Ἡ ἀνοστιά, καλοί μου φίλοι, δὲν εἶναι τίποτε ἄλλο ἀπὸ τὴν ἔλλειψη τῆς νοστιμάδας, τὴν ἀπώλεια τοῦ αἰσθήματος τῆς γεύσης, ὅπως καὶ κατ’ ἐπέκταση τὴν ἔλλειψη τῆς χάριτος σὲ κάτι. Δηλαδὴ πρόκειται γιὰ τὶς ἀνόητες σκέψεις, τὰ λόγια ποὺ δὲν ἔχουν καμμιὰ γοητεία, τὶς ἀνούσιες πράξεις. Ὅταν αὐτὸ συμβαίνει σὲ ἔκταση, τότε μιλᾶμε γιὰ ζωὴ χωρὶς κανένα ἐνδιαφέρον καὶ χωρὶς νόημα. Βλέπετε τὸ ἄνοστο δὲν ἔχει νὰ κάνει μόνο μὲ τὸ φαγητὸ ποὺ δὲν ἔχει καθόλου ἁλάτι καὶ γεύση, ἀλλὰ καὶ μὲ κάθε ἀνούσιο, μονότονο καὶ ἀνιαρό!
* * *
Ὅλοι ἔχουμε τὴν εἰκόνα τῶν σημερινῶν φρούτων καὶ λαχανικῶν, τὰ ὁποῖα δὲν ἔχουν τὴ γεύση ποὺ εἶχαν κάποτε. Ὅπως κι ἐκείνη τὴ χαρακτηριστικὴ ὀσμή τους ἀκόμη.
Εἶναι αὐξημένα σὲ μέγεθος, μὲ ἄψογη ἐμφάνιση, ὁλοστρόγγυλα, ὁμοιόμορφα, γυαλιστερά, ἀκόμη καὶ μὲ ἔντονο χρῶμα, ἀλλὰ σαφῶς ἄγευστα. Σὲ κάποια ἀπ’ αὐτὰ (ὅπως στὶς φράουλες) χρειάζεται νὰ βάλεις… ζάχαρη, γιὰ νὰ αἰσθανθεῖς κάτι!
Τὸ ἴδιο ἀκριβῶς παρατηρεῖται καὶ στὰ λουλούδια τῶν ἀνθοπωλείων. Εἶναι κι αὐτὰ ὄντως πανέμορφα, ἐντυπωσιακά, ποικιλόχρωμα, ἀλλὰ ἐντελῶς ἄοσμα! Τὸ ἴδιο καὶ στὰ τρόφιμα ποὺ ἔχουν ἐντυπωσιακὴ ἐμφάνιση καὶ «φρεσκάδα», ὅμως πολλὰ ἀπ’ αὐτὰ δὲν τρώγονται χωρὶς μπόλικο ἁλάτι, (ἐξωτικὰ) μπαχαρικά, πρόσθετες οὐσίες καὶ … μουστάρδες!
Ὅλα μοιάζουν μὲ τὴ φρίσσα, ἐκεῖνο τὸ ἐντυπωσιακὸ ψάρι, τὸ ἀποκαλούμενο καὶ «σαρδελομάνα», ποὺ ὅμως συμβαίνει νὰ ἔχει πολλὰ κόκκαλα καὶ τὸ ἄνοστο κρέας!
* * *
Οἱ λόγοι ποὺ συμβαίνει αὐτό, στὰ φροῦτα καὶ τὰ λαχανικὰ γιὰ παράδειγμα, εἶναι πολλοί. Ἡ χρήση τῶν λιπασμάτων, ἡ ἐντατικὴ καλλιέργεια τύπου θερμοκηπίου, γιὰ νὰ ἱκανοποιηθοῦν οἱ ἀπαιτήσεις τῆς ἀγορᾶς, ἀλλὰ καὶ γιὰ μεγαλύτερο κέρδος, τὰ μεγάλα ταξίδια ποὺ ἀπαιτοῦνται, γιὰ νὰ φθάσουν στὰ ράφια καὶ μάλιστα ὁλόφρεσκα, τὸ ὅτι συλλέγονται πολὺ πρὶν ὡριμάσουν, ὅτι εἶναι μεταλλαγμένα στὴν προσπάθεια νὰ εἶναι ἐντυπωσιακὰ ἐξωτερικὰ καὶ ὄχι μόνο, ἀλλὰ καὶ … λόγῳ κλιματικῆς ἀλλαγῆς ὅπως θέλουν νὰ λένε κάποιοι (αὐτὸ μπαίνει ἐπὶ παντὸς ἐπιστητοῦ, ὡς γνωστόν!).
Καὶ δὲν εἶναι ὅτι ἔγιναν ἄγευστα. Ἔγιναν σὲ μεγάλο βαθμὸ καὶ ἀνούσια, καθ’ ὅσον ὅλα αὐτὰ ἔχουν ὁδηγήσει καὶ στὴν ἀπώλεια θρεπτικῶν συστατικῶν. Ἐξάλλου πάντα πηγαίνουν μαζὶ αὐτὰ τὰ δύο. Δηλαδὴ τὸ ἄνοστο καὶ τὸ ἀνούσιο.
Σύμφωνα μὲ ἐπιστημονικὴ ἔρευνα (δημοσιεύτηκε στὸ περιοδικὸ «Journal of American College of Nutrition») ποὺ ἔγινε σὲ 43 εἴδη λαχανικῶν, τὰ θρεπτικά τους συστατικὰ εἶναι λιγότερα ἀπ’ αὐτὰ ποὺ εἶχαν στὸ παρελθόν!
Βλέπετε οἱ γεωργοὶ δὲν πληρώνονται γιὰ τὴ γεύση, ἀλλὰ γιὰ τὴν παραγωγὴ κι ἔτσι ἀδιαφοροῦν γιὰ τὴ νοστιμιά τους!
Ἀξίζει νὰ σημειωθεῖ ὅτι οἱ εἰδικοὶ ἐπιστήμονες ἔχουν ἀναπτύξει ντομάτες μὲ ὑψηλὴ περιεκτικότητα σὲ θρεπτικὰ συστατικὰ καὶ μὲ ὑπέροχη γεύση, ἀκόμη καὶ μὲ μεγαλύτερη διάρκεια ζωῆς, ὅμως εἶναι λίγο μικρότερες ἀπὸ τὶς ἄλλες! Καὶ γιὰ νὰ φθάσουν στὸ ἴδιο μέγεθος, θέλουν περισσότερο χρόνο, ποὺ ὅμως ἀνεβάζει τὸ κόστος παραγωγῆς τους!!
* * *
Κάπως ἔτσι συμβαίνουν ὅλα σήμερα. Κατακλυζόμαστε ἀπὸ τὸ ἄνοστο καὶ τὸ ἀνούσιο, ἀλλὰ σαφῶς ἐντυπωσιακό, καὶ – κατὰ τὸ κοινῶς λεγόμενο – μὲ τὴ … σαχλαμάρα!
Τί περιέχει τὸ μεγαλύτερο μέρος τῆς τηλεοπτικῶν ἐκπομπῶν, τῶν σίριαλ, τῶν τηλεοπτικῶν συζητήσεων κ.λπ.; Αὐτὸ ἀκριβῶς! Ἐντυπωσιακὰ χρώματα, ρυθμοὺς καὶ ἤχους, ὅλα τους χωρὶς νοστιμιὰ καὶ καμιὰ οὐσία. Καὶ γιὰ τοῦτο καταλήγουν νὰ εἶναι «ἄχρηστα λόγια», ὅπως τονίζει ὁ Μ. Βασίλειος. Πλῆθος τὰ τηλεοπτικὰ κανάλια, πλῆθος οἱ ἐκπομπές τους καὶ μάλιστα σὲ 24ωρη βάση, ὡστόσο χωρὶς τίποτα τὸ βαθὺ καὶ οὐσιαστικό.
Τὸ ἴδιο παρατηρεῖται καὶ στὶς ταινίες, τὰ κοινωνικὰ δίκτυα, καὶ σὲ ὅλα τὰ θεάματα.
Τὸ ἴδιο καὶ στὶς σκέψεις μας, στὶς συζητήσεις μας, στὰ ἐνδιαφέροντά μας, στὴν ψυχαγωγία μας, στὰ χόμπυ μας καὶ στὰ ἐν γένει ἔργα μας.
Στὶς συζητήσεις, γιὰ παράδειγμα, τὰ λόγια ποὺ λέγονται εἶναι γιὰ νὰ ποῦμε κάτι, γιὰ νὰ … περάσει ἡ ὥρα! Γι’ αὐτὸ καὶ εἶναι κατάμεστες ἀπὸ κουτσομπολιά, κατηγόριες καὶ κατακρίσεις.
Ἀκόμη καὶ ἡ τεχνητὴ νοημοσύνη, ἡ τόσο πολυσυζητημένη σήμερα, τί κάνει τελικά; Ἐν πολλοῖς ἐπεκτείνει αὐτὴ τὴν ἀνοστιά, ὥστε νὰ κυριαρχήσει γιὰ τὰ καλὰ στὴ ζωή μας.
* * *
Ὅλα ἔγιναν ὅπως στὰ σημερινὰ φροῦτα. Ὁμοιόμορφα, μὲ χρώματα, μὲ ἐξαιρετικὴ ἐμφάνιση, ἀλλὰ σαφῶς ἄνοστα κι ἐν τέλει ἀνούσια!
Ὅλα γίνονται πλέον στὸ μικρότερο δυνατὸ χρόνο καὶ μὲ τὸ μικρότερο δυνατὸ κόστος καὶ γι’ αὐτὸ χωρὶς τὴν ἀπαιτούμενη ὡρίμανση!
Ὅλα πραγματοποιοῦνται μὲ φθηνότατες διαδικασίες, γι’ αὐτὸ καὶ ὅλο χάνουν τὴν ἀξία τους.
Γιὰ τὴν πνευματικὴ ἀνοστιὰ καὶ τὴν ἀπώλεια τῆς ἠθικῆς ἀξίας, νὰ τί μᾶς εἶπε ὁ Χριστός: «Ἂν τὸ ἁλάτι χάσει τὴ γεύση του, μὲ τί θὰ ἁλατιστεῖ; Σὲ τίποτα δὲν χρησιμεύει πιά, παρὰ μόνο νὰ πεταχτεῖ ἔξω καὶ νὰ καταπατηθεῖ ἀπὸ τοὺς ἀνθρώπους» (Ματθ. ε΄,13) Τί φοβερὸ στ’ ἀλήθεια!
* * *
Ὅπως στὰ θερμοκήπια, τὰ φυτὰ ποὺ δὲν βλέπουν καὶ πολὺ τὸ ἡλιακὸ φῶς μπορεῖ νὰ μεγαλώνουν γρήγορα ὅμως εἶναι ἐντελῶς ἄνοστα, τὸ ἴδιο συμβαίνει καὶ σέ μᾶς. Μακριὰ ἀπὸ τὸ ὑπέρλαμπρο φῶς τοῦ Χριστοῦ, τί νοστιμάδα καὶ τί οὐσία μπορεῖ νὰ ἔχει κανείς; Καὶ τί παράξενο! Μπορεῖ τὸ ἀνούσιο μερικὲς φορὲς νὰ εἶναι ἐντυπωσιακὸ καὶ διασκεδαστικό, ἀλλὰ στὸ τέλος πάντα ἀφήνει ἕνα αἴσθημα ἐσωτερικοῦ κενοῦ. Γιατί ἆραγε;
Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλος