Διεθνής ΜΚΟ προειδοποίησε το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών ότι η Εσθονική Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία (EOCC) αντιμετωπίζει συνεχή καταπίεση από νομοθετικά, διοικητικά και εκτελεστικά όργανα, με την ηγεσία της να κινδυνεύει με απομάκρυνση και την Εκκλησία να απειλείται με διάλυση — όλα αυτά με το πρόσχημα της εθνικής ασφάλειαςν από τις εσθονικές αρχές.
Η προειδοποίηση υποβλήθηκε από την οργάνωση Justice for All International, με έδρα τη Γενεύη, στο πλαίσιο της διαδικασίας της Παγκόσμιας Περιοδικής Εξέτασης, στην οποία οι κυβερνήσεις και οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε μια δεδομένη χώρα προς εξέταση από το Συμβούλιο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ. Η αξιολόγηση της Εσθονίας έχει προγραμματιστεί για τον Μάιο του 2026.
Η οργάνωση αναφέρει ότι μια τροποποίηση του 2025 στον Νόμο της Εσθονίας για τις Εκκλησίες και τις Εκκλησίες απαγόρευσε τη διατήρηση «πνευματικών δεσμών» με ξένες θρησκευτικές αρχές που θεωρούνταν απειλές για την ασφάλεια, επέτρεψε τη διαγραφή των θρησκευτικών κοινοτήτων χωρίς δικαστικές διαδικασίες και επέτρεψε τον αποκλεισμό κληρικών για λόγους μη διαφάνειας. Καλεί την Εσθονία να καταργήσει ή να τροποποιήσει ουσιαστικά τη νομοθεσία και να αποκαταστήσει την αυτονομία και την ηγεσία της Εκκλησίας.
Ένα παράδειγμα του κλίματος για το οποίο προειδοποιεί η οργάνωση μπορεί να φανεί στο πιο πρόσφατο ετήσιο λεύκωμα της Εσθονικής Υπηρεσίας Εσωτερικής Ασφάλειας, που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο του 2026, στο οποίο η EOCC αναφέρεται στο κεφάλαιο σχετικά με τις απειλές κατά της συνταγματικής τάξης. Η Εκκλησία εξέδωσε επίσημη απάντηση αμφισβητώντας τον χαρακτηρισμό.
Στη δήλωσή της, η Εκκλησία εκφράζει τη βαθιά της ανησυχία για την ένταξή της στο εν λόγω κεφάλαιο, σημειώνοντας ότι οι νομικές τροποποιήσεις που την επηρεάζουν δεν έχουν υπογραφεί από τον Πρόεδρο της Εσθονίας και βρίσκονται επί του παρόντος ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου για συνταγματική αναθεώρηση. Η Εκκλησία περιγράφει την ένταξή της στο ετήσιο βιβλίο ως ένα μεροληπτικό βήμα που αποσκοπεί στον επηρεασμό της κοινής γνώμης, ενώ η δικαστική υπόθεση παραμένει σε εκκρεμότητα.
Η Εκκλησία αντικρούει επίσης άμεσα έναν συγκεκριμένο ισχυρισμό που διατυπώνεται στο ετήσιο λεύκωμα – ότι οι δραστηριότητές της κατευθύνονται και συντονίζονται από το Τμήμα Επισκοπών του Εγγύς Εξωτερικού του Πατριαρχείου Μόσχας στο όνομα του Πατριάρχη Κυρίλλου. «Αυτός ο ισχυρισμός δεν είναι αληθής», δηλώνει η Εκκλησία, καθώς η εσωτερική της ζωή, οι διοικητικές αποφάσεις και οι ποιμαντικές της δραστηριότητες διεξάγονται ανεξάρτητα, χωρίς καμία εξωτερική κατεύθυνση ή συντονισμό από τις δομές της Ρωσικής Εκκλησίας.
Η Εκκλησία σημειώνει ότι από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, έχει επανειλημμένα καταδικάσει τον πόλεμο και έχει γνωστοποιήσει δημόσια τη θέση της, και ότι προσευχές για την ειρήνη και για τον ταχύτερο δυνατό τερματισμό του πολέμου αναπέμπονται συνεχώς σε όλες τις ενορίες της.
Η Εκκλησία αναφέρει ότι έχει επανειλημμένα εκφράσει την πρόθεσή της για ανοιχτή και εποικοδομητική συνεργασία με όλους τους κρατικούς φορείς και ζητά διάλογο.