Σαν σήμερα στις 17 Δεκεμβρίου του 1913, η Διεθνής Επιτροπή των Μεγάλων Δυνάμεων (Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία, Αυστρία, Γερμανία, Ιταλία) για την χάραξη των συνόρων, η οποία είχε αναλάβει τον διακανονισμό των ορίων του νεοσύστατου αλβανικού κράτους, προχωρά στην σύνταξη του Πρωτοκόλλου της Φλωρεντίας με το οποίο και τελικά γίνεται η διχοτόμηση της ενιαίας Ηπείρου.
Βάσει του εν λόγω πρωτοκόλλου, ολόκληρη η Βόρεια Ήπειρος, συμπεριλαμβανομένων των ιστορικών περιοχών της όπως η Χιμάρα, το Δέλβινο, το Αργυρόκαστρο, η Πρεμετή, το Λεσκοβίκι και η Κορυτσά θα υπάγονταν πλέον στο αλβανικό κράτος.
Από εκείνη τη στιγμή αρχίζει να διαγράφεται η συνεχόμενη αγωνιστική πορεία του Βορειοηπειρωτικού Ελληνισμού για δικαίωση, η οποία όμως ποτέ δεν ήλθε.
Με αυτό το πρωτόκολλο οι βορειοηπειρώτικες κοιτίδες στερούνται μια για πάντα την Μητέρα Πατρίδα, αν και ακολούθησαν αγώνες και απελευθερώσεις, που συνεχώς ακυρώνονταν από τις Μεγάλες Δυνάμεις και τα συμφέροντά τους στην περιοχή.
Λόγω των πολιτικών σκοπιμοτήτων και των αισχρότατων παρεμβάσεων της Ιταλίας και της Αυστροουγγαρίας η Βόρειος Ήπειρος παρέμεινε στην Αλβανία και οι κάτοικοι της είτε αναγκάστηκαν είτε να εγκαταλείψουν μαζικά τον τόπο τους, είτε μερικές δεκαετίες αργότερα να περιοριστούν σε αυθαίρετες μειονοτικές ζώνες, οι οποίες στην πορεία άλλαξαν ακόμη και την αποδοχή των Βορειοηπειρωτών μεταξύ τους.
Ακολούθησαν μεγάλοι αγώνες και πολλές διαμαρτυρίες που κορυφώθηκαν με την βραχύβια Αυτονομία της Βορείου Ήπειρου.
Ωστόσο μετά το τέλος του Βορειοηπειρωτικού Αγώνα, ξεκινά η διαδικασία της συστηματικής αλβανοποίησης των Ελλήνων, η οποία κατάφερε να προκαλέσει ζημιά κυρίως σε πληθυσμούς που κατά την διάρκεια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας είχαν υιοθετήσει την αλβανική γλώσσα ως βασική τους ή ήταν δίγλωσσοι. Επίσης το ίδιο έγινε και στους βλαχόφωνους Έλληνες.
Οι παραπάνω ενέργειες κορυφώθηκαν επί καθεστώτος Χότζα, όπου και τραυμάτισαν βάναυσα την συνείδηση των ανθρώπων.
Ακολουθεί απόσπασμα από το Πρωτόκολλον Φλωρενδίας, τη 17η Δεκεμβρίου 1913:
«Περιγραφή: Η οροθετική γραμμή αναχωρεί εκ του σημείου (επί του Αυστριακού Χάρτου υψόμετρον 1738 Β.Α της Μάνδρας Νικολιτσάς), ένθα η μεσημβρινή μεθόριος του Καζά Κορυτσάς ενούται με την οφρύν του Γράμμου μέχρι Μαύρης Πέτρας. Κατόπιν διέρχεται δια των υψομέτρων 2.538 και 2.019 και φθάνει εις Γόλο. Εκείθεν αφού ακολουθήσει την διανομήν των υδάτων μέχρι του υψομέτρου 1.740, διέρχεται μεταξύ των χωρίων Ραδάτα και Κουρσάκα, διευθύνεται εις λόφον τον ευρισκόμενον ΒΑ του Κούκεσι, όθεν καταβαίνει όπως φθάσει εις Σαρανταπόρον. Ακολουθεί την κοίτην του ποταμού τούτου μέχρι της εκβολής του εις τον Αώον, όθεν φθάνει εις την κορυφήν του όρους Τούμπα, διερχομένη μεταξύ των χωρίων Δεπαλίτσα και Μεσσαρία και δια των υψομέτρων 1956 και 2.000.
Από της κορυφής του όρους Τούμπα η γραμμή διευθύνεται προς ανατολάς επί του υψομέτρου 1621, διερχομένη βορείως των Δρυμάδων.
Κατόπιν ακολουθεί την διανομήν των υδάτων μέχρι του υψώματος του ευρισκομένου ΒΑ του χωρίου Επισκοπή. Εκείθεν διευθύνεται προς ανατολάς, ακολουθούσα την οφρύν μεταξύ Ραδάτης όπερ μένει εις την Αλβανίαν και Γεδοχάρ, όπερ μένει εις την Ελλάδα, καταβαίνει εις την Κοιλάδα του Δρίνου και, διαπερώσα του ποταμού, αναβαίνει επί του λόφου Κακαβιά, χωρίου, όπερ μένει εις την Αλβανίαν. Ακολουθεί αύθις την διανομήν των υδάτων, αφίνουσα την Βάλτιστα (σημ. Χαραυγή) και Καστάνιανην εις την Ελλάδα, την δε Κοσσοβίτσαν εις την Αλβανίαν και φθάνει εις Μουργκάναν, υψόμετρου 2.124. Εκείθεν φθάνει εις το όρος Στουγάρα και δια Βερτόη και του υψομέτρου 750 αφήνουσα την Γιανναρήν και Βέρβαν εις την Αλβανίαν, διέρχεται δια την υψομέτρων 1014, 675, 839 μ. διευθύνεται ΒΔ, αφήνουσα δε την Κονίσπολην εις την Αλβανίαν, ακολουθεί την οφρύν των λόφων Στύλου και Όρμπα, πριν ή δε φθάσει εις το υψόμετρον 254 μ. στρέφεται νοτίως και φθάνει εις τον όρμον της Πτελέας (Φτελιάς)».