Γράφει ὁ Ἀρχιμ. Παῦλος Ντανᾶς
Ἱεροκῆρυξ Ἱερᾶς Μητροπόλεως Αἰτωλίας καὶ Ἀκαρνανίας
25/07/2026
Οἱ αὐτοκτονίες στὴν ἐποχή μας ἔχουν γίνει δαιμονικὴ ἐπιδημία. Ἐνῷ τὸ 2023 καὶ τὸ 2024 ὁ ἀριθμὸς τῶν ἐτήσιων αὐτοκτονιῶν εἶχε σταθεροποιηθεῖ περίπου στὰ 450-470 περιστατικά, τὸ 2025 σημείωσε ἐκρηκτικὴ αὔξηση, ἰσοφαρίζοντας σχεδὸν τὰ ἐπίπεδα ρεκὸρ τοῦ 2022, ὅταν εἶχαν σημειωθεῖ 581 περιστατικά. Τὸ ζήτημα πρέπει νὰ μᾶς προβληματίσει καὶ νὰ μᾶς ἀφυπνίσει. Δὲν ὑπάρχει πιὸ θανάσιμο ἁμάρτημα καὶ ἔγκλημα στὸν κόσμο ἀπὸ τὴν αὐτοκτονία.
Εἶναι Ἀθέμιτη Πράξη
Τὴν αὐτοκτονία ἀποδοκίμασαν ὡς ἀθέμιτη πράξη. Ὁ Πλάτων ἀποφαίνεται: «Μὴ θεμιτὸν εἶναι ἑαυτὸν βιάζεσθε «τὸν φιλόσοφον», ὁ Ἀριστοτέλης χαρακτηρίζει ἐκείνους ποὺ, «ἀποφεύγουν τὰ λυπηρὰ τῆς ζωῆς, ἄνανδρους καὶ δειλούς», ὁ Ρουσσὼ λέει, «ὅσοι ἐνδίδουν στὸν πειρασμὸ τῆς αὐτοκτονίας διαπράττουν μεγάλο ἔγκλημα, ὅταν σκεφτοῦμε ὅτι θὰ μποροῦσαν νὰ κάνουν ἀγαθὲς πράξεις».
Στὴν Παλαιὰ Διαθήκη ἡ αὐτοκτονία καταδικάζεται, γιατί ἔρχεται σὲ ἀντίθεση μὲ τὴν ἐντολὴ «Οὐ φονεύσεις» (Ἔξοδος 20:15). Ἔτσι, ἔχουμε τὶς περιπτώσεις των: Σαμψὼν (Κριτ. 16,25), Σαοὺλ (Α’ Βασ. 31,4), Ἀχιτόφελ (Β’ Βασ. 17,23) καί Ζαμβρὴ (Γ’ Βασ. 16,18).
Στὶς Πράξεις τῶν Ἀποστόλων ἀναφέρεται ὅτι, ὅταν ὁ Παῦλος καὶ ὁ Σίλας βρέθηκαν στὶς φυλακὲς τῶν Φιλίππων, ἔγινε σεισμὸς ὥστε νὰ σειστοὺν τὰ θεμέλια τῆς φυλακῆς. Ὁ δεσμοφύλακας, νομίζοντας ὅτι οἱ φυλακισμένοι δραπέτευσαν, ἔσυρε τὸ μαχαίρι καὶ ἦταν ἕτοιμος νὰ αὐτοκτονήσει. Ἀλλὰ ὁ Ἀπόστολος Παῦλος φώναξε: «Μὴν κάνεις κανένα κακὸ στὸν ἑαυτό σου, διότι ὅλοι εἴμαστε ἐδῶ» (Πράξ. 16, 25-28).
Ὅταν ἀκοῦμε τὴ λέξη αὐτοκτονία, ἀμέσως ὁ νοῦς μας πηγαίνει στὸν Ἰούδα, ὁ ὁποῖος ὑπῆρξε μαθητὴς τοῦ Χριστοῦ. Ὁ Ἰούδας ἀποτελεῖ μελανὸ στίγμα στὴν ἱστόρηση τοῦ δράματος τοῦ Γολγοθᾶ, στὴν διεκτραγώδηση τοῦ ὁποίου ἐπανέρχεται συχνὰ ἡ ὑμνογραφία τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος. Τὸ πάθος τῆς φιλαργυρίας τὸν ἀποχώρισε ἀπὸ τὸν ὅμιλο τῶν Ἁγίων Ἀποστόλων καὶ τὸν ὤθησε νὰ προδώσει μὲ δόλιο τρόπο τὸν Υἱὸ τοῦ Θεοῦ καί Διδάσκαλό του.
Οἱ Αἰτίες καὶ οἱ Ἀφορμές
Ἡ ἀποξένωση τοῦ ἀνθρώπου ἀπὸ τὸν Θεὸ καὶ τοὺς συνανθρώπους του, ὁ ἐγωισμὸς καὶ ἡ ἰδιοτέλεια, ἡ μοναξιά, ἡ ἀνασφάλεια, ἡ ἀνεργία καὶ ἡ κοινωνικὴ ἀδικία, ἡ ἔντονη οἰκονομικὴ κρίση, ἡ ἀκρίβεια, ὁ ὑλιστικὸς τρόπος ζωῆς καὶ ἡ ἀδυναμία προσαρμογῆς στὴν κοινωνικὴ ζωή, ἡ φιλοσοφία του σύγχρονου πολιτισμοῦ καὶ τὰ μέσα μαζικῆς ἐξαπατήσεως ποὺ συνθλίβουν τὸ πρόσωπο καὶ τὸ ὑποβιβάζουν σὲ μονάδα, οἱ ποικιλόμορφες φοβίες ποὺ διαβρώνουν τὴν κοινωνικὴ ζωὴ καὶ ὁδηγοῦν τὸν ἄνθρωπο στὴν ἀπόγνωση, ἡ ἔλλειψη ὑπομονῆς, ἡ ὀλιγοπιστία γιὰ τὴν μεταθάνατον ζωή, ἡ σεξουαλικὴ κακοποίηση, ἡ ἐκμετάλλευση, ἡ ἐνδοοικογενειακὴ βία καὶ τὰ διαζύγια.
Μεγάλη εὐθύνη ἐνώπιον Θεοῦ ἔχουν οἱ γονεῖς οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν καμία σχέση μὲ τὸν Θεὸ καὶ τὴν Ἐκκλησία, τὴν μυστηριακὴ ζωὴ καὶ τὰ ἑλληνοχριστιανικὰ ἰδεώδη.
Μεγάλη εὐθύνη τὰ τελευταῖα χρόνια ἔχουν οἱ Ἀντίχριστοι καὶ Ἀνθέλληνες πολιτικοί μας μὲ τὰ μνημόνια, μὲ τὴν τραγωδία στὰ Τέμπη, μὲ τὴν τραγωδία στο Μάτι Ἀττικῆς, μὲ τὸν ἐγκλεισμὸ κατὰ τὴν ἐποχή του δαιμονο-κορωνοϊοῦ, μὲ τὸ κλείσιμο τῶν ἐκκλησιῶν, μὲ τὰ καταραμένα ἐμβόλια. Ὁ ἔγκριτος λοιμωξιολόγος, ὁμότιμος καθηγητὴς πανεπιστημίου τῆς Γερμανίας, ὁ Μπαγκντί, λέει ὅτι «τὰ ἐμβόλια ἐπηρεάζουν τόσο τὸ συναίσθημα ὅσο καὶ τὴ νοημοσύνη». Ἀκόμη, ὡς καταστροφική παλίρροια ἦρθε ἡ ἀποδόμηση τῶν ἱερῶν μεγεθῶν τῆς φυλῆς μας, τῆς πατρίδας, τῆς θρησκείας καὶ τῆς οἰκογένειας καὶ εἰσῆλθε τὸ δαιμόνιο τοῦ «δικαιωματισμοῦ».
Εἶναι ἔργο τοῦ Διαβόλου
Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης λέει ὅτι ἡ αὐτοκτονία εἶναι ἔργο τοῦ διαβόλου. Ο Κύριός μας λέει: «ὑμεῖς ἐκ τοῦ πατρὸς τοῦ διαβόλου ἐστέ, καὶ τὰς ἐπιθυμίας τοῦ πατρὸς ὑμῶν θέλετε ποιεῖν. ἐκεῖνος ἀνθρωποκτόνος ἦν ἀπ᾿ ἀρχῆς καὶ ἐν τῇ ἀληθεία οὐχ ἕστηκεν, ὅτι οὐκ ἔστιν ἀλήθεια ἐν αὐτῷ· ὅταν λαλῇ τὸ ψεῦδος, ἐκ τῶν ἰδίων λαλεῖ, ὅτι ψεύστης ἐστὶ καὶ ὁ πατὴρ αὐτοῦ» (Ἰωάν. 8,44). Ὁ διάβολος οὐδέποτε ἔπαψε νὰ προτρέπει ὅσους καταφέρει νὰ πειστοῦν στὰ λόγια του νὰ διαπράξουν τὸ ἴδιο φρικτὸ ἁμάρτημα.
Ἀπὸ Ἐγωισμό
Ρώτησαν τὸν Ἅγιο Παΐσιο:
– Γέροντα, μερικοὶ ἄνθρωποι ἂν συναντήσουν κάποια μεγάλη δυσκολία στὴ ζωή τους, ἀμέσως σκέφτονται νὰ αὐτοκτονήσουν.
– Μπαίνει ὁ ἐγωισμὸς στὴ μέση. Οἱ περισσότεροι ποὺ αὐτοκτονοῦν ἀκοῦν τὸν διάβολο ποὺ τοὺς λέει πὼς ἂν τερματίσουν τὴ ζωή τους θὰ γλιτώσουν ἀπὸ τὸ ἐσωτερικὸ βάσανο ποὺ περνοῦν καὶ ἀπὸ ἐγωισμὸ αὐτοκτονοῦν. Ἂν λόγου χάρη, κάνει κάποιος μιὰ κλεψιὰ καὶ ἀποδειχθεῖ ὅτι ἔκλεψε: «Πάει λέει, τώρα ἔγινα ρεζίλι» καί, ἀντὶ νὰ μετανοήσει, νὰ ταπεινωθεῖ καὶ νὰ ἐξομολογηθεῖ, γιὰ νὰ λυτρωθεῖ, αὐτοκτονεῖ. Ἄλλος αὐτοκτονεῖ γιατί τὸ παιδί του εἶναι παράλυτο. «Πῶς νὰ ἔχω παράλυτο παιδὶ ἐγώ;» λέει καὶ ἀπελπίζεται. Ἂν εἶναι ὑπεύθυνος γιὰ αὐτὸ καὶ τὸ ἀναγνωρίζει, ἂς μετανοήσει. Πῶς βάζει τέρμα στὴ ζωή του καὶ ἀφήνει τὸ παιδί του στὸ δρόμο; Δὲν εἶναι πιὸ ὑπεύθυνος μετά;»
Τὰ Ψυχολογικὰ Προβλήματα
Ρώτησαν τὸν Ἅγιο Παΐσιο πάλι:
– Γέροντα, συχνὰ ἀκοῦμε γιὰ κάποιον ποὺ αὐτοκτόνησε ὅτι εἶχε ψυχολογικὰ προβλήματα.
– Οἱ ψυχοπαθεῖς ὅταν αὐτοκτονοῦν ἔχουν ἐλαφρυντικὰ γιατί εἶναι σαλεμένο τὸ μυαλό τους. Και συννεφιὰ νὰ δοῦν, νιώθουν ἕνα πλάκωμα. Ἂν ἔχουν καὶ μιὰ στενοχώρια, ἔχουν διπλῆ συννεφιά. Γιὰ αὐτοὺς ὅμως ποὺ αὐτοκτονοῦν χωρὶς νὰ εἶναι ψυχοπαθεῖς και γιὰ τοὺς αἱρετικούς, δὲν εὔχεται ἡ Ἐκκλησία, ἀλλὰ τοὺς ἀφήνει στὴν κρίση καὶ στὸ ἔλεος τοῦ Θεοῦ. Ὁ ἱερέας δὲν μνημονεύει τὰ ὀνόματά τους στὴν προσκομιδή, οὔτε τοὺς βγάζει μερίδα, γιατί μὲ τὴν αὐτοκτονία ἀρνοῦνται, περιφρονοῦν τὴ ζωὴ ποὺ εἶναι δῶρο τοῦ Θεοῦ. Εἶναι σὰν νὰ πετοῦν ὅλα στὸ πρόσωπο τοῦ Θεοῦ.
Ἡ Ἔμμεση Αὐτοκτονία
Ἐκτὸς ἀπὸ τὴν αὐτοκτονία ποὺ προκαλεῖ κανεὶς συνειδητὰ τὸν θάνατο καὶ δίνει τέλος στὴ ζωή του, ὡς αὐτοκτονία χαρακτηρίζεται καὶ ἡ ἔμμεση βαθμιαία φθορὰ τῆς σωματικῆς καὶ πνευματικῆς ὑγείας, από τὴν ὁποία προκαλεῖται ὁ θάνατος. Μεταξὺ πολλῶν ἄλλων εἶναι καὶ οἱ ἑξῆς: Οἱ Διάφορες καταχρήσεις καὶ ἠθικὲς παρεκτροπές, ὅπως ὁ ἔκφυλος βίος, ἡ πολυφαγία, ἡ πολυποσία, τὰ ναρκωτικά, ἡ στέρηση τῆς τροφῆς καὶ τῶν ἀπαραιτήτων πρὸς συντήρηση τῆς ζωῆς, ἡ ἀλόγιστη δαπάνη σωματικῶν δυνάμεων κατὰ τὴν ἄσκηση ἔργου ἢ κάποιου ἐπαγγέλματος μὲ ἀποτέλεσμα τὴν ὑπερκόπωση καὶ ἀνεπανόρθωτη ἐξασθένηση τοῦ σώματος, ἡ ὑπερβολικὴ λύπη γιὰ τὴν ἀπώλεια προσφιλῶν προσώπων ἢ τὴν ἀπώλεια τῆς περιουσίας, ἡ ὑποβολὴ τοῦ σώματος σὲ ὑπερβολικὲς ταλαιπωρίες, νηστεῖες καὶ πεῖνες, ἡ παράλογη, ἀσύνετη καὶ χωρὶς δικαιολογία ἔκθεση τῆς ζωῆς σὲ βέβαιο κίνδυνο, παραδείγματος χάρη, τα τροχαῖα ἀτυχήματα, ἡ ἄρνηση νὰ προσφύγει κανεὶς στὴν ἰατρικὴ ἐπιστήμη ὅταν πάσχει ἀπὸ κάποια ἀσθένεια, ἡ ἀλόγιστη χρήση τοῦ διαδικτύου, ὅπου ἀρκετοί νέοι, χειραγωγούμενοι ἀπὸ ἐπιτηδείους, ὁδηγοῦνται στὴν αὐτοκτονία, ἡ ἀθεη παιδεία καὶ ἡ ἔλλειψη ἑλληνοχριστιανικῆς ἀγωγῆς.
Ἡ Θυσία τοῦ Ἀναμάρτητου Χριστοῦ
Ὁ Χριστὸς ἦρθε καὶ ἐνανθρώπισε μὲ τὴ θέλησή του γιὰ νὰ ὑποστεῖ τὸν σταυρικὸ θάνατο προκειμένου νὰ μᾶς ἐλευθερώσει ἀπὸ τὴν τυραννία τῆς ἁμαρτίας, τοῦ θανάτου καὶ τοῦ διαβόλου. Ὁ Κύριος εἶπε: «οὐδεὶς ἀναβέβηκεν εἰς τὸν οὐρανὸν εἰ μὴ ὁ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάς, ὁ υἱὸς τοῦ ἀνθρώπου ὁ ὢν ἐν τῷ οὐρανῷ. καὶ καθὼς Μωῡσῆς ὕψωσε τὸν ὄφιν ἐν τῇ ἐρήμῳ, οὕτως ὑψωθῆναι δεῖ τὸν υἱὸν τοῦ ἀνθρώπου, ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτὸν μὴ ἀπόλυται, ἀλλ᾿ ἔχῃ ζωὴν αἰώνιον» (Ἰωάν. Κεφ. Γ 13-15).
Ὁ Χριστὸς ἦλθε νὰ ἄρη τὴν ἁμαρτία τοῦ κόσμου (Ἰωάν. 1,29).
Ὁ Ἅγιος Θεοφύλακτος Βουλγαρίας ἑρμηνεύει: «Εἰ ὁ Θεὸς ἔχει υἱούς, ἕνα δέδωκε, καὶ τοῦτο ὑπερμέγα· νῦν δὲ τὸν μονογενῆ δέδωκε».
Ὁ Προφήτης Δαυὶδ ἀναφωνεῖ: «Ἀπὸ τὸ ἔλεός σου, Κύριε, εἶναι γεμάτη ὅλη ἡ γῆ…» (Ψαλμ. 118,64).
Οἱ Ἅγιοι καὶ οἱ Μάρτυρες τῆς Ἐκκλησίας μας
Οἱ Ἅγιοι σὲ ἐποχὴ διωγμῶν ἔκαναν ὑπακοὴ στὰ λόγια τοῦ Χριστοῦ «Ὅποιος θυσιάσει τὴ ζωή του γιὰ μένα καὶ τὸ Εὐαγγέλιο, αὐτὸς θὰ τὴ σώσει» (Ματθ. 10,39). Χαρακτηριστικὲς εἶναι οἱ περιπτώσεις χριστιανῶν ποὺ αὐτοκτόνησαν γιὰ νὰ ἀποφύγουν τὴν ἀτίμωση. Αὐτοὶ κλήθηκαν ὡς Ἅγιοι ἀπὸ τὴν ἐκκλησία (παραδείγματος χάρη, οἱ Ἀγίες Δομνίνα, Βερίνη, Προσδόκη, Πελαγία). Μὲ τὴ μαρτυρική τους κατάθεση δὲν ὑποτάχθηκαν στὸ «φρόνημα τῆς σαρκὸς» (Ρωμαίους 8,7).
Ὁ ὁμότιμος καθηγητὴς του Α.Π.Θ. κύριος Γεώργιος Μαντζαρίδης λέει: «Ἡ ἀναγνώριση αὐτὴ τῶν Ἁγίων ποὺ αὐτοκτόνησαν, παρὰ τὴν ἀναμφισβήτητη ἀπαγόρευση καὶ κατάκριση τῆς αὐτοκτονίας, μαρτυρεῖ τὴν εὐρύτητα τοῦ πνεύματος τῆς ἐκκλησίας, τὴν ἀναγνώριση τῆς ἐλευθερίας τοῦ προσώπου ἀπέναντι στοὺς ἀπρόσωπους κανόνες καὶ τὴν ἀποδοχὴ τῆς ποικιλίας τῶν μορφῶν ἐνέργειας καὶ τῆς ἐκδηλώσεως τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Στὶς περιπτώσεις αὐτές, γίνεται φανερὸ ὅτι δὲν λαμβάνεται ὑπόψη ἡ τυπικὴ ἀντικειμενικὴ πράξη, ἀλλὰ ἡ προσωπικὴ διάθεση καὶ μὲ βάση τὴ διάθεση αὐτὴ δὲν ὑπάρχει στὴν πραγματικότητα ἐδῶ αὐτοκτονία, ἀλλὰ «αὐτοθυσία»».
Ἡ αὐτοθυσία
Ἂν καὶ ἡ ζωὴ εἶναι τὸ ὕψιστο ἀγαθό, γιὰ χάρη τῆς ὁποίας ἐπιτρέπεται ἡ ἄμυνα καὶ ἀπαγορεύεται ἡ αὐτοκτονία, ὡστόσο, σὲ ἐξαιρετικὲς περιπτώσεις ἐπιτρέπεται ἡ διακινδύνευση ἢ καὶ ἡ θυσία τῆς ἴδιας τῆς ζωῆς γιὰ τὸν Θεό, τὴν πίστη, τὰ ἰδανικὰ τῆς πατρίδος καὶ τὸ κοινὸ συμφέρον.
Ἡ Θυσία γιὰ τὴν Πατρίδα
Ἐδῶ ἔχουμε καὶ τὶς ἡρωικὲς αὐτοκτονίες ποὺ ἔλαβαν χώρα ὅταν ἤμασταν ὑποδουλωμένοι στὸν τουρκικὸ ζυγό, ὅπως τοῦ θρυλικοῦ καλογήρου Σαμουὴλ καὶ τῶν συντρόφων του στὸ Κούγκι του Σουλίου, τῆς Σουλιώτισσας Δέσπως μὲ τοὺς συντρόφους της στὸν πύργο Δημουλᾶ, τῶν Σουλιωτισσῶν του Ζαλόγγου, τῶν Ἑβραίων τοῦ ὁλοκαυτώματος στὴν Κρήτη, τοῦ Καψάλη καὶ τῶν γυναικοπαίδων τοῦ Μεσολογγίου καὶ οὕτω καθ’ ἑξῆς.
Ἡ Θυσία Πολλῶν γιὰ τὴν Σωτηρία τῶν Ἀνθρώπων
Ὅπως εἶναι οἱ πυροσβέστες, οἱ ἀστυνομικοί, οἱ γιατροὶ καὶ οἱ ἁπλοῖ ἄνθρωποι ποὺ σώζουν τοὺς ἀνθρώπους ἀπὸ πνιγμό, ἀπὸ σεισμούς, ἀπὸ πολέμους, ἀσθένειες, πυρκαγιὲς ἢ πλημμύρες.
Οἱ Ἱεραπόστολοι
Αὐτοὶ ἐκτίθενται σὲ ὅλες τὶς ταλαιπωρίες γιὰ νὰ μεταφέρουν τὸ μήνυμα τοῦ Εὐαγγελίου στὶς ἡμιάγριες φυλές. Ἐδῶ μνημονεύουμε τὸν «Ἅγιο τῆς Ἀφρικῆς» π. Κοσμᾶ Γρηγοριάτη που σκοτώθηκε σὲ τροχαῖο δυστύχημα στὴν περιοχὴ τοῦ Ζαΐρ.
Πῶς θὰ βοηθήσουμε αὐτοὺς ποὺ αὐτοκτόνησαν;
1) Οἱ συγγενεῖς καὶ οἱ φίλοι τοῦ αὐτόχειρα νὰ ἐπιδίδονται στὴν προσευχή. Μὲ τὴν προσευχή μας ἀνακουφίζουμε τὴν ψυχή του, δείχνουμε τὴν ἀγάπη μας, παρακαλοῦμε τὸν Θεὸ νὰ συγχωρήσει κάθε ἑκούσιο καὶ ἀκούσιο ἁμάρτημα, νὰ δεῖ μὲ συμπάθεια τὴν πράξη αὐτὴ τοῦ συνανθρώπου μας, νὰ μὴν ἐξαντλήσει τὴν αὐστηρή του κρίση.
2) Ὁ Μέγας Βασίλειος συνιστᾶ μὲ τὴν ἐλεημοσύνη. «Ἡ ἐλεημοσύνη ἂς ἐξαγοράζει ἀπὸ τὴν ἁμαρτία». Ἡ ἐλεημοσύνη εἶναι σὰν κῆπος εὐλογημένος. Ἡ ἐλεημοσύνη παραμένει αἰώνια, εἶναι ἀναντίρρητα ἡ βασίλισσα τῶν ἀρετῶν. Ἐλεημοσύνη μποροῦμε νὰ δώσουμε, διότι ὅπως λέει ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης, «αὐτὴ ὠφελεῖ ἀκόμη καὶ τὸν ἄπιστο».
Ὁ Ἅγιος Θεόδωρος ὁ Στουδίτης ἐπίσης λέει: «Ἂς καρφώσουν καὶ ἕνα σταυρὸ στὸ σημεῖο τῆς ἀγχόνης, διότι καὶ ὁ Σταυρὸς τοῦ Κυρίου στερεώθηκε στὸν τόπο τοῦ κρανίου, ὅπου βρισκόταν τὸ κρανίο τοῦ Ἀδάμ, ἀπ’ τὸ ὁποῖο πῆρε καὶ τὸ ὄνομα».
Ὁ προσωπικός μας ἀγῶνας
Ἴσως νὰ ἔχουμε σκεφτεῖ καὶ ἐμεῖς τὴν αὐτοκτονία. Εἶναι ὁ πρῶτος λογισμὸς ποὺ μᾶς φέρνει ὁ διάβολος ὡς λύση. Στὶς περιπτώσεις αὐτὲς, ἂς θυμηθοῦμε τὰ παρηγορητικὰ λόγια τοῦ Ἀρχηγοῦ τῆς πίστεώς μας: «Ἂς μὴ ταράσσεται ἡ καρδιά σας, πιστεύετε στὸν Θεὸ Πατέρα καὶ σὲ μένα ποὺ εἶμαι ἀπεσταλμένος τοῦ Θεοῦ» (Ἰωάν. 14,1).
Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος μὲ δύναμη μᾶς ὑπενθυμίζει ὅτι δὲν ἀνήκουμε στὸν ἑαυτό μας. Εἴμαστε δημιουργήματα καί: «Ναὸς τοῦ Θεοῦ» (Α’ Κορινθίους 3,16). Ἡ ζωή μας ἔχει ἀνεκτίμητη ἀξία, εἶναι δῶρο τοῦ Θεοῦ. «Κανεὶς ἀπὸ ἐμᾶς δὲν ζεῖ γιὰ τὸν ἑαυτό του καὶ κανεὶς δὲν πεθαίνει γιὰ τὸν ἑαυτό του. Ἀλλὰ καὶ ἂν ζοῦμε, γιὰ τὸν Κύριο ζοῦμε καὶ ἂν πεθαίνουμε, γιὰ τὸν Κύριο πεθαίνουμε» (Ρωμ. 14, 7-8).
Ὁ Ἅγιος Μᾶρκος ὁ Ἀσκητὴς τονίζει πὼς ἡ ὑπομονὴ στοὺς πόνους τῶν θλίψεων δίνει γνώση καὶ μεγάλη ὠφέλεια, φέρνει τὴν ἐπίσκεψη τῆς Θείας Χάριτος.
Νὰ καταπολεμηθεῖ ἡ κατάθλιψη. Ὁ Ἅγιος Πορφύριος μᾶς διδάσκει: «Μὲ τὴν ταπείνωση ἀποσπᾶτε την Χάρη τοῦ Θεοῦ. Δίνεστε στὴν ἀγάπη τοῦ Θεοῦ, στὴ λατρεία Του, στὴν προσευχή. Ἀλλὰ καὶ ὅλα ἂν τὰ κάνετε, τίποτα δὲν ἔχετε καταφέρει ἂν δὲν ἔχετε ἀποκτήσει ταπείνωση. Ὅλα τὰ κακὰ αἰσθήματα, ἡ ἀνασφάλεια, ἡ ἀπελπισία, ἡ ἀπογοήτευση, ποὺ πᾶνε νὰ κυριεύσουν τὴν ψυχή, φεύγουν μὲ τὴν ταπείνωση. Αὐτὸς ποὺ δὲν ἔχει ταπείνωση, ὁ ἐγωιστής, δὲν θέλει νὰ τοῦ κόψεις τὸ θέλημα, νὰ τὸν θίξεις, νὰ τοῦ κάνεις ὑποδείξεις· στενοχωριέται, νευριάζει, ἐπαναστατεῖ, ἀντιδρᾶ, τὸν κυριεύει κατάθλιψη».
Ἡ ἐπέμβαση τῶν Ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας
Στὸ ἀνθολόγιο συμβουλῶν τοῦ Ἁγίου Πορφυρίου διαβάζουμε: «Κυκλώστε τὴν μὲ ἐντατικὲς προσευχές». Γιὰ μιὰ νέα κοπέλα ποὺ ἔκανε ἀπόπειρα αὐτοκτονίας, συνέστησε στοὺς γονεῖς νὰ τὴν περικυκλώσουν προστατευτικὰ μὲ ἐντατικὲς προσευχὲς ὅσο τὸ δυνατὸν περισσότερων ἀνθρώπων. Αὐτὸ ἔγινε καὶ ἡ κοπέλα σώθηκε ἀπὸ τὶς ὑποτροπές.
Μιὰ κοπέλα πάλι στὴν περιοχὴ τῆς Ἁγίας Παρασκευῆς στὴν Ἀθήνα, εἶχε ἀποφασίσει νὰ αὐτοκτονήσει, διότι κάποιο βαρὺ λόγο της εἴχανε πεῖ στὸ σπίτι της. Εἶχε πάρει ἕνα φυτοφάρμακο καὶ ἦταν ἕτοιμη νὰ τὸ πιεῖ. Ἐμφανίζεται τότε ξαφνικὰ μπροστά της ὁ Ἅγιος Πορφύριος, τῆς παίρνει τὸ φυτοφάρμακο ἀπὸ τὰ χέρια καὶ τῆς λέει: «Μὴ φοβᾶσαι, ὅλα θὰ πᾶνε καλά. Θὰ παντρευτεῖς, θὰ κάνεις παιδιὰ καὶ θὰ εἶσαι μιὰ χαρά», ὅπως καὶ ἔγινε.
«Κύριε τῶν δυνάμεων μεθ’ ἡμῶν γενοῦ…»
Θερμὴ ἂς εἶναι ἡ δέησή μας πρὸς τὸν Κύριο καὶ Σωτῆρα μας Ἰησοῦ Χριστὸ ὅπως ψάλλουμε κατὰ τὴν Ἁγία καὶ Μεγάλη Σαρακοστὴ στὴν ἀκολουθία τοῦ Μεγάλου Ἀποδείπνου: «Κύριε τῶν δυνάμεων μεθ’ ἡμῶν γενοῦ· ἄλλον γὰρ ἐκτὸς σοῦ βοηθὸν ἐν θλίψεσιν οὐκ ἔχομεν, Κύριε τῶν δυνάμεων ἐλέησον ἡμᾶς».
«Κύριε, Σὺ ποὺ εἶσαι ὁ Δημιουργὸς καὶ Κυβερνήτης ὅλων τῶν ἐπουρανίων καὶ ἀγγελικῶν δυνάμεων, ἔλα κοντά μας, γίνε σύμμαχος καὶ συμπαραστάτης καὶ σωτῆρας καὶ σῶσε μας, διότι δὲν ἔχουμε ἄλλον βοηθὸ στὶς θλίψεις οἱ ὁποῖες μᾶς ἐπισκέφθηκαν. Κύριε τῶν δυνάμεων, χάρισέ μας τὸ Θεῖο Σοῦ ἔλεος, τὴν ἀγάπη Σου καὶ τὴν προστασία Σου».
Νὰ ἱκετεύουμε τὴν Παναγία μας
Στὴν ἀκολουθία τοῦ μεγάλου παρακλητικοῦ κανόνος εἰς τὴν Ὑπεραγία Θεοτόκο, ποὺ εἶναι Ποίημα τοῦ βασιλέως Θεοδώρου Δούκα του Λασκάρεως, στὸ πρῶτο τροπάριο τῆς α’ ὠδῆς γράφει τὰ ἑξῆς:
«Τῶν λυπηρῶν ἐπαγωγαί, χειμάζουσι, τὴν ταπεινήν μου ψυχὴν καὶ συμφορῶν νέφη, τὴν ἐμὴν καλύπτουσι, καρδίαν Θεονύμφευτε· ἀλλ’ ἡ φῶς τετοκυῖα, τὸ θεῖον καὶ προαιώνιον, λαμψον μοι τό φῶς τὸ χαρμόσυνον».
Ἑρμηνεία: «Ὡς βαρυχειμωνιὰ ἔρχονται τὰ λυπηρὰ καὶ τὰ σύννεφα τῶν συμφορῶν καὶ πολιορκοῦν καὶ καλύπτουν τὴν ταπεινή μου ψυχὴ καὶ καρδία, Θεονύμφευτε· ἀλλὰ ἐσὺ ποὺ γέννησες τὸ ἀληθινὸ φῶς, τὸ Θεῖο καὶ Προαιώνιο, λάμψε καὶ σὲ μένα το φῶς τὸ χαρμόσυνον γιὰ νὰ φύγουν ἀπὸ μέσα μου ὅλα τὰ πάθη τῆς ἀπιστίας, τῆς ἀσεβείας καί τῆς ἀθεΐας». Ἂς κάνουμε πράξη τὸ θέλημα Τοῦ Υἱοῦ της γιὰ νὰ ἀνακουφιζόμαστε ἀπὸ τὶς ἀνάγκες, τὶς θλίψεις καὶ συμφορὲς τοῦ βίου.
Ὁ μακαριστὸς Ἅγιος Ἱεράρχης Ἐπίσκοπος Φλωρίνης κυρὸς Αὐγουστῖνος γράφει τὰ ἑξῆς: «Γίνεται προδοσία, ἀγαπητοί μου. Ἐνῷ τὸ χρέος μας εἶναι νὰ μείνουμε Ἕλληνες, αὐτοὶ ποὺ ἔρχονται ἀπ’ έξω λένε, πὼς θὰ μᾶς σώσουν οἱ συμμαχίες μὲ τὴν Δύσι, τὸ Νάτο, ὁ Ὁ.Η.Ε., ἡ Εὐρωπαϊκὴ Ἕνωση κτλ. Συντελεῖται προδοσία, γι’ αὐτὸ ἐπέρχονται τόσες ἀλλαγὲς, διαζύγια, μείωσις ἐθνικῶν καὶ ἐκκλησιαστικῶν ἑορτῶν, ἀπαξίωσι τοῦ ράσου σὲ ἐκπομπὲς τῶν κρατικῶν μέσων ἐνημερώσεως, πόλεμος κατὰ τοῦ μαθήματος τῶν θρησκευτικῶν ἀπὸ τὸ ὑπουργεῖο παιδείας. Τὸ ὄνειρό μας, σοῦ λένε, δὲν εἶναι ἡ Ἅγια Σοφιά, εἶναι ἡ ὀμπρέλλα τῆς Εὐρώπης».
Λαμβάνοντας ὑπόψη τὰ προφητικὰ λόγια τοῦ Θεοφόρου Ἐπισκόπου καὶ τὴν δαιμονικὴ πραγματικότητα, συνθέσαμε μὲ τὴν χάρη τοῦ Θεοῦ ἔνα Μεγαλυνάριο στὴν Παναγία τὴν Ἐλευθερώτρια:
Μεγαλυνάριον. Ἦχος γ΄
Μακαρίζομέν σὲ Μόνην Ἄγνὴν, ἐν ὃλῃ καρδὶᾳ Θεοτόκε διὰ παντὸς· ρῦσαι τους ἱκέτας,
ἐχθροῦ τοῦ ἀοράτου, καὶ πάσης ἀπειλῆς τε, Ἐλευθερώτρια.