ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
Κλσ. δ’ 10-18
10 Ἀσπάζεται ὑμᾶς Ἀρίσταρχος ὁ συναιχμάλωτός μου, καὶ Μᾶρκος ὁ ἀνεψιὸς Βαρνάβα. -περὶ οὗ ἐλάβετε ἐντολάς· ἐὰν ἔλθῃ πρὸς ὑμᾶς, δέξασθε αὐτόν,- 11 καὶ Ἰησοῦς ὁ λεγόμενος Ἰοῦστος, οἱ ὄντες ἐκ περιτομῆς, οὗτοι μόνοι συνεργοὶ εἰς τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ, οἵτινες ἐγενήθησάν μοι παρηγορία. 12 ἀσπάζεται ὑμᾶς Ἐπαφρᾶς ὁ ἐξ ὑμῶν, δοῦλος Χριστοῦ, πάντοτε ἀγωνιζόμενος ὑπὲρ ὑμῶν ἐν ταῖς προσευχαῖς, ἵνα στῆτε τέλειοι καὶ πεπληρωμένοι ἐν παντὶ θελήματι τοῦ Θεοῦ· 13 μαρτυρῶ γὰρ αὐτῷ ὅτι ἔχει ζῆλον πολὺν ὑπὲρ ὑμῶν καὶ τῶν ἐν Λαοδικείᾳ καὶ τῶν ἐν Ἱεραπόλει. 14 ἀσπάζεται ὑμᾶς Λουκᾶς ὁ ἰατρὸς ὁ ἀγαπητὸς καὶ Δημᾶς. 15 ἀσπάσασθε τοὺς ἐν Λαοδικείᾳ ἀδελφοὺς καὶ Νυμφᾶν καὶ τὴν κατ᾿ οἶκον αὐτοῦ ἐκκλησίαν· 16 καὶ ὅταν ἀναγνωσθῇ παρ᾿ ὑμῖν ἡ ἐπιστολή, ποιήσατε ἵνα καὶ ἐν τῇ Λαοδικέων ἐκκλησίᾳ ἀναγνωσθῇ, καὶ τὴν ἐκ Λαοδικείας ἵνα καὶ ὑμεῖς ἀναγνῶτε. 17 καὶ εἴπατε Ἀρχίππῳ· βλέπε τὴν διακονίαν ἣν παρέλαβες ἐν Κυρίῳ, ἵνα αὐτὴν πληροῖς. 18 Ὁ ἀσπασμὸς τῇ ἐμῇ χειρὶ Παύλου. μνημονεύετέ μου τῶν δεσμῶν. Ἡ χάρις μεθ᾿ ὑμῶν· ἀμήν.
Ἑρμηνεία Π. Ν. Τρεμπέλα – Ἐκδόσεις Σωτήρ
10 Σᾶς ἀσπάζεται ὁ Ἀρίσταρχος, ποὺ μὲ συντροφεύει καὶ μὲ ὑπηρετεῖ καὶ ἔγινεν ἔτσι αἰχμάλωτος μαζί μου εἰς τὴν φυλακήν, καὶ ὁ Μᾶρκος, ὁ ἀνεψιὸς τοῦ Βαρνάβα, διὰ τὸν ὁποῖον ἐλάβατε παραγγελίας, ἐὰν ἔλθῃ πρὸς σᾶς, φιλοξενήσατέ τον. 11 Σᾶς ἀσπάζεται καὶ ὀ Ἰησοῦς, ποὺ λέγεται καὶ Ἰοῦστος. Εἶναι καὶ οἱ τρεῖς Χριστιανοὶ ἀπὸ τοὺς περιτμημένους. Καὶ αὐτοὶ μόνοι ἀπὸ τοὺς ἐξ Ἰουδαίων εἶναι ἐδῶ συνεργάται μου διὰ τὴν διάδοσιν τῆς βασιλείας τοῦ Θεοῦ, οἱ ὁποῖοι μου ἔγιναν παρηγορία. 12 Σᾶς ἀσπάζεται ὁ Ἐπαφρᾶς, ὁ ὁποῖος εἶναι ἀπὸ σᾶς δοῦλος τοῦ Χριστοῦ, ποὺ ἀγωνίζεται πάντοτε εἰς τὰς προσευχὰς διὰ σᾶς, διὰ νὰ σταθῆτε τέλειοι καὶ τηρηταὶ ἀκριβεῖς κάθε θελήματος τοῦ Θεοῦ. 13 Διότι μαρτυρῶ περὶ αὐτοῦ, ὅτι ἔχει πολὺν ζῆλον καὶ θερμὸν ἐνδιαφέρον διὰ σᾶς καὶ τοὺς ἐν Λαοδικείᾳ καὶ τοὺς ἐν Ἱεραπόλει πιστούς. 14 Σᾶς ἀσπάζεται ὀ Λουκᾶς ὀ ἰατρὸς ὀ ἀγαπητὸς καὶ ὀ Δημᾶς. 15 Ἀσπασθῆτε ἐκ μέρους μου τοὺς ἐν Λαοδικείᾳ ἀδελφοὺς καὶ τὸν Νυμφᾶν καὶ τὴν ἐκκλησίαν τῶν πιστῶν, ποὺ συνέρχονται εἰς τὸ σπίτι του. 16 Καὶ ὅταν ἀναγνωσθῇ μεταξύ σας ἡ ἐπιστολή μου αὐτή, φροντίσατε νὰ ἀναγνωσθῇ καὶ εἰς τὴν Ἐκκλησίαν τῶν Λαοδικέων. Καὶ τὴν ἐπιστολήν, ποὺ θὰ σᾶς στείλουν ἀπὸ τὴν Λαοδικείαν, φροντίσατε νὰ τὴν ἀναγνώσετε καὶ σεῖς. 17 Καὶ εἴπατε εἰς τὸν Ἀρχιππον· Πρόσεχε τὴν διακονίαν, ποὺ παρέλαβες μὲ θέλημα τοῦ Κυρίου, νὰ τὴν ἐκπληρώνῃς τέλεια. 18 Ὁ ἀσπασμὸς ἐγράφη μὲ τὸ ἰδικόν μου χέρι τοῦ Παύλου. Ἐνθυμεῖσθε τὰ δεσμά μου. Εἴθε ἡ χάρις τοῦ Κυρίου μας νὰ εἶναι μαζί σας. Ἀμήν.
ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
Λκ. ια’ 23-26
23 Ὁ μὴ ὢν μετ᾿ ἐμοῦ κατ᾿ ἐμοῦ ἐστι, καὶ ὁ μὴ συνάγων μετ᾿ ἐμοῦ σκορπίζει. 24 Ὅταν τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα ἐξέλθῃ ἀπὸ τοῦ ἀνθρώπου, διέρχεται δι᾿ ἀνύδρων τόπων ζητοῦν ἀνάπαυσιν, καὶ μὴ εὑρίσκον λέγει· ὑποστρέψω εἰς τὸν οἶκόν μου ὅθεν ἐξῆλθον· 25 καὶ ἐλθὸν εὑρίσκει σεσαρωμένον καὶ κεκοσμημένον. 26 τότε πορεύεται καὶ παραλαμβάνει ἑπτὰ ἕτερα πνεύματα πονηρότερα ἑαυτοῦ, καὶ εἰσελθόντα κατοικεῖ ἐκεῖ, καὶ γίνεται τὰ ἔσχατα τοῦ ἀνθρώπου ἐκείνου χείρονα τῶν πρώτων.
Ἑρμηνεία Π. Ν. Τρεμπέλα – Ἐκδόσεις Σωτήρ
23 Συμβιβασμοὺς μὲ τὴν παράταξιν τοῦ διαβόλου δὲν δέχομαι, ὅπως φαντάζεσθε σεῖς. Ἐκεῖνος, ποὺ δὲν εἶναι ἐξ ὅλης του τῆς ψυχῆς μαζί μου, εἶναι ἐνάντιόν μου. Καὶ ἐκεῖνος, ποὺ δὲν μαζεύει μὲ ἐμὲ τὰ πνευματικὰ πρόβατά μου, αὐτὸς σὰν ἄλλος λύκος τὰ σκορπίζει. 24 Αὐτοὶ ὅμως, τοὺς ὁποίους ἐλευθερώνω ἀπὸ τὴν ἐξουσίαν τοῦ σατανᾶ, πρέπει νὰ προσέχουν καὶ νὰ ἐργάζωνται ἀκούραστα, ὅπως προκόπτουν συνεχῶς εἰς ἀρετὴν καὶ ἁγιότητα. Διότι, ὅταν τὸ ἀκάθαρτον πνεῦμα βγῇ ἀπὸ τὸν ἄνθρωπον, ποὺ ὁπωσδήποτε μετενόησεν, ὁμοιάζει πρὸς ἐκεῖνον ποὺ περνᾷ ἀπὸ τόπους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἔχουν νερὸ καὶ ζητεῖ ἀνάπαυσιν, καὶ ἐπειδὴ δὲν τὴν εὑρίσκει, λέγει· θὰ γυρίσω πάλιν εἰς τὸ σπίτι μου, ἀπὸ τὸ ὁποῖον ἐβγῆκα. Θὰ ἐπιστρέψω δηλαδὴ εἰς τὴν ψυχήν, ἀπὸ τὴν ὁποίαν ἐξεδιώχθην. 25 Καὶ ὅταν ἔλθῃ, εὑρίσκει τὸ σπίτι σαρωμένον καὶ στολισμένον. Εὑρίσκει δηλαδὴ τὸν ἄνθρωπον ἀδρανῆ καὶ ἕτοιμον νὰ δεχθῇ κάθε παλαιὸν ἐπισκέπτην καὶ γνώριμόν του. 26 Τότε πηγαίνει καὶ παίρνει μαζί του πολλὰ ἄλλα πνεύματα πονηρότερα ἀπὸ τὸν ἑαυτόν του καὶ ἀφοῦ ἔμβουν, κατοικοῦν πλέον μονίμως ἐκεῖ. Καὶ γίνονται τὰ ὑστερινὰ τοῦ ἀνθρώπου ἐκείνου χειρότερα ἀπὸ τὰ πρῶτα. Πράγματι οἱ ἀποστατήσαντες ἀπὸ τὴν χάριν καὶ ἐκδιώξαντες αὐτὴν ἀπὸ τῆς ψυχῆς των γίνονται πολὺ χειρότεροι παρ’ ὅ,τι ἦσαν πρὶν ἢ ἐπισκεφθῇ αὐτοὺς ἡ χάρις.
ΣΥΝΑΞΑΡΙ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ
ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΑΣΤΕΡΙΟΣ, ΚΛΑΥΔΙΟΣ, ΝΕΩΝ ΚΑΙ ΝΕΟΝΙΛΛΗ
Στὶς 30 Ὀκτωβρίου ἡ Ἐκκλησία μας τιμᾶ τή μνήμη τῶν αὐταδέλφων μαρτύρων Ἀστερίου, Κλαυδίου, Νέωνος καί Νεονίλλης. Ἔζησαν στούς χρόνους τοῦ Διοκλητιανοῦ, ὅταν ἦταν ἡγεμόνας τῆς Κιλικίας ὁ Λυσίας. Πέθανε ἡ μητέρα τους, ὁ πατέρας τους ξαναπαντρεύτηκε καί μετά πέθανε κι αὐτός. Ἔμειναν λοιπόν τά ἀδέλφια μέ τήν μητρυιά τους, ἡ ὁποία ὅμως θέλησε ἀδίκως νά οἰκειοποιηθεῖ τήν περιουσία τῶν γονέων τους. Τούς πρόδωσε στόν ἡγεμόνα, μέ τήν κατηγορία ὅτι εἶναι χριστιανοί. Ὁ Κλαύδιος καί ὁ Ἀστέριος πῆγαν στό διακστήριο καί μέ θάρρος εἶπαν στόν ἡγεμόνα, ὅτι εἶναι πρόθυμοι νά ὑπομείνουν κάθε εἶδος βασανιστηρίου γιά τήν πίστη τους. Τοῦ εἴπαν ἀκόμη ὅτι ἡ μητρυιά τους δέν τούς πρόδωσε διότι νοιάζεται γιά τήν εἰδωλολατρική θρησκεία, ἀλλά διότι θέλει νά ἁρπάξει τήν περιουσία τῶν γονέων τους. Αὐτό δέν συγκίνησε καθόλου τόν ἡγεμόνα, ὁ ὁποῖος μάλιστα βρῆκε εὐκαιρία νά κλέψει κι αὐτός μέρος ἀπό τήν πατρική περιουσία τῶν ἀδελφῶν. Πρόσταξε λοιπόν νά ξαπλώσουν τόν Κλαύδιο ἀπό τέσσερα μέρη καί νά τόν δέρνουν μέ ραβδιά, μετά τόν κρέμασαν καί τοῦ ἔκαιγαν τά πόδια μέ ἀναμμένα κάρβουνα, τοῦ χάραξαν τά πλευρά μέ χάλκινα καρφιά καί τέλος τόν κατέτριβαν μέ τοῦβλα καί τόν ἔκαιγαν. Ὁ ἡγεμόνας τοῦ ἔλεγε νά θυσιάσει στά εἴδωλα, γιά νά σώσει τήν ζωή του, ἀλλά ὁ μάρτυρας ἀπαντοῦσε ὅτι γιά τήν πίστη στόν Χριστο καταφρονῶ ἀκόμα καί τόν θάνατο. Τόν κατέβασαν ἀπό τό ξύλο καί τόν ἔριξαν στήν φυλακή.
Μετά παρουσιάστηκε ὁ Ἀστέριος στόν ἡγεμόνα κι ἐπειδή δέν ἀπαντοῦσε τίς ἐρωτήσεις του, τοῦ συνέτριψαν τά δόντια μέ πέτρες. Συγχρόνως δέ φώναζε ὁ κήρυκας στόν μάρτυρα, νά θυσιάσει στούς θεούς κι ἔτσι νά σώσει τήν ζωή του. Ὁ μάρτυρας τοῦ Χριστοῦ ἀπαντοῦσε, κάνε ὅ,τι θές ἡγεμόνα καί μήν ἀμελεῖς, διότι ἐγώ δέν πρόκειται νά ἀρνηθῶ τόν Χριστό μου. Τόν κρέμασαν κι αὐτόν, τοῦ ξέσκιζαν τίς πλευρές, τοῦ κατέκαψαν τά πόδια κι ἀφοῦ τόν ἔδειραν, τόν ἔριξαν κι αὐτόν στήν φυλακή. Μετά πῆγε κι ὁ Νέων στόν ἡγεμόνα καί στήν ἐρώτησή του, πῶς ὀνομάζεται, ἀπάντησε ὅτι ὀνομάζεται Νέων, ἀλλά δέν πρόκειται νά ἀποκαλύψει τίποτε ἄλλο γιά τόν ἑαυτό του καί δέν πρόκειται νά χωριστεῖ ἀπό τά ἀδέλφια του. Τόν ξάπλωσαν καταγῆς, τόν ἔδερναν δυνατά καί τόν ἔκαιγαν μέ ἀναμμένα κάρβουνα. Τέλος τόν ἔριξαν στή φυλακή, ὅπως καί τά αδέλφια του. Τήν ἑπομένη ξαναφώναξε ὁ ἡγεμόνας τόν Κλαύδιο καί τόν ρώτησε ἐάν ἄλλαξε γνώμη καί θέλει νά θυσιάσει στά εἴδωλα. Ὁ Κλαύδιος ἀπάντησε, ὅτι ἀντιθέτως μετά τά βασανιστήρια δυνάμωσε ἡ θέλησή του ἀκόμη περισσότερο καί δέν πρόκειται ποτέ νά προδώσει τήν πίστη του. Τόν ἔδεσαν καί τόν κρέμασαν ξανά, σπάζοντάς του μέ τιμωρητικά ὄργανα τίς ἀρθρώσεις του· μετά ἀπό πολλές ὧρες τόν ἔβαλαν μισοπεθαμένο στήν φυλακή. Κατόπιν παρουσιάστηκε ὁ Ἀστέριος καί στήν ἐρώτηση τοῦ Λυσία, ἐάν θέλει νά ἀπαλλαγεῖ ἀπό τά βασανιστήρια θυσιάζοντας στούς θεούς, ἀπάντησε ὅτι ὅποιος πιστεύει στόν ἀληθινο Θεό, ἀψηφᾶ καί καταφρονεῖ τόν θάνατο, ὄσα βάσανα κι ἄν ὑποστεῖ. Ὁ ἡγεμόνας πρόσταξε νά τόν βασανίσουν ἀκόμα περισσότερο καί τόν ξαναέβαλαν φυλακή. Ἔφεραν τότε τόν Νέωνα, τόν ὁποῖο βασάνισαν ἐξίσου σκληρά, ἐπειδή ἔμενε ἀκλόνητος στήν πίστη του. Τέλος ἔφεραν καί τήν Νεονίλλη, ἡ ὁποία μέ ἀνδρεία ὁμολόγησε τόν Χριστό ὅπως καί οἱ ἀδελφοί της, γι’ αὐτό τῆς ἔδειραν τό πρόσωπο, τήν κρέμασαν ἀπό τά πόδια, τήν ξαναέδειραν καί τήν κρέμασαν ἀπό τά μαλλιά της. Ἔπειτα τῆς ξύρισαν τά μαλλιά γιά νά τήν διαπομπεύσουν, τήν ἔδειραν μέ λουριά κι ἔβαλαν πάνω στό στῆθος καί τά σπλάγχνα της ἀναμμένα κάρβουνα κι ἔτσι παρέδωσε ἡ μακαρία τήν ἁγία της ψυχή. Τά ἀδέλφια της, τά ἀποκεφάλισαν ἔξω ἀπό τ ήν πόλη κι ἔριξαν τά σώματά τους στά θηρία καί τά ὄρνεα. Μέ αὐτόν τόν τρόπο ἔλαβαν τά στεφάνια τοῦ μαρτυρίου.
Ἀπολυτίκιον
(Ἦχος πλ. α΄ Τόν συνάναρχον Λόγον)
Τετρακτὺν τὴν ἁγίαν ἀνευφημήσωμεν, τῶν αυταδέλφων Μαρτύρων καὶ Ἀθλητῶν τοῦ Χριστοῦ, τοὺς ἀθλήσαντας στεῤῥῶς πόθῳ τῷ κρείττονι, Κλαύδιον Νέωνα ὁμοῦ, καὶ Ἀστέριον κλεινόν, συνάμα τῇ Νεονίλλῃ, ὅτι Χριστὸν δυσωποῦσιν, ἐλεηθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν.
Μεγαλυνάριον
Χαίροις ὦ Ἀστέριε Ἀθλητά, ὁ ἐν τοῖς συγγόνοις διαλάμπων ὥσπερ ἀστήρ, χαίροις συνωνύμων, τῶν σῶν θερμὸς προστάτης, οὕς φύλαττε καὶ σκέπε τῇ ἀντιλήψει σου.