Τοῦ κ. Β. Χαραλάμπους, θεολόγου
Σὲ ἄρθρο ποὺ δημοσιεύτηκε στὸ ἱστολόγιο τοῦ “Ὀρθοδόξου Τύπου” στὶς 17 Αὐγούστου 2021 καὶ ποὺ τιτλοφορεῖτο “Στὴ Μονὴ Ἐσφιγμένου ὁ Ὅσιος Ἀντώνιος τῶν Σπηλαίων ἀπεικονίστηκε μὲ Τόμο τῆς Αὐτοκεφαλίας”, γινόταν ἀναφορὰ σὲ πρόσφατη ἁγιογράφηση τοῦ Ἁγίου Ἀντωνίου τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου, ὅπου κρατεῖ περγαμηνὴ μὲ ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸν Τόμο τῆς μονομεροῦς ἐκχώρησης Αὐτοκεφαλίας στὴν Οὐκρανία.
Ἡ πρόσφατη αὐτὴ ἁγιογράφηση τοῦ Ἁγίου Ἀντωνίου τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου στὸν Ἐσφιγμενίτικο Ἱερὸ Ναὸ στὴν περιοχὴ τῶν Καρυῶν τοῦ Ἁγίου Ὄρους, ὅπου παριστάνεται ὁ Ἅγιος σὲ τοιχογραφία κρατώντας περγαμηνὴ μὲ ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸν Τόμο τῆς μονομεροῦς ἐκχώρησης Αὐτοκεφαλίας στὴν Οὐκρανία, Αὐτοκεφαλίας μὴ ἀναγνωρισμένης ἀπὸ τὴν πλειοψηφία τῶν Τοπικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν, προκάλεσε λυπηρὸ προβληματισμό.
Ἂν ἁπλὰ καλέσει ὡς ἀνιστόρητη τὴν ἐν λόγῳ ἀναγραφὴ στὴν περγαμηνὴ ποὺ κρατεῖ ὁ Ἅγιος Ἀντώνιος τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου, ὁπωσδήποτε δὲν θὰ ἀποτελεῖ περιγραφή της. Ἕνας νέος προσκυνητὴς ποὺ εἰσέρχεται στὸν Ἐσφιγμενίτικο αὐτὸ Ναὸ καὶ διαβάζει αὐτὸ ποὺ ἔχει ἀναγραφεῖ στὴν περγαμηνὴ τί ἀντιλαμβάνεται; Ὁ Ἅγιος Ἀντώνιος παρέλαβε τὸν Τόμο Αὐτοκεφαλίας, μιᾶς μονομεροῦς πράξης, τὴν ὁποία ἡ πλειοψηφία τῶν Τοπικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν δὲν ἀναγνώρισε;
Γιὰ ποιὸ λόγο ἔχει ἀντικατασταθεῖ ἡ πνευματικὴ παρακαταθήκη, ἡ ὁποία ἀνεγράφετο στὴν περγαμηνὴ ποὺ κρατεῖ ὁ Ἅγιος Ἀντώνιος ὁ κτήτορας τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων, σὲ φορητὲς εἰκόνες καὶ τοιχογραφίες ἕως σήμερα, μὲ ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸν Τόμο τῆς μονομεροῦς ἐκχώρησης Αὐτοκεφαλίας στὴν Οὐκρανία; Θέτουν τὸν Ἅγιο Ἀντώνιο τῆς Λαύρας τῶν Σπηλαίων ὡς συνηγοροῦντα σὲ μία πράξη ποὺ ἔγινε ἀφορμὴ κλονισμοῦ τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἑνότητας;
Θὰ ἦταν ὅμως χρήσιμο νὰ παρασταθεῖ εἰκαστικῶς, ἐκτὸς Ναοῦ φυσικὰ καὶ ἐκτὸς Ἁγίου Ὄρους, πρὸς παραδειγματικὴ ἀποφυγὴ τῆς ἀντιεκκλησιαστικῆς πράξης τοῦ σχίσματος, ἡ ἱστορικὴ πορεία τοῦ “χειροτονηθέντος” ἀπὸ καθηρημένο Ἱεράρχη, Προκαθήμενου τῆς μὴ ἀναγνωρισμένης ἀπὸ τὴν πλειοψηφία τῶν Τοπικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν “Αὐτοκέφαλης Ἐκκλησίας τῆς Οὐκρανίας”, ὁ ὁποῖος “λειτουργοῦσε” χωρὶς Ἀρχιερωσύνη, ἐμπαίζοντας μὲ τοὺς λοιποὺς σχισματικοὺς “συλλειτουργοῦντας” τοὺς πιστούς, οἱ ὁποῖοι εἶχαν παρασυρθεῖ σὲ τέτοια ἀντίθεη στάση καὶ ποὺ πρωτίστως ἐνέπαιζε τὸ Πανάγιον Πνεῦμα, ἀσχέτως ἂν θεώρησαν τὸ ἔγκλημα τοῦ σχίσματος ὡς “καλὸν ἀγῶνα”.
Μία τέτοια εἰκαστικὴ ἀπεικόνιση, ἐκτὸς Ναοῦ φυσικά, θὰ ἦταν σύμφωνη μέ τὴν ἱστορικὴ πραγματικότητα τοῦ ἐγκλήματος τοῦ σχίσματος στὴν Οὐκρανία καὶ μία ὑπενθύμιση γιὰ ἐκζήτηση συγγνώμης γιὰ τὸ ἔγκλημα τοῦ σχίσματος. Ἐπίσης θὰ ἔθετε φραγμὸ καὶ στὴν παρεπόμενη ἀντιεκκλησιαστικὴ θρασύτητα ἀπέναντι στὴ μόνη ἀναγνωρισμένη ἀπὸ τὴν πλειοψηφία τῶν Τοπικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν Αὐτόνομη Ἐκκλησία τῆς Οὐκρανίας, ποὺ οὔτε τὸ ὄνομα “Οὐκρανικὴ” δὲν ἀνέχονται.