Νέα έντονη διπλωματική παρέμβαση για τον πόλεμο στη Γάζα και την κατάσταση στα παλαιστινιακά εδάφη προκαλεί διεθνή συζήτηση. 102 πρώην διπλωμάτες από τη Γαλλία και τη Βρετανία υπέγραψαν κοινή επιστολή προς τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν και τον Βρετανό πρωθυπουργό Άντι Μπέρναμ, ζητώντας από τις δύο κυβερνήσεις να προχωρήσουν σε συγκεκριμένες πολιτικές, οικονομικές και διπλωματικές ενέργειες απέναντι στο Ισραήλ.
Η επιστολή, που δημοσιεύθηκε στις 22 Αυγούστου, φέρει 52 υπογραφές πρώην Γάλλων διπλωματών και 50 πρώην Βρετανών πρέσβεων και διπλωματών. Ανάμεσά τους βρίσκονται πρόσωπα που είχαν υπηρετήσει σε υψηλές θέσεις και σε χώρες της Μέσης Ανατολής, όπως η Αίγυπτος, το Ιράν, το Ισραήλ, η Συρία, η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Κατάρ.
«Η Παλαιστίνη σβήνεται μπροστά στα μάτια μας»
Οι πρώην διπλωμάτες χρησιμοποιούν ιδιαίτερα σκληρή γλώσσα, υποστηρίζοντας ότι οι εξελίξεις στη Γάζα, στη Δυτική Όχθη και στην Ανατολική Ιερουσαλήμ υπονομεύουν την προοπτική δημιουργίας παλαιστινιακού κράτους.
Στην επιστολή υποστηρίζεται ότι «η Παλαιστίνη σβήνεται μπροστά στα μάτια μας», ενώ γίνεται λόγος για πολιτικές που οι υπογράφοντες χαρακτηρίζουν «εθνοκάθαρση».
Οι ίδιοι ασκούν παράλληλα κριτική στην ισραηλινή κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι οι πολιτικές κατοχής, οι κατεδαφίσεις παλαιστινιακών κατοικιών και η βία εποίκων στη Δυτική Όχθη πρέπει να αντιμετωπιστούν από τη διεθνή κοινότητα.
Δεν παραλείπουν την 7η Οκτωβρίου
Σημαντικό στοιχείο της επιστολής είναι ότι οι υπογράφοντες καταδικάζουν τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023, επισημαίνοντας ωστόσο ότι, κατά την άποψή τους, αυτές δεν μπορούν να δικαιολογήσουν την καταστροφή της Γάζας και τις συνέπειες που υφίσταται ο παλαιστινιακός πληθυσμός.
Οι διπλωμάτες υποστηρίζουν ότι η επίλυση της σύγκρουσης προϋποθέτει ίσα δικαιώματα για Ισραηλινούς και Παλαιστινίους και διατήρηση της προοπτικής μιας βιώσιμης λύσης δύο κρατών.
Τι ζητούν από Λονδίνο και Παρίσι
Οι 102 πρώην διπλωμάτες ζητούν από τις κυβερνήσεις της Γαλλίας και της Βρετανίας να περάσουν από τις δηλώσεις σε συγκεκριμένες ενέργειες.
Μεταξύ άλλων προτείνουν:
- αναστολή εμπορικών συμφωνιών με το Ισραήλ,
- διακοπή ή αναστολή μεταφοράς όπλων και στρατιωτικής συνεργασίας,
περιορισμούς στο εμπόριο και στις επενδύσεις που συνδέονται με ισραηλινούς εποικισμούς στα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη, - εφαρμογή των αποφάσεων και των διεθνών δικαστικών διαδικασιών,
- απρόσκοπτη πρόσβαση ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα,
- πρόσβαση δημοσιογράφων, διπλωματών και κοινοβουλευτικών αντιπροσωπειών στην περιοχή.
Οι υπογράφοντες θεωρούν ότι η Γαλλία και η Βρετανία, ως μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, έχουν ιδιαίτερη ευθύνη να υπερασπιστούν το διεθνές δίκαιο και την προοπτική αυτοδιάθεσης των Παλαιστινίων.
Κριτική και στην παλαιστινιακή πλευρά
Η παρέμβαση δεν περιορίζεται στις ευθύνες του Ισραήλ. Οι πρώην διπλωμάτες ζητούν επίσης πολιτικές μεταρρυθμίσεις στην παλαιστινιακή ηγεσία, δημοκρατική λειτουργία των θεσμών και πολιτική ανανέωση, με στόχο μια λειτουργική και δημοκρατική παλαιστινιακή πολιτεία.
Το ζητούμενο, όπως προκύπτει από την επιστολή, είναι να διατηρηθεί ζωντανή η προοπτική της λύσης των δύο κρατών, την ώρα που οι υπογράφοντες εκτιμούν ότι οι σημερινές εξελίξεις την καθιστούν ολοένα δυσκολότερη.
Η επιστολή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η διεθνής πίεση για την κατάσταση στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη εντείνεται, ενώ η συζήτηση για το μέλλον της παλαιστινιακής κρατικής υπόστασης βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο.