Ὄχι στὸν «Ἅϊ – Βασίλη» τῆς … Coca Cola!

Share:

Μετὰ τὰ ὅσα εἴπαμε στὸ προηγούμενο, καλοί μου φίλοι, ἂς δοῦμε τώρα καὶ τὴν ἱστορία του, τὴν τόσο ἀποκαλυπτική.

Ἆραγε τί θὰ περίμενε νὰ δεῖ κανεὶς σ’ αὐτὴν τὴν ἱστορία; Ἂν τὸ ψάξει καλά, ὥς καὶ σ’ αὐτὰ τὰ σχεδιαστήρια τῆς… Coca Cola μπορεῖ νὰ φθάσει!!! Ἔχουμε λοιπὸν …

1. Σύμφωνα μὲ τὴ νεώτερη ἱστορία του, γεννήθηκε κατ’ ἀρχὴν στὴν Εὐρώπη, γνωστὸς ἐκεῖ ὡς Pere Noel, Saint Nicolas, Father Christmas, Pere Janvier ἢ κατὰ τὸ ἐπικρατέστερο Santa Claus! Αὐτὸς δὲ ὁ Santa Claus δὲν εἶναι ἄλλος ἀπὸ τὸν Ἅγιο Νικόλαο, τὸν μεγάλο αὐτὸν Ἅγιο τῆς Ὀρθοδοξίας μας, πλαισιωμένο ὅμως μὲ μύθους καὶ θρύλους τῶν Βόρειο-εὐρωπαίων, τὴ ρίζα τῶν ὁποίων θὰ δοῦμε στὴ συνέχεια.

2. Ὁ Ἅγ. Νικόλαος εἶναι ἰδιαίτερα ἀγαπητὸς τόσο στὴν Ἀνατολικὴ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ὅσο καὶ στοὺς Ρωμαιοκαθολικούς, ποὺ τιμοῦν τὴ μνήμη του (καὶ οἱ δύο) στὶς 6 Δεκεμβρίου. Ἔζησε τὸν 4ο μ.Χ. αἰώνα, ἦταν ἐπίσκοπος τῶν Μύρων τῆς Λυκίας (Μ. Ἀσίας), ἔλαβε μέρος στὴν Α΄ Οἰκουμ. Σύν­οδο, ἔκανε πλῆθος θαυμάτων, εἶχε μεγάλη φιλανθρωπικὴ δράση, βοηθοῦσε πολύ τούς φτωχοὺς καὶ ἀγαποῦσε ἰδιαίτερα τὰ παιδιά, ἔκανε πολλὲς ἀγαθοεργίες ἀκόμη καὶ μεταμφιεζόμενος, γιὰ νὰ μὴ ἀναγνωριστεῖ, βοηθοῦσε τὰ ἄπορα κορίτσια γιὰ νὰ παντρευτοῦν κ.λπ. Ἔγινε ὁ προστάτης τῶν ναυτικῶν, τῶν παιδιῶν κ.λπ. Μετὰ τὸν θάνατό του (345 μ.Χ.) ἔγινε ὁ δημοφιλέστερος Ἅγιος σ’ ὅλη τὴν Εὐρώπη.

3. Οἱ Προτεστάντες μὲ τὶς αἱρετικὲς ἀντιλήψεις τους, ἐκμηδένισαν τὴν ἀξία καὶ τὴν προσωπικότητα τῶν Ὀρθοδόξων Ἁγίων. Ἡ φήμη ὅμως τοῦ Ἁγίου Νικολάου ποὺ ἔμενε ζωντανή, ἰδιαίτερα στοὺς Γερμανοὺς καὶ τοὺς Ὁλλανδούς, μὲ τὶς ἐπιδράσεις αὐτὲς τῶν Προτεσταντῶν κατέληξε νὰ μεταβληθεῖ σὲ μία φολκλορικὴ φιγούρα τῆς λαϊκῆς φαντασίας, χωρὶς Πνευματικὸ νόημα καὶ Ἐκκλησιαστικὴ σημασία, προετοιμάζοντας ἔτσι γιὰ τὰ καλὰ τὸ ἔδαφος στὸν Santa Claus!

4. Οἱ Ὁλλανδοί, στὴ συνέχεια, ταξίδευσαν τὸν 17ο αἰώνα τὴν ἰδέα τοῦ «γλυκύτατου παππούλη» (ὅ,τι εἶχε ἀπομείνει ὡς ἀνάμνηση ἀπὸ τὸν Ἅγιο Νικόλαο) ὥς τὴν Ἀμερικὴ καὶ συγκεκριμένα στὸ Νέο Ἄμστερνταμ, μία νεόδμητη πόλη παροικία τους, ποὺ ἀργότερα θὰ γινόταν ἡ Ν. Ὑόρκη. Ὁ συγγραφέας Οὐάσιγκτον Ἴρβινγκ τὸ 1809 στὸ ἔργο του «Ἱστορία τῆς Ν. Ὑόρκης», περιγράφει γιὰ πρώτη φορά τὴν ἐμφάνιση τοῦ Ἅϊ Βασίλη, ὁ ὁποῖος ἔρχεται μὲ ἄλογο τὴν παραμονὴ τῆς ἑορτῆς τοῦ Ἁγίου Νικολάου! Μὲ τὸν καιρὸ ἡ ἡμέρα τῆς ἑορτῆς του (6 Δεκεμβρίου) ποὺ τὴν εἶχαν συνδέσει μὲ τὴν ἐπίσκεψή του στὰ παιδιά, μετακινήθηκε γιὰ τὰ Χριστούγεννα!

5. Ἀκολούθως οἱ Ἀμερικανοί παίρνουν τὸν μῦθο πιὰ τοῦ «Santa» (ἀνάμεικτο μὲ ὅλες τὶς δοξασίες καὶ τὰ ἔθιμα τοῦ βορείου ἡμισφαιρίου) καὶ μὲ τὰ δικά τους στοιχεῖα, τὸν ἐξάγουν στὴν Εὐρώπη καὶ ὅλο τὸν κόσμο, ἐμπορευματοποιώντας τον κι ἔτσι παγκοσμιοποιώντας τον! Ἡ σημερινὴ δὲ μορφὴ του ὁλοκληρώθηκε στὰ πρῶτα κύματα τῆς παγκοσμιοποίησης, δηλ. ὥς τὰ 1930!

Τρία σημαντικὰ γεγονότα εἶναι ἐκεῖνα ποὺ θεωροῦνται ὅτι διαμόρφωσαν τὸν παγκοσμιοποιημένο «Santa Claus»:

α. Τὸ ποίημα «Μία ἐπίσκεψη ἀπὸ τὸν Ἅγιο Νικόλαο» τοῦ Κλέμεντ Μοὺρ τὸ 1822, μὲ ἀνύπαρκτες θρησκευτικὲς ἀναφορές, μὲ πολλοὺς ὅμως Σκανδιναβικοὺς καὶ Γερμανικοὺς μύθους! Ἦταν, λέει, μία προσπάθεια νὰ ἀγγίξει τὶς ψυχὲς τῶν μικρῶν παιδιῶν! Στὸ ποίημα αὐτὸ ὁ Santa Claus ἀπέκτησε πολλὰ ἀπὸ τὰ χαρακτηριστικά του, ὅπως: Πετάει μὲ ἕλκηθρο ποὺ σέρνουν ἱπτάμενοι τάρανδοι, φοράει γοῦνες, κατεβαίνει ἀπὸ τὴν καμινάδα κι ἔχει κατακόκκινα μάγουλα καὶ λευκὴ γενειάδα! Ἦταν δέ, λέει, μικρόσωμος σὰν ξωτικὸ καὶ συνοδευόταν στὰ ταξίδια του ἐπίσης ἀπὸ ἕνα ξωτικὸ (= δαιμόνιο!)!!! Λέγεται δὲ ὅτι τὸ κανονικό του μέγεθος τὸ ἀπέκτησε τὸ 1841, ὅταν ἕνας καταστηματάρχης ἀπὸ τὴν Φιλαδέλφεια πλήρωσε κάποιον νὰ ντυθεῖ Santa Claus καὶ νὰ καθίσει γιὰ διαφήμιση στὴν καμινάδα τοῦ μαγαζιοῦ του!

β. Τὰ σκίτσα τοῦ διάσημου σκιτσογράφου Τόμας Νάστ, ποὺ ἀπὸ τὸ 1863 κι ὕστερα δημιούργησε τὰ πρῶτα σκίτσα τῆς φιγούρας τοῦ «Ἅϊ Βασίλη» σχεδὸν σὰν τὶς σημερινές, ὅπως τὴν θυμόταν ἀπὸ τὶς ἀφηγήσεις τῶν Γερμανῶν προγόνων του! Τὸ 1866 μὲ τὸ σκίτσο του «Ὁ Santa Claus», τὸν καθιέρωσε ὡς κατασκευαστὴ παιχνιδιῶν! Τὸ 1869 μὲ ἄλλα ἔργα του ὅρισε ὡς κατοικία του τὸν Βόρειο Πόλο!

γ. Οἱ διαφημίσεις τῆς … Coca Cola!!! Τὸ 1931 ἡ ἑταιρεία αὐτὴ ἀποφάσισε νὰ χρησιμοποιήσει τὸν Santa Claus στὴν Χριστουγεννιάτικη διαφημιστική της ἐκστρατεία, προκειμένου νὰ αὐξήσει τὶς μέρες ἐκεῖνες τὴ ζήτηση τοῦ προϊόντος της. Ἔτσι, ἀνέθεσε σ’ ἕνα ἄλλο ἀμερικανὸ καλλιτέχνη, τὸν Χάντον Σάνμπλομ νὰ ὁριστικοποιήσει τὴ μορφὴ τοῦ «καλοκάγαθου γέροντα» ποὺ συμβολίζει τὸ «καλὸ πνεῦμα τῶν Χριστουγέννων καὶ τῆς Πρωτοχρονιᾶς» σχεδιάζοντάς τον! Τότε ἐκεῖνος ἔκανε μεγαλόσωμο τὸν … Ἅγιο, τοῦ ἔδωσε τὰ χρώματα τῆς Coca Cola καὶ τὸν ἔβαλε νὰ δωρίζει τὰ μπουκάλια της! Ἔκτοτε παρέμεινε ἔτσι καὶ καθιερώθηκε, ἡ δὲ διαφημιστικὴ ἐκστρατεία ποὺ εἶχε μεγάλη ἐπιτυχία, ἐπαναλαμβάνεται κάθε χρόνο τὰ Χριστούγεννα μὲ διάφορες παραλλαγές!!!

6. Ἀξίζει νὰ σημειωθεῖ ὅτι ἡ παγκόσμια καθιέρωσή του, ἔγινε μετὰ τὸν Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, μὲ τὴν δημιουργία ἑνὸς τεράστιου διεθνοῦς παζαριοῦ ὄχι μόνο στὰ δῶρα, ἀλλὰ καὶ στὶς ποικίλες μορφὲς τοῦ Santa Claus. Καλαίσθητα καὶ ἀκαλαίσθητα κουκλάκια κατακλύζουν τὶς παγκόσμιες ἀγορὲς μὲ τὴ μορφή του σὲ διάφορες στάσεις, πόζες καὶ ὑλικὰ (πλαστικά, ξύλινα, κέρινα κ.λπ) ἐπιβάλλοντάς τὸν! Βλέπετε ἡ παγκοσμιοποίηση αὐτὴ καθοδηγεῖ καὶ ἀγορὲς ποὺ δὲν εἶναι Χριστιανικές, ἀφοῦ ὁ «Ἅγιος» ἔτσι ὅπως κατάντησε, διευκολύνει τὰ μέγιστα!!!

Στὸ ἑπόμενο φύλλο θὰ δοῦμε πότε ἐμφανίστηκε στὴ Χώρα μας, ἀλλὰ καὶ στὶς ἄλλες χῶρες τοῦ κόσμου.

Κ. Γ. Παπαδημητρακόπουλος

Previous Article

Ἐκκλησιασμοὶ εἰς Ἱ.Ν. εἰς τὰ Πομακοχώρια, Ν. Ξάνθης

Next Article

Ἕνα Φλαμιάτον δι’ Ἀρχιεπίσκοπον

Διαβάστε ακόμα