέμματα πρασίνου με χαρακτηριστικά μητροπολιτικού πάρκου και 1.064 υπόγειες θέσεις στάθμευσης. Η κατασκευή θα γίνει σε τρεις φάσεις ώστε να συνεχιστεί η λειτουργία της Έκθεσης.
Αλλά τα καινούργια κτήρια δεν αρκούν. Χρειάζεται και καινούργιο περιεχόμενο.
Η ίδια η 90ή ΔΕΘ, με τιμώμενη χώρα την Ιαπωνία και 11 θεματικές ενότητες, προσφέρει μια ευκαιρία επιστροφής στον διεθνή και εμπορικό χαρακτήρα της διοργάνωσης.
Η ΔΕΘ θα μπορούσε να γίνει πραγματικό βαλκανικό και νοτιοανατολικοευρωπαϊκό φόρουμ επιχειρήσεων, τεχνολογίας, ενέργειας, logistics, πανεπιστημίων και καινοτομίας. Βήμα παρουσίασης επενδύσεων και αναπτυξιακών στρατηγικών και όχι ετήσιο χρηματιστήριο παροχών.
Η Θεσσαλονίκη χρειάζεται θεσμούς που να λειτουργούν γι’ αυτήν και από αυτήν όλο το χρόνο.
Και μια πραγματικά Διεθνής Έκθεση μπορεί να είναι ένας από αυτούς.