Γράφει ὁ κ. Κοσμᾶς Ἀργυρίου
Ἡ Ἐκκλησία τῆς Κύπρου συγκλονίζεται αὐτὴν τὴν περίοδον ἀπὸ τὰ ὅσα ἀποκαλύπτονται διὰ τὴν Ἱ. Μ. Ἀββακοὺμ εἰς τὸ Φτερικούδι. «Ἡμέρᾳ τῇ ἡμέρᾳ ἐρεύγεται ρῆμα καὶ νὺξ νυκτὶ ἀναγγέλλει γνῶσιν»…, παραφθείροντες τὸ παρὸν ψαλμικὸν θὰ ἐλέγομεν ὅτι ἀπὸ τὴν μίαν ἡμέραν ἕως τὴν ἑπομένην συνεχῶς καινούργια στοιχεῖα ἔρχονται εἰς τὴν ἐπιφάνειαν. Ὁ πειρασμὸς δὲν σταματᾶ, ἀλλὰ ἤρχισε χορὸν κατὰ τὴν εἰσόδευσιν τῆς Ἁγίας καὶ Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς ἐνθαρρυμένος ἀπὸ τὰ δαιμονικὰ καρναβάλια.
Παραλλήλως ἦτο καὶ ἡ κατάλληλος εὐκαιρία διὰ κόμματα, τηλεοπτικὰ – ἠλεκτρονικὰ μέσα καὶ μερίδος τῆς κοινωνίας μας, διὰ νὰ ἀνοίξουν τὰ ἀπύλωτα στόματά των καὶ νὰ ἐκχέουν ὅλον τὸ δηλητήριόν των κατὰ τῆς Ἐκκλησίας μας. Ὅλος ὁ συσσωρευμένος διάχυτος ἀντικληρικαλισμὸς εὗρε πρόσφορον πεδίον νὰ συσπειρωθῆ, ὥστε νὰ δώση τὴν μάχην τοῦ Ἀρμαγεδῶνος κατὰ τῶν ἀληθῶν εὐσεβῶν ψυχῶν, τὰς ὁποίας προσπαθεῖ νὰ κλονίση.
Βεβαίως, τὰ ὅσα ἔχουν καταγγελθῆ δὲν δύναται νὰ τὰ ἀντιπαρέλθη κανεὶς ἄνευ περισκέψεως: βαρεῖαι ἠθικαὶ παρεκτροπαί, συναλλαγαὶ ὑπερόγκων ποσῶν, κακοποιήσεις προσκυνητῶν, κατασκευασμένα θαύματα, ἐξαπάτησις πιστῶν κ.ἄ. Ὅλα αὐτὰ ὑπὸ συνθήκας μυστηρίου, ὅπου ἐμπλέκονται «κουκουλοφόροι», ἀστυνομικοί, πολιτικὰ πρόσωπα, αὐτοκίνητα ἄνευ πινακίδων, χρηματοκιβώτια κ.λπ. Ἡ Δικαιοσύνη καὶ ἡ Ἐκκλησιαστικὴ Δικαιοσύνη ἤδη ἔχουν ἐπιληφθῆ τῆς ὑποθέσεως νὰ διερευνήσουν τὴν ἀξιοπιστίαν τῶν καταγγελλομένων καὶ νὰ προβοῦν εἰς τὰ προβλεπόμενα. Εἶναι ἀλήθεια ὅτι ὑπὸ τὸ βάρος ὄχι μόνον τῶν στοιχείων, τὰ ὁποῖα ἔχουν ἰδεῖ τὸ φῶς τῆς δημοσιότητος, ἀλλὰ καὶ τῆς κοινῆς γνώμης, ἡ ὁποία ἀπαιτεῖ κάθαρσιν εἰς τοὺς κόλπους τῆς Ἐκκλησίας, τὸ ἔργον καθίσταται πλέον δυσχερές, ὥστε νὰ παραμείνη μακρὰν ἐπιρροῶν καὶ τὰ ἐντεταλμένα ὄργανα νὰ ἀποφανθοῦν μὲ νηφαλιότητα.
Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖον ἐναπόκειται εἰς ὅλους ἡμᾶς, οἱ ὁποῖοι εἴτε ζῶμεν εἴτε πάσχομεν εἴτε ἀποθνήσκομεν ὑπὲρ Χριστοῦ, δὲν εἶναι νὰ σκανδαλίσωμεν ἔτι περαιτέρω, ἀναπαράγοντες μετὰ λεπτομερείας τὰ ὅσα ἐκμεταλλεύονται τὰ μέσα ἐνημερώσεως, διὰ νὰ εὐτελίσουν τὴν πίστιν, ἀλλὰ νὰ ὠφελήσωμεν ἐξετάζοντες ἐκείνας τὰς παραμέτρους, ἀπὸ τὰς ὁποίας ὀφείλει κανεὶς νὰ ἀντλήση διδάγματα διὰ τὸ μέλλον.
Ἡ εὐθύνη τοῦ Ἐπισκόπου
Εἰς τὴν συγκεκριμένην περίπτωσιν Ἐπίσκοπος ὑπὸ τὴν πνευματικὴν ἐποπτείαν τοῦ ὁποίου εὑρίσκεται ἡ Ἱ. Μονὴ εἶναι ὁ Πανιερώτατος Μητροπολίτης Ταμασοῦ καὶ Ὀρεινῆς κ. Ἡσαΐας. Θὰ ἠδύνατο ὅμως νὰ εὑρίσκεται καὶ οἱοσδήποτε ἕτερος εἰς τὴν θέσιν του, διὰ τοῦτο θὰ εἶναι εὐκταῖον ἐὰν ὅλοι οἱ Ἱεράρχαι ὄχι μόνον τῆς Κύπρου ἀλλὰ καὶ ὅλων τῶν Ἐκκλησιῶν, λάβουν τὰ μέτρα τους καὶ ἀσκοῦν ὀρθῶς τὴν πνευματικὴν ἐποπτείαν εἰς τὴν Ἐπαρχίαν των.
Πολλὰ εἶναι τὰ ἐρωτήματα, τὰ ὁποῖα πλανῶνται εἰς τὸν δημόσιον χῶρον. Ἡ Ἱ. Μονὴ ἐστελεχώθη μόλις πρὶν τρία ἔτη. Ποῖα κριτήρια ἦσαν ἐκεῖνα, μὲ τὰ ὁποῖα προσεκάλεσεν ὁ Πανιερώτατος τὴν συγκεκριμένην ἀδελφότητα; Ποῖος εἰσηγήθη ἢ ἐγγυήθη δι’ αὐτούς; Δύναται βεβαίως νὰ ἀντείπη κανεὶς ὅτι «ἐνίοτε εἰς τὴν πορείαν ἀντιλαμβάνεσαι τὸ σφάλμα σου καὶ δὲν τὸ γνωρίζεις ἐκ τῶν προτέρων». Ὡστόσον, φαίνεται ὅτι ὁ Μητροπολίτης ἐγνώριζε ὅτι αἱ καταστάσεις δὲν βαίνουν καλῶς εἰς τὴν ἱ. Μονήν. Τί τὸν ἠμπόδισε διὰ νὰ ἐπέμβη; Πόσο μικρὸν ἢ μεγάλον ἦτο τὸ διάστημα αὐτό; Ἔχει ἰδιαιτέραν σημασίαν, διότι, ὅπως κατέστη γνωστόν, εἶχε λάβει ἐκ τοῦ Μοναστηρίου χρήματα. Ὑφίστατο ἐπαρκὴς ἔλεγχος εἰς τὰ οἰκονομικά; Δι’ ὅλα αὐτὰ ἀπαιτοῦνται εὐκρινεῖς τοποθετήσεις ἀπὸ τὸν ἴδιον, ὥστε νὰ διασαφηνισθοῦν πλήρως τὰ ζητήματα καὶ ἂν τυχὸν πρέπη νὰ ἀναλάβη καὶ προσωπικὰς εὐθύνας νὰ τὸ πράξη.
Ἡ ρίζα τοῦ κακοῦ εἰς κάθε ἐκκλησιαστικὴν ὑπόθεσιν ἀλλὰ καὶ εἰς τὴν παροῦσαν ὀφείλεται εἰς τὴν παράβασιν τῶν Ἱ. Κανόνων. Ὁ Πανιερώτατος ἔσπευσε νὰ χειροτονήση κληρικοὺς εἰς τὴν ἀδελφότητα χωρὶς νὰ τηρήση τὰ κανονικὰ ὅρια διὰ διάκονον καὶ πρεσβύτερον. Ἔθεσεν Ἡγούμενον ἄνθρωπον, ὁ ὁποῖος δὲν ἦτο ἀρκετὰ πεπειραμένος δὲν εἶχε δοκιμασθῆ «ὡς χρυσὸς ἐν χωνευτηρίῳ». Ὡσαύτως, δὲν παρενέβη, ὅταν μὲ συνοπτικὰς διαδικασίας ἔνιοι ἐξ αὐτῶν ἔλαβον τὸ μοναχικὸν σχῆμα. Περαιτέρω, διὰ τῆς εὐλογίας του ὁ Πατριάρχης Κων/λεως ἀπένειμεν εἰς αὐτοὺς ὀφφίκια, ἐνῶ πρόκειται δι’ ἑτέραν Ἐκκλησίαν καὶ δὴ ἱερομονάχους. Εἰδικῶς εἰς μοναστάς, ὅπου δὲν ὑπάρχει βία διὰ μισθόν, διὰ ὑποχρεώσεις, διὰ φιλοδοξίας, ὀφείλει ὁ ἑκασταχοῦ Ἐπίσκοπος ὄχι μόνον νὰ ἐλέγχη τὴν τήρησιν τοῦ χρονικοῦ πλαισίου, ἀλλὰ νὰ ἀπαιτῆ περισσότερον καιρὸν δοκιμασίας.
Γράφομεν αὐτά, ὥστε νὰ προβληματισθοῦν οἱ ἁπανταχοῦ Ἱεράρχαι καὶ νὰ μὴ παραβαίνουν τὰ ὅσα οἱ Ἅγιοι Πατέρες διὰ Ἱ. Κανόνων ἐθέσπισαν. Μήπως ἐκεῖνοι εἶχον ἄγνοιαν τῶν πραγμάτων καὶ οἱ σύγχρονοι τὰ «ξέρουν καλύτερα»; Μήπως τὴν ἐποχήν, ὅπου ἐθεσπίσθησαν αὐτὰ δὲν ἦσαν πολλοὶ περισσότεροι οἱ λόγοι διὰ νὰ συντμήσουν τὸν χρόνον; Λοιπὸν «οὐδὲν κακόν, ἀμιγὲς καλοῦ», διὰ τοῦτο ἂς διδαχθοῦν ὅλοι μὲ ταπείνωσιν τὴν ὑπακοὴν εἰς τὰ θεῖα προστάγματα τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων.
Ἡ ἀνάμειξις τῆς Πολιτείας
Τὸ κράτος τῆς Κύπρου παρουσιάζεται ὡς ἀμέτοχον καὶ ἔκπληκτον ἀπὸ ὅσα συμβαίνουν. Εἶναι βέβαιον ὅτι ἐν τῷ μεταξὺ θὰ ἔχη ὑπάρξει ἐπικοινωνία τοῦ Προέδρου κ. Χριστοδουλίδη μὲ τὸν Μακαριώτατον. Ἡ ἐπίσκεψις καὶ διαμονὴ τοῦ Προέδρου εἰς τὴν Ἱ. Μ. Βατοπαιδίου τὰς αὐτὰς ἡμέρας μὲ τὴν ἔκτασιν τὴν ὁποίαν ἔλαβε τὸ σκάνδαλον –καίτοι ἦτο προγραμματισμένη- δὲν ἦτο ἐπικοινωνιακὰ ὅ,τι προσφορώτερον, καθὼς ἀκόμη εἶναι νωπὸς εἰς τὰς μνήμας ὁ ἀντίκτυπος τοῦ λεγομένου «σκανδάλου τῆς Βατοπαιδίου» ἐπὶ Κυβερνήσεως Καραμανλῆ, καὶ ἴσως κάποιοι δὲν θὰ ἀποφύγουν τὰς συνδέσεις, π.χ. ὅτι αἱ Ἱ. Μοναὶ προκαλοῦν.
Ὡστόσον, παρὰ τὴν φαινομένην οὐδετέραν στάσιν τοῦ κράτους ἀνακύπτουν ἐρωτήματα. Ἐγνώριζον αἱ ὑπηρεσίαι; Ἴσως, δὲν ἐγνώριζον, ἀλλὰ τώρα ὁπού γνωρίζουν πῶς ἐπιτρέπουν νὰ δημοσιεύεται ὀπτικὸν καὶ ἠχητικὸν ὑλικόν; Ποῖος τὸ διαρρέει; Μὲ τίνος εὐθύνην πραγματοποιεῖται αὐτὴ ἡ ἀνηλεὴς σκύλευσις ἐναντίον τῆς Ἐκκλησίας ἐν συνόλῳ; Εἴτε τὸ κράτος εἶναι ἀνίκανον εἴτε ἐξυπηρετεῖται δι’ αὐτῆς τῆς πρακτικῆς σκοπιμότης ἔστω καὶ ἐμμέσως.
Δὲν θὰ ἀναφέρωμεν «σενάρια», τὰ ὁποῖα διακινοῦνται καὶ ἰσχυρίζονται ὅτι κάποιοι ἐπιθυμοῦν νὰ «βγάλουν ἀπὸ τὴν ἑπόμενη ἀρχιεπισκοπὴ κούρσα διαδοχῆς τὸν Ταμασοῦ», ἐπειδὴ εἶναι νέος καὶ ἔχει ἀκόμη περιθώρια. Θὰ ἐμμείνωμεν εἰς τὰς συνήθεις ὑποψίας διὰ τοιαύτας περιπτώσεις.
Πρῶτον, μήπως τὸ θέμα προσφέρεται διὰ ἀποπροσανατολισμὸν ἀπὸ τὰ πολιτικὰ ζητήματα, ὅταν φέρωνται οἱ τὴν ἐξουσίαν κατέχοντες ὅτι δίδουν «γῆ καὶ ὕδωρ» εἰς τὸν Ἐρντογκὰν μόνον καὶ μόνον, διὰ νὰ προχωρήσουν αἱ διαπραγματεύσεις εἰς τὸ Κυπριακὸν καὶ ἄλλα ζητήματα;
Δεύτερον, μήπως ἡ Κυβέρνησις ἑτοιμάζεται νὰ εἰσάγη νόμον διὰ τὸν γάμον καὶ τὴν υἱοθεσίαν ἀπὸ ὁμοφυλοφίλους, ὡς εἰς τὴν Ἑλλάδα; Ἤδη τὸ μάθημα διὰ «σεξουαλικὴν διαπαιδαγώγησιν» εἰς τὰ σχολεῖα προεκάλεσεν ἀντιδράσεις ἀπὸ πιστοὺς ἀνθρώπους καὶ ἴσως τώρα διανοίγεται ἡ ὁδὸς ὄχι μόνον κατασιγάσεως αὐτῶν ἀλλὰ καὶ περαιτέρω νομοθετήσεως.
Τρίτον, πολλὰ λέγονται διὰ «ξέπλυμα χρήματος» εἰς τὴν πολύπαθον νῆσον μας. Προφανῶς τὸ θεσπισμένον οἰκονομικὸν πλαίσιον δίδει πολλὰς εὐκαιρίας δι’ ἀνάπτυξιν ἢ ἴσως δίδει εἰς ἐπιδόξους τὴν ἐλπίδα ἀναζητήσεως «παραθύρων» δι’ «ἄλλες μπίζνες». Θὰ εἶναι ἀφορμὴ τὸ παρὸν διὰ βελτίωσιν ἢ διὰ παράκαμψιν τοῦ πλέγματος εἰσροῶν καὶ ἐκροῶν;
Τέταρτον, ἤδη τὰ γνωστὰ κόμματα, τὰ ὁποῖα ἐμφοροῦνται ἀπὸ συγκεκριμένας ἰδεολογίας ἔθεσαν ζήτημα «χωρισμοῦ Κράτους – Ἐκκλησίας». Ὀρθῶς διώρθωσαν αὐτοὺς ἕτεροι, οἱ ὁποῖοι εἶπον ὅτι εἰς τὴν Ἑλλάδα ὑπάρχει αὐτὸ τὸ πρόβλημα, ἐνῶ εἰς τὴν Κύπρον δὲν εἶναι ἑνωμένα. Αὐτοὶ ὅμως οἱ ἴδιοι εἶπον ὅτι «πρέπει νὰ γίνουν σαφεῖς οἱ διακριτοὶ ρόλοι Ἐκκλησίας καὶ Πολιτείας». Μήπως κρύπτονται ἄλλου εἴδους προθέσεις; Ἀλήθεια, ὑπάρχουν «διακριτοὶ ρόλοι» Κράτους καὶ ἑταιρειῶν οἰκονομικῶν κολοσσῶν; Ὑπάρχουν «διακριτοὶ ρόλοι» Κυπριακῆς καὶ π.χ. Ἀμερικανικῆς Κυβερνήσεως;
Τὰ ἴδια αὐτὰ ἐρωτήματα εἶναι λίαν χρήσιμα καὶ διὰ τὴν Ἑλλάδα. Ἐν ὄψει Εὐρωεκλογῶν ὅλα τὰ κόμματα ἀναζητοῦν «θύματα», τὰ ὁποῖα θὰ ἀναδείξουν τὴν ὑποτιθεμένην «ἀτζέντα» των, ἡ ὁποία ἐπειδὴ δὲν ἔχει νὰ παρουσιάση τίποτε οὐσιαστικὸν ἀναλίσκεται εἰς τὴν ἐπικοινωνιακὴν διαχείρισιν ἐπικαίρων ζητημάτων καὶ ὡς γνωστὸν «δρυὸς πεσούσης πᾶς ἀνὴρ ξυλεύεται». Ἂς ἀφήσουν τὴν Ἐκκλησίαν ἥσυχον καὶ ὅπου ὑφίσταται τυχὸν κηλίς ἂς διερευνηθῆ αὐτὴ ἀπὸ τὰς ἁρμοδίους ἀρχάς, «ἀνεμποδίστους αὐτὰς τυγχάνοντας ἀπὸ κάθε ἐξωτερικὴν ἐπέμβασιν», παραφράζοντες τὴν ἐκκλησιαστικὴν ὁρολογίαν. Ἂς παραδειγματισθοῦν ἀπὸ τὴν Κύπρον, ὅπου καίτοι ἡ Ἐκκλησία δὲν εὑρίσκεται ὑπὸ τὸ καθεστὼς τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος ἔχει τὴν αὐτὴν πνευματικὴν ἐξουσίαν, τὴν ὁποίαν δίδει ὁ Θεός. Ἑπομένως, τόσον ὁ «χωρισμὸς» εἶναι πρόφασις, ὅσον καὶ τὸ «διακριτοὶ ρόλοι» εἶναι ψευδεπίγραφον, χρησιμοποιούμενα μόνον ὡς ἀπειλὴν καὶ ἐκβιασμόν, διὰ νὰ εἶναι ὑποτεγμένη ἡ Ἱεραρχία.
Κατακλείοντες τὸν λόγον τοῦτον, κρούομεν τὸν κώδωνα τοῦ κινδύνου πρὸς τὸν Μακαριώτατον Κύπρου καὶ τὸ Ἐκκλησιαστικὸν Δικαστήριον νὰ προχωρήσουν εἰς κάθαρσιν, καθὼς αὐτὸ ἐπιτάσσει ἡ κατανυκτικὴ περίοδος, τὴν ὁποίαν εἴθε ὁ Κύριος νὰ μᾶς ἀξιώση νὰ διανύσωμεν ἐν μετανοίᾳ.