Τοῦ κ. Β. Χαραλάμπους, θεολόγου
Χειροτονίες ποὺ ἔγιναν ἀπὸ μὴ καθῃρημένους Ἐπισκόπους, οἱ ὁποῖοι δὲν ἐξῆλθαν τῆς Ἐκκλησίας, ἔστω καὶ ἂν ὑπῆρξαν αἱρετικοί, οὐδέποτε ἀμφισβητήθηκαν ἀπὸ τὴν Ἐκκλησία καὶ οὔτε τέθηκε θέμα οἰκονομίας γι’ αὐτὲς τὶς χειροτονίες.
«Αἱ χειροτονίαι Κληρικῶν Ὀρθοδόξων γενόμεναι ὑπὸ Ἐπισκόπων αἱρετικῶν μέν, ἀλλ’ ἐνεργούντων ἐντός τῆς Ἐκκλησίας, οὐδέποτε ἐτέθησαν ἐν ἀμφιβόλῳ ὑπὸ τῆς Ἐκκλησίας, οὐδ’ ἐχρειάσθη δι’ αὐτάς ἐφαρμογὴ «οἰκονομίας»»*, ἐπισημαίνει ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος. Δυστυχῶς ἐξακολουθοῦν νὰ προβάλλονται λανθασμένα οἱ περιπτώσεις τοῦ Ἁγίου Κυρίλλου Ἱεροσολύμων καὶ Ἁγίου Ἀνατολίου Κωνσταντινουπόλεως, καθότι αὐτὸ ὑπηρετεῖ τὴ μονομέρεια στὸ «Οὐκρανικό». Τὸ «ἐνεργούντων ἐντός τῆς Ἐκκλησίας», ποὺ ἐπισημαίνει ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος, ἐκφράζοντας τὴ θέση τῆς Ἐκκλησίας μας, γιατί τὸ προσπερνοῦν;
Αὐτὸ μὲ σαφήνεια τὸ τονίζει ὁ π. Ἐπιφάνιος. Ἡ ἀξιολόγηση ἀντιθέτων ἐπισημάνσεων ὡς δῆθεν ἀποτελεσμάτων «ἐμπεριστατωμένης μελέτης», οὐδόλως δύναται νὰ καταρρίψει τὶς ὀρθὲς ἐκκλησιαστικὲς ἐπισημάνσεις τοῦ π. Ἐπιφανίου. Δυστυχῶς τὸ «Οὐκρανικό», πέραν τῶν ἄλλων ἀτόπων καὶ τοῦ λυπηροῦ κλονισμοῦ τῆς Ἐκκλησιαστικῆς ἑνότητας, ἔγινε ἀφορμὴ κατάρριψης, μὲ ἐνθουσιαστικὸ τρόπο μάλιστα, ὀρθῶν ἐκκλησιαστικῶν ἐπισημάνσεων τοῦ π. Ἐπιφανίου, τοῦ μεγάλου αὐτοῦ Κανονολόγου τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁ ὁποῖος ὑπέδειξε τὸν ἐκκλησιαστικὸ τρόπο ἑρμηνείας τῶν Ἱερῶν Κανόνων.
«Ἄλλο ὁ κηρύσσων μὲ αἱρετικὰ φρονήματα, ἀλλὰ μὴ ἐξελθών ἐκ τῆς Ἐκκλησίας, μηδὲ ἀποκοπείς ὑπ’ αὐτῆς, καὶ ἄλλο ὁ ἐξελθών αὐτοβούλως ἐκ τῆς Ἐκκλησίας (καὶ ἱδρύσας ἰδίαν «Ἐκκλησίαν» ἢ προσχωρήσας εἰς ἑτέραν τοιάυτην, αἱρετικὴν ἢ σχισματικήν), ἢ ἀποκοπεὶς ὑπὸ τῆς Ἐκκλησίας κατόπιν δίκης ἢ καταδίκης»*, σημειώνει ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος. Σαφέστατα ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος διακρίνει τὶς χειροτονίες ποὺ ἔγιναν ὑπὸ μὴ καθηρημένων Ἐπισκόπων καὶ μὴ ἐξελθόντων ἐκ τῆς Ἐκκλησίας.
Εἶναι ξεκάθαρο αὐτὸ ποὺ τονίζει ὁ π. Ἐπιφάνιος μὲ τὸ «μὴ ἐξελθών ἐκ τῆς Ἐκκλησίας» καὶ τὸ «μηδὲ ἀποκοπεὶς ὑπ’ αὐτῆς». Ἐπίσης εἶναι ξεκάθαρο αὐτὸ ποὺ τονίζει μὲ τὸ «ἐξελθών αὐτοβούλως ἐκ τῆς Ἐκκλησίας (καὶ ἱδρύσας ἰδίαν «Ἐκκλησίαν»). Αὐτοὶ καὶ αὐτοβούλως ἐγκατέλειψαν τὴν Ἐκκλησία καὶ ἰδίαν σχισματικὴν «Ἐκκλησίαν» ἵδρυσαν. Πῶς λοιπὸν ἀνακάλυψαν τέτοια «συνέχεια», οἱ ἐμμένοντες στὴ μονομέρεια στὸ «Οὐκρανικό»;
Δυστυχῶς ἐφευρέθηκαν ἄτοπα ἐπιχειρήματα ἀπὸ τὴ μονομέρεια στὸ «Οὐκρανικό», γιὰ νὰ δικαιολογηθεῖ ἡ θέση, ὅτι δὲν χρειαζόταν οὔτε χρήση οἰκονομίας γιὰ τὶς «χειροτονίες» ποὺ ἔγιναν ἀπὸ καθῃρημένους σχισματικούς, ὁμιλώντας περὶ συνέχισης τῆς Ἀποστολικῆς διαδοχῆς στοὺς καθῃρημένους σχισματικούς, μὲ τὴν ἔννοια τῆς συνέχισης τῆς χάριτος τῆς Ἀρχιερωσύνης καὶ μετὰ τὶς καθαιρέσεις, οἱ ὁποῖες μάλιστα ἔγιναν Πανορθοδόξως ἀποδεκτές.
Σὲ ἐπιστολιμαία ἀπάντησή του ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος, στὴν ἐφημερίδα «Ἡ Φωνὴ τῆς Ὀρθοδοξίας», ἀνέφερε μεταξὺ ἄλλων τὰ ἑξῆς: «Ὑπῆρξαν κατὰ καιροὺς Ἐπίσκοποι, καὶ μάλιστα καὶ Πατριάρχαι, οἱ ὁποῖοι, παρόλον ὅτι περιέπεσαν εἰς αἱρέσεις, τὰς ὁποίας ἐκήρυττον δημοσίᾳ, ἐν τούτοις δὲν κατεδικάσθησαν μέχρις τοῦ θανάτου αὐτῶν, ἀλλ’ ἀπέθανον ἐπισκοπεύοντες ἢ πατριαρχεύοντες!». Οἱ χειροτονίες τῶν σχισματικῶν ἔγιναν ὑπὸ κανονικῶν Ἐπισκοπευόντων; Γιατί προβάλλουν τέτοιες ἀπαράδεκτες θέσεις;
Τὸ ὅτι δὲν ὑπῆρχε κατὰ τὴ λανθασμένη ἄποψή τους, οὔτε χρεία οἰκονομίας, καθότι δὲν διεκόπη ἡ Ἀποστολικὴ διαδοχή, ὅπως ἰσχυρίζοντο ἀναφερόμενοι σὲ ἀδιάκοπη Ἀρχιερωσύνη, ὁδηγοῦσε παρεπόμενα στὴν ἐξουδετέρωση τῆς βαρύτατης ἐκκλησιαστικῆς ποινῆς τῆς καθαίρεσης. Θεωρήθηκαν κατ’ οὐσίαν οἱ καθαιρέσεις τῶν σχισματικῶν ὡς μηδέποτε ὑπάρξασες. Μὲ τέτοια χαλαρότητα εἶδαν τὸν ἐμπαιγμὸ τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἐκ μέρους τῶν καθηρημένων σχισματικῶν, αὐτῶν ποὺ χωρὶς Ἀρχιερωσύνη καὶ Ἱερωσύνη ξεγελοῦσαν τὸ πλῆθος πιστῶν ποὺ τοὺς ἀκολούθησαν στὸ ἔγκλημα τοῦ σχίσματος, ὅτι δῆθεν τελοῦσαν τὰ Ἅγια Μυστήρια τῆς Ἐκκλησίας μας.
Ἔχουν ἀντιληφθεῖ σὲ τί ἀτραποὺς ὁδήγησαν μὲ τέτοιες «ἐμπεριστατωμένες μελέτες», ὅσους τοὺς ἀκολούθησαν στὸ ζήτημα τοῦτο; Στὴν περίπτωση τοῦ Οὐκρανικοῦ εἴχαμε καθαιρέσεις ἀποδεκτὲς ἀπὸ ὁλόκληρη τὴν Ἐκκλησία γιὰ τὸ «ἔγκλημα τοῦ σχίσματος» κατὰ τὸν Ἅγιο Ἰωάννη τὸν Χρυσόστομο. Τουλάχιστον γι’ αὐτοὺς ποὺ παρέσυραν μὲ τὶς ἀπαράδεκτες θέσεις τους, ἡ πρέπουσα ἀνασκευὴ εἶναι ἐπιβεβλημένη. Κάποιοι ὅμως καὶ μυριάδες φορὲς νὰ διαβάσουν αὐτὰ ποὺ ἐπισημαίνει ὁ Γέροντας Ἐπιφάνιος Θεοδωρόπουλος γιὰ τὸ θέμα τοῦτο, ἐκφράζοντας τὴ θέση τῆς Ἐκκλησίας μας, δὲν πρόκειται νὰ ὑπάρξει ἐκ μέρους των ὁποιαδήποτε φιλότιμη προσπάθεια ἀνασκευῆς.
*«Τὰ δύο ἄκρα», Ἀρχιμανδρίτου Ἐπιφανίου Ἰ. Θεοδωροπούλου, Ἔκδοσις Ἱεροῦ Ἡσυχαστηρίου Κεχαριτωμένης Θεοτόκου Τροιζῆνος.