Η Εσθονική Ορθόδοξη Εκκλησία (ΕΟΕ) και η Ιερά Μονή Πούχτιτσα υπέβαλαν προσφυγές στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ), αμφισβητώντας τις πρόσφατες τροποποιήσεις του νόμου περί εκκλησιών και ενοριών. Σύμφωνα με την ειδησεογραφική πύλη ERR , οι αμφιλεγόμενες διατάξεις απαιτούν από τις θρησκευτικές οργανώσεις να διακόψουν τους διοικητικούς δεσμούς με το Πατριαρχείο Μόσχας έως τις 28 Δεκεμβρίου.
Οι δικηγόροι που εκπροσωπούν την ΕΟΕ και το μοναστήρι τονίζουν ότι η απαίτηση του κράτους ουσιαστικά αναγκάζει τους πιστούς να αποκηρύξουν την κανονική τους ένταξη, κάτι που, κατά την άποψή τους, συνιστά κατάφωρη παρέμβαση στην ελευθερία της θρησκείας. Οι δικηγόροι σημειώνουν ότι, παρά τη διευκρίνιση του Δικαστηρίου Riigikogu ότι επιτρέπονται μόνο οι «διοικητικοί» δεσμοί – όχι οι «θρησκευτικοί», οι ενέργειες του Υπουργείου Εσωτερικών στοχεύουν στην πλήρη διακοπή και των δύο τύπων επαφής. Η υπεράσπιση υποστηρίζει ότι καμία κρατική αρχή δεν έχει εντοπίσει παράνομες ενέργειες εκ μέρους της εκκλησίας ή του μοναστηριού, καθιστώντας την πίεση που ασκείται σε αυτά αδικαιολόγητη.
Από την πλευρά του, το Υπουργείο Εσωτερικών της Εσθονίας επιμένει στην αυστηρή εφαρμογή του νόμου. Ο Ringo Ringvee, σύμβουλος του Υπουργείου Θρησκευτικών Υποθέσεων, δήλωσε ότι η Εσθονία είναι ένα κράτος δικαίου όπου η θρησκευτική ελευθερία είναι εγγυημένη, αλλά οι δραστηριότητες των οργανώσεων δεν πρέπει να απειλούν την ασφάλεια της χώρας. Το υπουργείο τόνισε ότι ο διάλογος με την Εσθονική Ευαγγελική Λουθηρανική Εκκλησία βρίσκεται σε εξέλιξη και χαρακτήρισε την προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων πρόωρη, καθώς το υπουργείο βρίσκεται ακόμη σε διαδικασία διαβούλευσης με τις θρησκευτικές κοινότητες.
Πρέπει να σημειωθεί ότι το νομοσχέδιο υποβλήθηκε σε μακρά διαδικασία αναθεώρησης: μετά από αρκετά βέτο του προέδρου της Εσθονίας, η τελική απόφαση σχετικά με τη συνταγματικότητα του νόμου εκδόθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο τον Ιούνιο του 2026.