ΛΟΓΟΣ ΑΠΟΛΟΓΗΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣ OΣΟΥΣ
ΔΙΑΒΑΛΛΟΥΝ ΤΑΣ ΑΓΙΑΣ ΕΙΚΟΝΑΣ
Ἁγίου Πατρὸς καὶ Διδασκάλου τῆς Ἐκκλησίας μας, Ἰωάννου τοῦ Δαμασκηνοῦ
(7ον)
- Στὸν Δαβὶδ ἔδωσε ὑπόσχεση ὁ Θεὸς ὅτι θὰ Τοῦ κτίσει ναὸ μὲ τὸν υἱό του, Σολομώντα καὶ θὰ κατασκευάσει οἶκο ἀναπαύσεώς Του [Ὅταν ὁ Δαβὶδ ἀνάφερε στὸν προφήτη Νάθαν τὴν πρόθεσή του νὰ κτίσει ναό, γιὰ νὰ τοποθετήσει ἐκεῖ τὴν κιβωτὸ τοῦ Θεοῦ, ὁ Θεὸς τοῦ ἀπάντησε μέσῳ τοῦ προφήτη, ὅτι τὸ ἔργο αὐτὸ θὰ τὸ πραγματοποιήσει ὁ γιός του, ἀφοῦ πρῶτα στερεωθεῖ ἡ βασιλεία του· βλ. Β΄ Βασ. 7,1-13: Ὅταν λοιπὸν ὁ βασιλιὰς Δαβὶδ ἐγκαταστάθηκε στὸ ἀνάκτορό του καὶ τὸν ἀπάλλαξε ὁ Κύριος ἀπὸ ὅλους τοὺς ἐχθρούς του ποὺ τὸν περικύκλωναν καὶ ἐξασφάλισε τὴν κληρονομιά του ἀπὸ τὶς γύρω ἐχθρικὲς χῶρες, εἶπε ὁ βασιλιὰς στὸν προφήτη Νάθαν: «Ὅπως βλέπεις ἐγὼ μὲν κατοικῶ μέσα σὲ πολυτελὲς ἀνάκτορο, ποὺ κατασκευάστηκε μὲ ξύλα κέδρου, ἐνῷ ἡ Κιβωτὸς τῆς Διαθήκης τοῦ Θεοῦ βρίσκεται μέσα σὲ μία ἁπλὴ σκηνή». Καὶ ὁ Νάθαν ἀποκρίθηκε στὸν βασιλιά: «Προχώρησε καὶ κάνε ὅλα ὅσα ποθεῖ ἡ καρδιά σου, διότι ὁ Κύριος εἶναι μαζί σου». Κατὰ τὴ νύκτα ἐκείνη ὅμως μίλησε ὁ Κύριος στὸν Νάθαν καὶ τοῦ εἶπε: «Πήγαινε νὰ πεῖς τὰ ἑξῆς στὸν δοῦλο μου τὸν Δαβίδ: “Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐντολὴ τοῦ Κυρίου: Δὲν εἶσαι ἐσὺ ἐκεῖνος ποὺ θὰ μοῦ κτίσει ναό, γιὰ νὰ κατοικῶ σὲ αὐτόν. Ἄλλωστε δὲν ἔχω κατοικήσει ποτὲ μέσα σὲ Ναὸ ἀπὸ τὴν ἡμέρα ποὺ ἔβγαλα ἐλεύθερους ἀπὸ τὴν Αἴγυπτο τοὺς Ἰσμαηλίτες μέχρι σήμερα. Διαρκῶς βάδιζα μαζί σας καὶ διέμενα σὲ πρόχειρο κατάλυμα, σὲ μία σκηνή. Καθ’ ὅλη τὴ διαδρομὴ τῆς ἱστορίας σας ἕως τώρα, κατὰ τὴν ὁποία ἤμουν μαζί σας, εἶπα ἆραγε ποτὲ σὲ μία ἔστω φυλὴ τοῦ Ἰσραὴλ ἢ σὲ κάποιον ἄρχοντα ποὺ τὸν ὅρισα, γιὰ νὰ ὁδηγεῖ τὸν λαό μου, τὸν Ἰσραήλ, γιατί δὲν κτίσατε γιὰ χάρη μου Ναὸ ἀπὸ ξύλα κέδρου; Καὶ τώρα λοιπὸν νὰ πεῖς τὰ ἑξῆς στὸν δοῦλο μου τὸν Δαβίδ: «Αὐτὰ λέγει ὁ παντοκράτωρ Κύριος: “Σὲ πῆρα ἀπὸ τὸ μαντρὶ τῶν προβάτων, γιὰ νὰ γίνεις ἄρχοντας καὶ ὁδηγὸς τοῦ λαοῦ μου, τοῦ Ἰσραήλ. Καὶ ἤμουνα μαζί σου ἕως τώρα παντοῦ, ὅπου πήγαινες. Ἐξολόθρευσα ἐπίσης ἀπὸ ἐμπρός σου ὅλους τοὺς ἐχθρούς σου καὶ ἔκανα τὸ ὄνομά σου ἔνδοξο καὶ ξακουστό, ὅπως τὸ ὄνομα τῶν μεγάλων ἀνδρῶν τῆς γῆς. Σὲ βεβαιώνω ἐπίσης ὅτι θὰ ὁρίσω καὶ θὰ ἑτοιμάσω ἕνα τόπο εἰδικὰ γιὰ τὸν λαό μου τὸν Ἰσραὴλ καὶ θὰ τὸν φυτεύσω ἐκεῖ, ὥστε νὰ ριζώσει. Καὶ θὰ ἐγκατασταθεῖ σὲ αὐτὸν ἀσφαλής, χωρὶς νὰ ἔχει πλέον καμία ἀνησυχία. Κανεὶς ἄδικος καὶ πονηρὸς λαὸς δὲν πρόκειται νὰ ὑποτάξει καὶ νὰ ταπεινώσει τὸν λαό μου, ὅπως συνέβη προηγουμένως, τότε δηλαδὴ ποὺ ὅρισα Κριτὲς στὸν λαό μου τὸν Ἰσραήλ. Θὰ σὲ ἀπαλλάξω ὁπωσδήποτε ἀπὸ ὅλους τοὺς ἐχθρούς σου καὶ θὰ σοῦ πεῖ τότε ὁ Κύριος ὁ,τιδήποτε ἔχει σχέση μὲ τὴ διάθεσή σου νὰ οἰκοδομήσεις Ναό. Ὅταν λοιπὸν συμπληρωθοῦν οἱ ἡμέρες τῆς ζωῆς σου καὶ κοιμηθεῖς καὶ ἐσὺ τὸν ὕπνο τοῦ θανάτου μαζὶ μὲ τοὺς πατέρες σου, θὰ ἀναδείξω τὸν ἀπόγονό σου μετὰ ἀπὸ ἐσένα, ποὺ θὰ εἶναι παιδὶ δικό σου, καὶ θὰ στερεώσω τὴ βασιλικὴ ἐξουσία σου. Αὐτὸς εἶναι ἐκεῖνος ποὺ θὰ ἀνεγείρει Ναὸ πρὸς τιμὴν τοῦ Ὀνόματός μου καὶ θὰ ἀνυψώσω καὶ θὰ δοξάσω αἰώνια τὸν θρόνο του”)»].
Τὸν ναὸ αὐτὸν τὸν οἰκοδόμησε ὁ Σολομὼν καὶ κατασκεύασε Χερουβίμ, ὅπως ἀναφέρει τὸ βιβλίο τῶν Βασιλειῶν καὶ περιέβαλε τὰ χερουβὶμ μὲ χρυσάφι καὶ ὅλους τοὺς τοίχους τοὺς γέμισε τριγύρω μὲ ἀνάγλυφα χαραγμένα χερουβὶμ καὶ φοινικόδεντρα μέσα καὶ ἔξω -δὲν εἶπε στὰ πλάγια, ἀλλὰ «τριγύρω»- καθὼς καὶ μὲ βόδια καὶ λιοντάρια καὶ ροΐσκους [Οἱ ροΐσκοι ἦταν μικρὲς κόκκινες διακοσμήσεις σὲ σχῆμα ροδιοῦ (ροϊᾶς)·καὶ ὁ Σολομὼν κάλυψε καὶ τὰ δύο Χερουβὶμ μὲ χρυσάφι καὶ λάξευσε ἐπάνω σὲ ὅλους τοὺς τοίχους τοὺς κυρίως Ναοῦ καὶ τοῦ χώρου τῶν Ἁγίων γύρω-γύρω, ἐπάνω στὴν ἐσωτερική τους πλευρά, ἀνάγλυφα σχήματα Χερουβὶμ καὶ φοινικόδεντρων)»]. Δὲν εἶναι πολὺ πιὸ σεβάσμιο νὰ στολίζουμε ὅλους τοὺς τοίχους τοῦ οἴκου τοῦ Κυρίου μὲ μορφὲς καὶ ἀπεικονίσεις ἁγίων, παρὰ μὲ ἄλογα ζῷα καὶ δέντρα; Ποῦ εἶναι ὁ νόμος ποὺ παραγγέλλει: «δὲν θὰ κατασκευάσεις κανένα ὁμοίωμα»;
Ἀλλὰ ὁ Σολομών, ποὺ δέχτηκε ἔκχυση σοφίας, χωρὶς νὰ εἰκονίζει τὸν Θεό, ἔκανε χερουβὶμ καὶ ὁμοιώματα λιονταριῶν καὶ βοδιῶν-πράγματα ποὺ ἀπαγορεύει ὁ νόμος- καὶ ἐμεῖς, χωρὶς νὰ εἰκονίζουμε τὸν Θεό, κάνουμε τὰ εἰκονίσματα τῶν ἁγίων. Γιατί, ὅπως τότε καὶ ὁ ναὸς καὶ ὁ λαὸς ἐξαγνίζονταν μὲ αἷμα ἄλογων ζῴων καὶ μὲ στάχτη ἀπὸ δαμάλι [βλ. Ἑβρ. 9,12-14: «οὐδὲ δι’ αἵματος τράγων καὶ μόσχων, διὰ δὲ τοῦ ἰδίου αἵματος εἰσῆλθεν ἐφάπαξ εἰς τὰ Ἅγια, αἰωνίαν λύτρωσιν εὑράμενος, εἰ γὰρ τὸ αἷμα ταύρων καὶ τράγων καὶ σποδὸς δαμάλεως ραντίζουσα τοὺς κεκοινωμένους ἁγιάζει πρὸς τὴν τῆς σαρκὸς καθαρότητα, πόσῳ μᾶλλον τὸ αἷμα τοῦ Χριστοῦ, ὃς διὰ Πνεύματος αἰωνίου ἑαυτὸν προσήνεγκεν ἄμωμον τῷ Θεῷ, καθαριεῖ τὴν συνείδησιν ὑμῶν ἀπὸ νεκρῶν ἔργων εἰς τὸ λατρεύειν Θεῷ ζῶντι; (:Οὔτε χρησιμοποίησε ὁ Χριστὸς ὡς θυσία τὸ αἷμα τράγων καὶ μόσχων, ὅπως οἱ ἀρχιερεῖς τῶν Ἰουδαίων. Ἀλλὰ μὲ τὸ δικό Του αἷμα μπῆκε μία γιὰ πάντα στὰ ἐπουράνια Ἅγια καὶ ἐξασφάλισε γιὰ μᾶς ἀπολύτρωση ὄχι προσωρινή, ἀλλὰ αἰώνια. Διότι, ἐὰν τὸ αἷμα τῶν ταύρων καὶ τῶν τράγων καὶ τὸ ράντισμα μὲ τὸ νερὸ καὶ τὴ στάχτη τοῦ δαμαλιοῦ ποὺ κατακαιγόταν στὸ θυσιαστήριο δίνει στοὺς θρησκευτικὰ μολυσμένους καὶ ἀκάθαρτους ἕνα ἐξωτερικὸ καθαρμὸ καὶ ἐξαγνίζει τὸ σῶμα τους, προκειμένου νὰ μποροῦν νὰ μετέχουν στὴ λατρεία, πόσο μᾶλλον τὸ αἷμα τοῦ Χριστοῦ, ὁ Ὁποῖος μὲ τὸ αἰώνιο Πνεῦμα ποὺ κατοικοῦσε μέσα του πρόσφερε στὸν Θεὸ ὡς θυσία τὸν ἑαυτό Του ὁλοκληρωτικὰ καθαρὸ καὶ ἐλεύθερο ἀπὸ κάθε ρύπο ἁμαρτίας, θὰ καθαρίσει τὴ συνείδησή σας ἀπὸ τὰ ἔργα τῆς ἁμαρτίας ποὺ φέρνουν στὴν ψυχὴ νέκρωση, καὶ θὰ σᾶς ἀξιώσει νὰ λατρεύετε ἀξίως τὸν ζωντανὸ Θεό;)»], ἐνῷ τώρα ἐξαγνίζονται μὲ τὸ αἷμα τοῦ Χριστοῦ ποὺ μαρτύρησε τὴν ἐποχὴ τοῦ Ποντίου Πιλάτου [βλ. Α΄ Τιμ. 6, 13: «Παραγγέλλω σοι ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ τοῦ ζωοποιοῦντος τὰ πάντα καὶ Χριστοῦ Ἰησοῦ τοῦ μαρτυρήσαντος ἐπὶ Ποντίου Πιλάτου τὴν καλὴν ὁμολογίαν (:Σοῦ παραγγέλλω ἐνώπιον τοῦ Θεοῦ, ὁ Ὁποῖος μεταδίδει ζωή στὰ πάντα, καὶ ἐνώπιον τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ Ὁποῖος μπροστὰ στὸν Πόντιο Πιλᾶτο ἔδωσε τὴ μαρτυρία τῆς καλῆς ὁμολογίας ὅτι εἶναι ὁ Υἱὸς τοῦ Θεοῦ)»], καθιστώντας τὸν ἑαυτό Του ἀπαρχὴ τῶν μαρτύρων, ἀλλὰ ἀκόμα καὶ ἡ Ἐκκλησία ἔχει θεμελιωθεῖ καὶ μὲ τὸ ἱερὸ αἷμα τῶν ἁγίων, ἔτσι τότε ὁ οἶκος τοῦ Θεοῦ στολιζόταν μὲ μορφὲς καὶ παραστάσεις ἄλογων ζῴων, ἐνῷ τώρα μὲ μορφὲς ἁγίων, οἱ ὁποῖοι κατέστησαν τοὺς ἑαυτούς τους, ναοὺς ἔμψυχους καὶ λογικούς, γιὰ νὰ κατοικήσει ὁ ζωντανὸς Θεὸς πνευματικά.
[Συνεχίζεται]
ΠΡΟΣ ΔΟΞΑΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΤΡΙΑΔΙΚΟΥ ΘΕΟΥ,
ἐπιμέλεια κειμένου: Ἑλένη Λιναρδάκη, φιλόλογος
ΠΗΓΕΣ:
- documentacatholicaomnia.eu • Ἰωάννου Δαμασκηνοῦ Ἔργα, Πρὸς τοὺς διαβάλλοντας τὰς ἁγίας εἰκόνας, ὁμιλία Α΄, πατερικὲς ἐκδόσεις «Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς»(ΕΠΕ), ἔκδ. οἶκος «Τὸ Βυζάντιον», Θεσσαλονίκη 1990, τόμος 3, σελίδες 42-55. • Π. Τρεμπέλα, Ἡ Καινὴ Διαθήκη μὲ σύντομη ἑρμηνεία (ἀπόδοση στὴν κοινὴ νεοελληνική), ἐκδόσεις ἀδελφότητος θεολόγων «Ὁ Σωτήρ», ἔκδοση τέταρτη, Ἀθήνα 2014. • Ἡ Καινὴ Διαθήκη, Κείμενον καὶ ἑρμηνευτικὴ ἀπόδοσις ὑπὸ Ἰωάννου Κολιτσάρα, ἐκδόσεις ἀδελφότητος θεολόγων «Ἡ Ζωή», ἔκδοση τριακοστὴ τρίτη, Ἀθήνα 2009. • Ἡ Παλαιὰ Διαθήκη κατὰ τοὺς ἑβδομήκοντα, Κείμενον καὶ σύντομος ἀπόδοσις τοῦ νοήματος ὑπὸ Ἰωάννου Κολιτσάρα, ἐκδόσεις ἀδελφότητος θεολόγων «Ἡ Ζωή», ἔκδοση τέταρτη, Ἀθήνα 2005. • Ἡ Παλαιὰ Διαθήκη μετὰ Συντόμου Ἑρμηνείας, Παναγιώτης Τρεμπέλας, Ἀδελφότης Θεολόγων «Ὁ Σωτήρ», Ἀθήνα, 1985. • agia-aikaterini-larissis.com • agia-aikaterini-larissis.com • Π. Τρεμπέλα, Τὸ Ψαλτήριον μὲ σύντομη ἑρμηνεία(ἀπόδοση στὴν κοινὴ νεοελληνική), ἐκδόσεις ἀδελφότητος θεολόγων «Ὁ Σωτήρ», ἔκδοση τρίτη, Ἀθήνα 2016. • greek-language.gr • users.sch.gr • users.sch.gr