ΚΥΡΙΑΚΗ Δ΄ ΜΑΤΘΑΙΟΥ
28 ΙΟΥΝΙΟΥ 2026
Ἀπόστολος: Ρωμ. στ΄ 18-23
Εὐαγγέλιον: Ματθ. η΄ 5 -13
Ἦχος: γ΄.- Ἑωθινόν: Δ΄
ΔΙΔΑΓΜΑΤΑ ΕΚ ΤΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟΥ
«Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, οὐδὲ ἐν τῷ Ἰσραὴλ τοσαύτην πίστιν εὗρον» (Ματθ. Η΄ 10).
Ἡ Πίστις!
Πολλάκις, ἀγαπητοί μου ἀδελφοί, ἠσχολήθημεν ἀπὸ τοῦ βήματος τούτου, μὲ τοῦτο τὸ κορυφαῖον θέμα τῆς πίστεως! Ἠσχολήθημεν καὶ ὅσον μᾶς ἐπιτρέπει ὁ Κύριος θὰ ἀσχολούμεθα καὶ εἰς τὸ μέλλον, διότι τὸ μέγιστον τοῦτο θέμα, ἔχει συρρικνωθεῖ ὑπὸ τῶν ἐπιπολαίων ἀνθρώπων, καὶ δὴ τῶν λεγομένων χριστιανῶν, οἵτινες … λέγοντες πίστιν, θεωροῦσιν ὅτι πρόκειται περί τινων ἐκδηλώσεων καὶ κινήσεων εἴτε προσευχῆς, εἴτε νηστείας, εἴτε ἐκκλησιασμοῦ, εἴτε, ἀκόμη καὶ ἑνὸς … «σταυροκοπήματος»! Ἀκούομεν ὑπὸ τῶν περισσοτέρων συνειδητῶν ἢ καὶ μή … ὀρθοδόξων, ἀλλὰ καὶ ὁμιλοῦμεν ἀκόμη καὶ ἡμεῖς οἱ ἴδιοι, περὶ τῆς πίστεως, ὡς νὰ ὁμιλοῦμεν περὶ ἁπλοῦ τινος καὶ ἀσημάντου στοιχείου τῆς πνευματικῆς μας ὑποστάσεως! Εὐκόλως καὶ «ἀνεξόδως» λέγομεν ὅτι πιστεύομεν, ἐνισχύοντες μάλιστα τοῦτον τὸν ἰσχυρισμόν μας μὲ τὰ «ἀδιάσειστα» ἐκεῖνα ἐπιχειρήματα, ὅπως … «πηγαίνω συχνὰ στὴν Ἐκκλησία», ἢ «νηστεύω», ἢ «προσεύχομαι» καθὼς καὶ ἄλλα παρόμοια! Ὀλίγοι εἶναι ἐκεῖνοι, οἱ λεγόμενοι «ἄθεοι» καὶ «ἄπιστοι» καὶ «ἀρνηταί», οἵτινες πεισμόνως ἐμμένουσιν εἰς τὴν «λογικωτάτην» λογικήν, ὅτι τὰ πάντα ἐδημιουργήθησαν τυχαίως καὶ ἀποτόμως, καὶ ἄνευ οὐδενὸς περαιτέρω σκοποῦ!
«Ὡς κόκκον σινάπεως»!
Ἂς ἐνθυμηθῶμεν τὸν σχετικὸν Θεῖον λόγον: «Ἀμὴν γὰρ λέγω ὑμῖν, ἐὰν ἔχητε πίστιν ὡς κόκκον σινάπεως, ἐρεῖτε τῷ ὄρει τούτῳ, μετάβηθι ἐντεῦθεν ἐκεῖ, καὶ μεταβήσεται, καὶ οὐδὲν ἀδυνατήσει ὑμῖν» (Ματθ. ΙΖ΄ 20)! Εἰς τοῦτον τὸν Λόγον, φίλοι μου ἀναγνῶσται, βλέπομεν ὅτι καταρρίπτονται ἅπασαι αἱ προαναφερθεῖσαι θεωρίαι περὶ τούτου τοῦ κορυφαίου θέματος! Πολλάκις, ὁ Κύριος, ὡμίλησε περὶ τοῦ θέματος τῆς Πίστεως καὶ φυσικῶς, … δὲν «συνήρτησε», καὶ οὔτε, βεβαίως «ἐξήρτησε» τὴν κορυφαίαν ταύτην κατάστασιν τοῦ πνευματικοῦ ἀνθρώπου, ἀπὸ τὰς ποικίλας ἐκδηλώσεις, τὰς ὁποίας προανεφέραμεν! Ἡ Πίστις εἰς τὸν Θεόν, εἶναι ἡ ἀπόλυτος ἐμπιστοσύνη εἰς Αὐτόν! Εἶναι ἐκεῖνο ὅπερ προελέγομεν εἰς προηγούμενον κείμενον ἀπὸ τούτου τοῦ «βήματος», ὅτι δηλαδή, ἡ Πίστις εἶναι ἕν …«ἀντίγραφον» τῆς σχέσεως τοῦ νηπίου μετὰ τῆς μητρὸς αὐτοῦ! Ὡς τὸ κάθε νήπιον δὲν ἀποχωρίζεται τὴν μητέρα του, ἔναντι τοῦ οἱουδήποτε ἀνταλλάγματος, καὶ οὔτε ἐμπιστεύεται οἱονδήποτε ἄλλον πλὴν ταύτης, οὕτω καὶ εἰς τὴν Πίστιν ὁ Κύριος, ταύτην τὴν ἀπόλυτον ἐμπιστοσύνην καὶ ἀγάπην ἐπιζητεῖ, παρ’ ἐκείνων οἵτινες πιστεύουσιν εἰς Αὐτόν! «Ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ἐὰν μὴ στραφῆτε καὶ γένησθε ὡς τὰ παιδία, οὐ μὴ εἰσέλθητε εἰς τὴν βασιλείαν τῶν οὐρανῶν» (Ματθ. ΙΗ΄ 3).
Εἶναι ἀπαραίτητον μάλιστα ἐν προκειμένῳ, νά ἐπισημάνωμεν, ὅτι οὔτε εἰς ἐκεῖνον τὸν «πλούσιον νεανίσκον», οὔτε εἰς τοὺς δύο ἐκείνους «τυφλοὺς τῆς Ἰεριχοῦς», οὔτε, ἐν προκειμένῳ, εἰς τὸν ἑκατόνταρχον, ἀλλ’ οὔτε καὶ εἰς τὴν ἐθνικὴν ἐκείνην Χαναναίαν, ἐπήνεσεν ὁ Διδάσκαλος τάς … προσευχὰς καὶ τὰς νηστείας των, ἀλλὰ ἐπέβλεψεν εἰς τὴν ὅλην ἀφοσίωσιν καὶ ἐμπιστοσύνην εἰς Αὐτόν!
Ἐπειδὴ ὅμως, πολλάκις, ἀναζητῶμεν τὴν πίστιν εἰς τὴν …ποσότητα, ὁ Χριστὸς μᾶς ἐδίδαξεν ὅτι, ἀκόμη καὶ ἂν ἡ ποσότης αὐτῆς εἶναι τόσον ἀσήμαντος καὶ μικρά, ὥστε νὰ μὴ ξεπερνᾷ ἀκόμη καὶ τὸ ἀνύπαρκτον βάρος ἑνὸς κόκκου σινάπεως, ἀκόμη καὶ τότε ἀρκεῖ αὕτη ἵνα ποιήσῃ θαύματα τεράστια καὶ ἀνήκουστα! Δύναται νά μετακινήσῃ αὕτη, ἀκόμη και αὐτὰ τὰ … ἀμετακίνητα ὄρη! Ἀντιλαμβανόμεθα, ἐν προκειμένῳ, ὅτι ὁ Κύριος καὶ κυριολεκτεῖ, ἀλλὰ καὶ διδάσκει ἐν ταυτῷ, ὅτι ἡ Πίστις δὲν εἶναι, οὐδὲν ἕτερον … παρὰ αὐτὴ αὕτη ἡ Παντοδύναμος δύναμις τοῦ Θεοῦ!
Ὁ ἑκατόνταρχος!
Σπανίως, ἀγαπητοὶ ἀδελφοί μου, ὁ Κύριος καὶ Θεὸς ἡμῶν, – ὡς ἀναγινώσκομεν εἰς τὴν Καινὴν Διαθήκην, – ἐπαινεῖ τόσον ἐντόνως τὴν Πίστιν κάποιων ἀνθρώπων! Τοῦτο βλέπομεν κυρίως, εἰς τὰς περιπτώσεις τῶν δύο … «ἐθνικῶν», δηλαδή, τοῦ ἑκατοντάρχου, ἀλλὰ καὶ τῆς Χαναναίας! Εἰς πολὺ δὲ περισσοτέρας περιπτώσεις, γίνεται Οὗτος, ἰδιαιτέρως ἐπικριτικὸς καὶ καυστικός, εἰς τὴν ὀλιγοπιστίαν καὶ ἀπιστίαν, ἀκόμη καὶ αὐτῶν τούτων τῶν μαθητῶν Του! «Ὀλιγόπιστε εἰς τί ἐδίστασας;», λέγει πρὸς τὸν Πέτρον, ὅτε τὸν προσεκάλεσεν ἵνα περιπατήσῃ ἐπὶ τῶν ὑδάτων τῆς Τιβεριάδος˙ «βλέπων» δέ, οὗτος, «τὸν ἄνεμον ἰσχυρὸν ἐφοβήθη, καὶ ἀρξάμενος καταποντίζεσθαι ἔκραξε λέγων· Κύριε, σῶσόν με» (Ματθ. ΙΔ΄ 30)! Καὶ ὅτε, ἐπίσης, ἐφάνησαν «ἀδύνατοι» οἱ μαθηταί, ὅπως ἐκβάλωσι τὸ πονηρὸν πνεῦμα ἐκ τοῦ «σεληνιαζομένου» νέου, ἐπιπλήττει ὁ Κύριος τούτους καὶ ἑστιάζεται εἰς τὴν ἀπιστίαν των λέγων, τὸν Λόγον τὸν ὁποῖον προείπομεν˙ «ἐὰν ἔχητε πίστιν ὡς κόκκον σινάπεως, ἐρεῖτε τῷ ὄρει τούτῳ, μετάβηθι ἐντεῦθεν ἐκεῖ, καὶ μεταβήσεται, καὶ οὐδὲν ἀδυνατήσει ὑμῖν»!
Ἡμεῖς, ἆραγε, πιστεύομεν;
Πολλάκις ἔχομεν εἴπει ὅτι τὰ Ἱερὰ κείμενα τῆς Ἁγίας Γραφῆς, ἐγράφησαν, ὄχι διὰ νὰ μᾶς … ἐντυπωσιάζουν, εἴτε μὲ τὰ ἀθάνατα λόγια τοῦ Κυρίου καὶ μοναδικοῦ Διδασκάλου, εἴτε μὲ τὰ τεράστια … θαύματά Του, οὔτε διὰ νὰ μᾶς συγκλονίζουν καὶ μᾶς συγκινοῦν μὲ τὰ Ἅγια Πάθη Του! Ὁ σκοπὸς τῆς Ἁγίας Γραφῆς, εἶναι … ἡ σωτηρία τῶν ψυχῶν ἡμῶν! Διὰ ταύτην τὴν σωτηρίαν, ἐνηνθρώπησεν ὁ Θεός, καὶ διὰ ταύτην … ὡμίλησε καὶ ἐθαυματούργησε, καὶ διὰ ταύτην … ἔπαθε καὶ ἐτάφη καὶ ἀνέστη καὶ ἀνελήφθη! Συνεπῶς, καὶ τὸ σημερινὸν θαῦμα τὸ ὁποῖον μᾶς ἀφηγήθη τὸ ἱερὸν Εὐαγγέλιον, δὲν ἀνεγνώσθη, διὰ νὰ … ἐκπλαγῶμεν ἀπὸ τὴν Θείαν Δύναμιν τοῦ Κυρίου, ἀλλὰ διὰ νὰ ἀναρωτηθῶμεν … «ἆραγε πίστεύομεν;»
Ὁ Κύριος, διδάσκων τοὺς μαθητάς Του, ὀλίγας ὥρας πρὸ τοῦ πάθους Του, ὑπόσχεται εἰς αὐτούς, “Ἀμὴν ἀμὴν λέγω ὑμῖν, ὁ πιστεύων εἰς ἐμέ, τὰ ἔργα ἃ ἐγὼ ποιῶ κἀκεῖνος ποιήσει, καὶ μείζονα τούτων ποιήσει” (Ἰωάν. ΙΔ΄ 12). Ὁ Θεῖος οὗτος Λόγος, θὰ ἐτόλμων νὰ εἴπω, ὅτι εἶναι … μοναδικός, ἀφοῦ ὁ Κύριος βεβαιώνει ὅτι μὲ τὴν Πίστιν εἰς Αὐτόν, ὁ ἄνθρωπος θὰ κάμῃ ἔργα καὶ θαύματα, ἀνώτερα καὶ ἐκπληκτικώτερα ἀπὸ ἐκεῖνα τὰ ὁποῖα ἔκαμεν ὁ Ἴδιος !!! Καὶ τοιαῦτα … ὄντως ἐπέτυχον καὶ ἐθαυματούργησαν οἱ ἄνθρωποι τοῦ Θεοῦ! Ἂν μελετήσωμεν τὰ ἱερὰ Συναξάρια καὶ τὰς βιογραφίας τῶν Ἁγίων, παλαιοτέρων καὶ νεωτέρων, θὰ ἴδωμεν τὴν πραγμάτωσιν τῆς τοιαύτης ὑποσχέσεως! Ἡ πίστις των καὶ ἐξάρτησίς των ἀπὸ τὸ Θεόν, ἐπέτυχεν ὅλα τὰ πνευματικά των … κατορθώματα!
Ἐάν, ἀδελφοί μου, σταθῶμεν εἰλικρινεῖς πρὸς ἑαυτούς ἀξομένους, καὶ ἐρευνήσωμεν τὰς καρδίας ἡμῶν, θὰ διαπιστώσωμεν ὅτι ὅλη ἡ πνευματική μας καθίζησις ἥτις καὶ μᾶς χαρακτηρίζει, δὲν ὀφείλεται, οὔτε εἰς τὸν Θεὸν Ὅστις, – ὥς τινες ἰσχυρίζονται βλασφήμως, – μᾶς ἐγκατέλειψεν, οὔτε καὶ εἰς τὴν ἁμαρτωλότητα τῆς… ἐποχῆς μας! Ὄχι! Ὑπαίτιοι ταύτης, εἴμεθα ἡμεῖς οἱ ἴδιοι, οἵτινες «ἐψυχράνθημεν» ἀπέναντι εἰς τὸν Θεόν!
Εὐχόμεθα, συνεπῶς, δι’ ἡμᾶς, ἀλλὰ καὶ εἰς ὑμᾶς, νά ζωηρεύσωμεν ταύτην τὴν ἀσθενοῦσαν Πίστιν ἡμῶν καὶ κράξωμεν πρὸς Κύριον ἐκείνην τὴν σπαρακτικὴν κραυγήν τοῦ δυστύχου πατρὸς τοῦ σεληνιαζομένου, … «πιστεύομεν κύριε· βοήθει τῇ ἀπιστίᾳ ἡμῶν»! Ἀμήν!
Ἀρχιμ. Τιμόθεος Γ. Παπασταύρου,
Ἱεροκήρυξ Ἱερᾶς Μητροπόλεως Πατρῶν