Ο Ιωσήφ, Επίσκοπος Ρωγών και Κοζύλης, γεννήθηκε το 1776 στη Θεσσαλία. Από νεαρή ηλικία διακρίθηκε για τη φιλομάθειά του, λαμβάνοντας τα πρώτα του γράμματα από τον ιερέα Πολυζώη, ο οποίος τιμάται ως εθνομάρτυρας, και συνεχίζοντας τις σπουδές του σε αξιόλογα εκπαιδευτικά κέντρα της περιοχής. Η πνευματική του καλλιέργεια και η εθνική του ευαισθησία διαμορφώθηκαν μέσα σε ένα περιβάλλον έντονων πολιτικών και κοινωνικών ανακατατάξεων.
Η εκκλησιαστική του πορεία άρχισε στη Μονή Αναλήψεως Συκέας στην Ελασσόνα, όπου χειροτονήθηκε διάκονος. Η έντονη εθνική του δράση προκάλεσε την καχυποψία του Αλή Πασά, ο οποίος το 1814 διέταξε τη σύλληψη και φυλάκισή του στα Ιωάννινα. Παρά την αρχική πρόθεση για θανάτωσή του, τελικά αποφυλακίστηκε και κατέφυγε στην Άρτα, όπου συνδέθηκε στενά με τον Μητροπολίτη Πορφύριο. Εκεί χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και, το 1820, σε ηλικία σαράντα τεσσάρων ετών, ανήλθε στον επισκοπικό θρόνο των Ρωγών και Κοζύλης, διαδεχόμενος τον Μακάριο, ο οποίος τον είχε ήδη μυήσει στη Φιλική Εταιρεία.
Η επισκοπή των Ρωγών, με ιστορική έδρα σε λόφο της περιοχής της Πρέβεζας, αποτελούσε σημαντικό εκκλησιαστικό κέντρο, αν και σήμερα διασώζονται μόνο ερείπια του κάστρου και ναός αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Παρά το σύντομο χρονικό διάστημα της ποιμαντορίας του, ο Ιωσήφ ανέπτυξε αξιόλογο εκκλησιαστικό και φιλανθρωπικό έργο.
Το 1822 μετέβη στο Μεσολόγγι, όπου εντάχθηκε ενεργά στον αγώνα της Ελληνική Επανάσταση του 1821. Εκεί συνεργάστηκε με τον φιλέλληνα Ιωάννης Μάγερ, συμβάλλοντας στην οργάνωση της αντίστασης. Το 1823 ανέλαβε την υποδοχή του Λόρδου Βύρωνα, ενώ τέλεσε τις εξόδιες ακολουθίες σημαντικών μορφών του Αγώνα, όπως του Μάρκου Μπότσαρη και του ίδιου του Βύρωνα.
Κατά τη διάρκεια της πολιορκίας του Μεσολογγίου, ο Ιωσήφ αναδείχθηκε σε πνευματικό καθοδηγητή των πολιορκημένων. Με αυταπάρνηση και θάρρος ενίσχυε το ηθικό των αγωνιστών, περιέθαλπε τραυματίες και συμμετείχε ενεργά στην άμυνα των τειχών. Μαζί με άλλους κληρικούς και αγωνιστές, συνέβαλε τόσο σε οργανωτικό όσο και σε πολεμικό επίπεδο, επιβεβαιώνοντας τον πολυδιάστατο ρόλο του.
Καθώς η πολιορκία παρατεινόταν και η κατάσταση καθίστατο απελπιστική, συγκροτήθηκε η λεγόμενη «Διοικούσα Επιτροπή» ή «Συμβούλιο Θανάτου», με πρόεδρο τον ίδιο. Στο πλαίσιο αυτό αποφασίστηκε η Έξοδος του Μεσολογγίου τον Απρίλιο του 1826, ως ύστατη πράξη αντίστασης. Ο Ιωσήφ φέρεται να συνέβαλε στον σχεδιασμό της επιχείρησης και ηγήθηκε τμήματος των εξοδιτών.
Κατά την αποτυχημένη έκβαση της Εξόδου, κατέφυγε με ομάδα αγωνιστών και αμάχων στην περιοχή του Ανεμόμυλου. Μετά από πολυήμερη αντίσταση, επέλεξε να ανατινάξει την πυριτιδαποθήκη, προκειμένου να μην παραδοθούν στους Οθωμανούς. Παρά τον βαρύ τραυματισμό του, εντοπίστηκε ζωντανός, υπέστη βασανιστήρια και τελικά θανατώθηκε στις 13 Απριλίου 1826.
Ο Ιωσήφ ενταφιάστηκε πλησίον του ναού του Αγίου Παντελεήμονα στο Μεσολόγγι, όπου είχε τελέσει και την τελευταία Θεία Λειτουργία. Η μορφή του αναδεικνύεται ως σύμβολο αυτοθυσίας και πίστης, ενώ η δράση του καταδεικνύει τη συμβολή του ανώτερου κλήρου στον Αγώνα για την ανεξαρτησία. Η θυσία του παραμένει έως σήμερα πρότυπο ηθικής ακεραιότητας και πατριωτισμού.