Τοῦ κ. Δημητρίου Β. Βολουδάκη, θεολόγου
Χωρίς νά διαθέτω τίς «περγαμηνές», τά πτυχία καί τά ἀξιώματα τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Περιστερίου Γρηγορίου, ὡς ἁπλός Θεολόγος, θά ἤθελα νά δώσω κάποιες ἀπαντήσεις στά ὅσα ἔχει διατυπώσει ὁ Σεβασμιώτατος γιά τίς ἐπεκτατικές βλέψεις τῆς Ρωσίας καί τῆς Ἐκκλησίας της καί περί τῶν δικαιωμάτων τοῦ Πατριαρχείου, ἤ τῆς Ἐπισκοπῆς Κωνσταντινουπόλεως στό Οὐκρανικό σχίσμα.
Πρίν νά ἀπαντήσω στίς ἀπόψεις αὐτές τοῦ Σεβασμιωτάτου, θά ἤθελα νά ἐκφράσω ἕνα παράπονο -καί ἐπισήμανση ταυτόχρονα- γιά τήν Ἀκαδημαϊκή Θεολογία. Δυστυχῶς, ἡ πανεπιστημιακή ἔκφραση καί διδασκαλία τῆς Θεολογίας ἀπέχει ἀπό τήν πραγματικότητα, ὅσο ἀπέχει ὁ Οὐρανός ἀπό τήν γῆ! Κι αὐτό ὀφείλεται σέ πολλούς παράγοντες. Ὀφείλεται στήν ἔλλειψη ὀργάνωσης, ὀφείλεται καί στά πολλά συγγράμματα ξένων, πού μπροστά στά κείμενα τῶν ἁγίων καί τῶν Ὀρθοδόξων εἶναι σκέτες φλυαρίες, ὀφείλεται καί στήν ἔλλειψη πρωτοτυπίας καί ἀνεξάρτητης -πέρα ἀπό ἐπιρροές, ἐπηρεασμούς καί σκοπιμότητες- σκέψης καί πράξης.
Λοιπόν, ξεκινῶντας τόν σχολιασμό τῶν ἀπόψεων τοῦ Σεβασμιωτάτου Γρηγορίου (στό ἑξῆς Σ.) παραθέτω κάποια λόγια δικά του, πού βρίσκονται στό διαδικτυακό κανάλι «Ἀπαρχή»: «Τό Χαλκηδόνειο οἰκουμενικό Πατριαρχεῖο ἐκχώρησε στήν Ἐκκλησία τῆς Ρωσίας τότε (ἐννοεῖ τό 1589) τό αὐτοκέφαλο τῆς Ρωσίας. Καί ἄρχισε μία σειρά ἐκχωρήσεων αὐτοκεφαλιῶν, πού ἔγιναν 10 καί ἔφτασαν μέχρι τό 2019! Ἐπαναλαμβάνω αὐτό πού ἐξ ἀρχῆς εἴπαμε, τό ὅτι ἔχουμε 5 Χαλκηδόνεια Πατριαρχεῖα, σύν τήν Κύπρο 6, (σημείωσις ἡμ. ὅτι ἡ Κύπρος εἶναι ἀνεξάρτητη αὐτοκέφαλη Ἐκκλησία ὅπως ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, οὔτε Πατριαρχεῖο εἶναι οὔτε ἀνεξαρτησία πλήρη ἔχει) καί ἔχουμε καί ἄλλες 10 αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες, οἱ ὁποῖες ἀναδείχτηκαν στήν δεύτερη χιλιετία καί στήν ἀρχή τῆς τρίτης χιλιετίας μέ τό αὐτοκέφαλο τῆς Ἐκκλησίας τῆς Οὐκρανίας!» Καί συνεχίζει: «Καί στό σημεῖο αὐτό, ἐπιτρέψτε μου μία λεπτομέρεια, πολύ σημαντική! Ἀπό τά 5 Πατριαρχεῖα, μόνο τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἐκχώρησε αὐτοκέφαλο στήν περιοχή τῆς κυριαρχίας του!»
Ἄς μᾶς συγχωρήσει ὁ Σεβασμιώτατος, ἀλλά εἶναι πολύ παράδοξη ἡ «κωδικοποίηση» τῶν ἐννοιῶν πού πραγματοποιεῖ, μέ συνέπεια τήν «κωδικοποίηση» καί τῶν θεσμῶν! Ἔχει σκόπιμα ὀνομάσει «Χαλκηδόνειο» τό Πατριαρχεῖο Κωνσταντινουπόλεως καί τά ὑπόλοιπα τέσσερα, ἐπειδή χρησιμοποιεῖ (ὅπως καί ἄλλοι πού φρονοῦν ὁμοίως) καί δίνει στήν Τετάρτη Οἰκουμενική Σύνοδο μία ἰδιαίτερη εὔνοια, πού κρύβει, στήν πραγματικότητα, μία μεγάλη καί σοβαρή ὑποτίμηση τῆς Τετάρτης Ἁγίας Οἰκουμενικῆς Συνόδου, ἡ ὁποία πραγματοποιήθηκε τό 451 μ. Χριστόν στήν Χαλκηδόνα! Πράγματι, ἐνῷ στήν ὅλη του ἄποψη περί τῆς ἀξίας (μᾶλλον ὑπέρ-ἀξίας) τῆς Δ΄Οἰκουμενικῆς Συνόδου, πάνω στήν ὁποία βασίζει καί τήν ἀξίωσή του γιά τήν δικαίωση, τάχα, τοῦ Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως στήν ὑπόθεση τοῦ Οὐκρανικοῦ, στήν πραγματικότητα ἀγνοεῖ τήν πραγματικά μεγάλη ἀξία τῆς Συνόδου, ὑποτιμᾶ καί παρερμηνεύει αὐτήν τήν σημαντικότατη – σήμερα εἰδικά – ἐπίκαιρη Ἁγία Οἰκουμενική Σύνοδο, τῶν 600 Θεοφόρων Ἁγίων Πατέρων, πού τήν συγκρότησαν, καί τοῦ Ἁγίου Ἀνατολίου Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, τό 451 μ. Χριστόν, οἱ ὁποῖοι, καταδικάζοντας τούς Μονοφυσίτες Εὐτυχή καί Διόσκορο, διακήρυξαν τήν ΠΑΝΤΟΤΕ ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΑΛΗΘΕΙΑ ὅτι ὁ Θεάνθρωπος Κύριος Ἰησοῦς Χριστός, ὁ Λυτρωτής τοῦ Γένους μας, εἶχε ΔΥΟ ΦΥΣΕΙΣ, τήν Θεία, ὡς Θεός, καί τήν ἀνθρώπινη, ὡς ἄνθρωπος, πού ἔλαβε αὐτήν ἐξ Ἁγίου Πνεύματος καί ἐκ Τῆς Ἀειπαρθένου Θεοτόκου Μαρίας. Καί ἡ Πίστη μέν αὐτό λέει.
Ἡ ὑποτίμηση ὅμως πρός τήν Δ΄ Οἰκουμενική Σύνοδο τοῦ Σ. συνίσταται στό ὅτι θεωρεῖ αὐτήν ὡς κατοχυροῦσα δικαιώματα, ἐξουσίες καί δικαιοδοσίες, οὐσιαστικά ἀνύπαρκτες καί ἡ παραποίηση πού κάνει ὁ Σ. εἶναι βέβαιη, διότι μέ τόν ὅρο «Χαλκηδόνεια» ὀνομάζει καί ὅλα τά Πατριαρχεῖα, μέ τόν προφανῆ σκοπό νά διδάξει ὅτι ὅλα τά Πατριαρχεῖα ἔχουν, οὐσιαστικά, πάρει τήν αἴγλη τους καί ἔχουν κατοχυρώσει τά δικαιώματα καί τίς ἐξουσίες τους, πού αὐτός τούς δίδει, ἀπό τήν Δ’ Οἰκουμενική Σύνοδο! Πρᾶγμα, ὄχι μόνο ψευδές ἀλλά καί παραπλανητικό! Ὁ Σ. μέ τήν διδασκαλία του, δηλαδή, προσεταιρίζεται τήν Δ΄Οἰκουμενική Σύνοδο, δηλαδή τήν ἀπομονώνει, τρόπον τινά, ἀπό τίς ἄλλες Ἅγιες καί Οἰκουμενικές Συνόδους καί κυρίως ἀπό τήν Πέμπτη Οἰκουμενική, Σύνοδος πού ἀποτελεῖ «τό κλειδί» γιά τό θέμα πού μᾶς ἀπασχολεῖ καί γιά τό ὁποῖο ἔγραψε καί μίλησε ὁ μεγάλος Θεολόγος καί ἅγιος Ἐπίσκοπος Νικοπόλεως καί Πρεβέζης Μελέτιος, ἀναπτύσσει καί μάλιστα ΠΕΡΙΤΡΑΝΑ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ μέ ἐπιχειρήματα στό θαυμάσιο βιβλίο του, «Ἡ Πέμπτη Οἰκουμενική Σύνοδος»! Ἡ Πέμπτη Οἰκουμενική ὁρίζει σαφῶς τόν ρόλο πού ἔχουν ὅλα τά Πατριαρχεῖα καί οἱ Ἐπισκοπές, τίς ἁρμοδιότητες καί τούς περιορισμούς καί τίς δυνατότητες τῆς κάθε μίας, καθώς καί τό πῶς καί τό μέχρι ποῦ, αὐτά μποροῦν νά φτάσουν. Τέτοιας ἀξίας Ἱεράρχες καί Θεολόγοι ὅπως ὁ ἐκλεκτός καί Ἅγιος Σεβασμιώτατος Πατέρας μας Μελέτιος, δέν ὑπάρχουν σήμερα!
Διευκρινίζει σαφέστατα ἡ Πέμπτη Οἰκουμενική Σύνοδος, τίς ἀποφάσεις τῆς προηγηθείσης αὐτῆς Τετάρτης Ἁγίας Οἰκουμενικῆς καί ἐξαλείφει μέχρι λεπτομερειῶν τίς τυχόν περιπτώσεις παρερμηνείας αὐτῆς. Ἑπομένως δέν εὐσταθεῖ καθόλου ὁ νεοεισαχθείς ὅρος τοῦ Σ. «Χαλκηδόνειο καί Χαλκηδόνεια» Πατριαρχεῖα, διότι εἶναι ὅρος πού εἰσάγει διακρίσεις καί διαιρέσεις ἀνάμεσα στίς Ἅγιες Συνόδους, καί δυστυχῶς καί ἀνταγωνισμούς, ὅπως βλέπουμε σήμερα πολλούς, πού ἀντί νά ἀσχολούμαστε μέ αὐτά πού πρέπει, καί ὡς Ἐκκλησία καί ὡς ἄτομα, ἀσχολούμαστε μέ ἐπιδιώξεις μάταιες καί μέ διεκδικήσεις καί δικαιώματα ἀνύπαρκτα! Ἄς μᾶς συγχωρήσει λοιπόν ὁ Σεβασμιώτατος Γρηγόριος, διότι συγκρίνει σήμερα ἕνα Πατριαρχεῖο, πού ἔλαμψε μέν στό παρελθόν, ἐπειδή εἶχε ἁγίους στό Πηδάλιό του, μέ ἕνα σημερινό, πού δέν ἐμπνέει κανένα σεβασμό, πού ἔχει ἐπεκτατικές καί ἐμπαθεῖς, φιλόδοξες βλέψεις, σκληροκαρδία ἀπέναντι σέ δοκιμαζόμενους Πατέρες καί ἀδελφούς, μέ μεγάλη ροπή ἐπηρεασμοῦ καί χειραφέτησης ἀπό τίς πολιτικές ἀνόμων καί ἀθέων ἀνθρώπων, μέ παλινωδίες καί «σκαμπανεβάσματα». Τό Πατριαρχεῖο, Σεβασμιώτατε, Πάτερ Γρηγόριε, ὅπως καί κάθε τόπος καί χῶρος ἱερός ἤ μή, παίρνει αἴγλη καί ἀξία ἀπό τήν ἁγιότητα καί τήν μορφή, καί τήν ὠφέλιμη γιά ὅλους ἀνεξαιρέτως, Πνευματική πρωτίστως, ἐργασία τοῦ ἑκάστοτε ἐπικεφαλῆς! Δέν παίρνει ἰσχύ ἀπό τό μυαλό ἤ τήν θέληση κανενός. Ὁ μόνος δυνατός Θεός εἶναι Αὐτός πού χορηγεῖ τήν ἀξία καί ὅλα τά καλά στό κάθε τι! Τό ἴδιο ἰσχύει καί γιά τίς Ἐπισκοπές καί γιά τίς ἐνορίες. Ἐάν ὁ συγκεκριμένος ἤ συγκεκριμένοι Κληρικοί κάνουν στό ἀκέραιο τό καθῆκον τους, αὐτό ἔχει ἀντίκτυπο, πρῶτα στούς ἴδιους, καί ἔπειτα σέ ὅλους τούς ὑπολοίπους. Ἐάν δέν τό κάνει, τό πρόβλημα εἶναι δικό του καί δέν ὑπάρχει καμία περίπτωση νά μή φανεῖ. Δέν παίρνουν ἀξία τά Πατριαρχεῖα ἀπό τήν Ἀκαδημαϊκή Θεολογία, οὔτε ἀπό τίς κοσμικές σχέσεις καί ἐπιρροές, ἀλλά ἀπό τήν ΠΡΟΣΩΠΙΚΗ σχέση τους ΜΕ ΤΟΝ ΘΕΟ καί ὄχι μέ τίς ἀνθρώπινες διδασκαλίες καί ἐφευρέσεις ἤ αὐθαιρεσίες. Τά Πατριαρχεῖα, ὅπως καί ΚΑΘΕ ΙΕΡΟΣ ΤΟΠΟΣ, ἔχουν ἀξία πού πρωτίστως βρίσκεται κρυμμένη μέσα στούς αἰῶνες, μέσα στήν Χάρη Τοῦ Θεοῦ, καί εἶναι ἄπειρη καί ΕΝ ΠΟΛΛΟΙΣ ΑΝΕΞΕΡΕΥΝΗΤΗ καί ἀνεξιχνίαστη! Ὅποια θέση, λοιπόν, ἤ ἀξίωμα καί νά παραλάβει κανείς, δέν ἔχει τίποτε νά τόν ὠφελήσει, οὔτε καί πραγματική ἐργασία καί χρησιμότητα στόν λαό τοῦ Θεοῦ νά προσφέρει, ἄν δέν πληροῖ τήν συμφωνία ὅλων, τῶν προηγουμένων καί τῶν συγχρόνων, ὁμόψυχων στήν Πίστη μας Πατέρων, διδασκάλων καί ἀδελφῶν, μεγάλων καί μικρῶν, χωρίς καμία παραποίηση, παραχάραξη ἤ νοθεία στήν ἀναλλοίωτη Πατροπαράδοτη καί Ἁγία μας Πίστη.
Μέ βαθύτατο σεβασμό,
αἰτῶν τήν εὐλογία Σας
Δημήτριος Βολουδάκης